Dali Mpofu นักกฎหมายและนักการเมืองผู้ทรงอิทธิพลแห่งแอฟริกาใต้
Dali Mpofu หรือชื่อเต็มคือ Daluxolo Christopher Mpofu เป็นบุคคลที่มีบทบาทโดดเด่นในหลายมิติของสังคมแอฟริกาใต้ ไม่ว่าจะเป็นในฐานะทนายความระดับอาวุโส นักการเมืองผู้ทรงอิทธิพล หรืออดีตผู้บริหารระดับสูงในองค์กรสื่อสารมวลชน เขาเป็นที่รู้จักจากการรับว่าความในคดีที่มีความอ่อนไหวทางการเมืองสูงและเป็นตัวแปรสำคัญในความเคลื่อนไหวทางการเมืองของประเทศ
เส้นทางชีวิตและการต่อสู้ในวัยเยาว์
Mpofu เกิดเมื่อวันที่ 17 มกราคม 1962 ที่ East London โดยเติบโตมาในครอบครัวที่ไม่ได้ร่ำรวย ซึ่งมารดาของเขาทำงานเป็นแม่บ้าน ความสนใจในด้านการเมืองเริ่มต้นขึ้นในช่วงการลุกฮือที่ Soweto ปี 1976 ซึ่งผลักดันให้เขากลายเป็นนักกิจกรรมสาย激進 (Radical) ในการต่อต้านระบอบการแบ่งแยกสีผิว (Apartheid)
ในช่วงอายุเพียง 17 ปี เขาถูกจับกุมในข้อหาจารกรรมและวางเพลิงจากการทำกิจกรรมทางการเมืองร่วมกับสภานักเรียนแอฟริกาใต้ (Congress of South African Students) แม้จะถูกดำเนินคดีแต่เขาก็ได้รับการปล่อยตัวในปี 1981 และได้เริ่มทำงานเป็นช่างเชื่อมในโรงงาน Mercedes-Benz ซึ่งเขาใช้โอกาสนี้ในการจัดตั้งสหภาพแรงงาน และเข้าร่วมกับพรรค African National Congress (ANC) อย่างลับๆ ในปี 1980
ด้านการศึกษา Mpofu เข้าศึกษาที่มหาวิทยาลัย Witwatersrand (Wits) และก้าวขึ้นเป็นประธานสมาคมนักศึกษาผิวดำ (Black Students' Society) ในปี 1986 แม้จะเคยถูกคุมขังโดยไม่มีการไต่สวนที่ John Vorster Square แต่เขาก็สามารถสำเร็จการศึกษาด้านกฎหมาย (BProc) ได้ในปี 1988
ความสัมพันธ์กับ Winnie Mandela และจุดเปลี่ยนทางการเมือง
ในช่วงต้นทศวรรษ 1990 Mpofu ได้ทำงานในแผนกสวัสดิการสังคมของพรรค ANC ภายใต้การดูแลของ Winnie Madikizela-Mandela และยังเป็นส่วนหนึ่งของทีมกฎหมายที่ว่าความให้เธอในคดีฆาตกรรม Stompie Seipei อย่างไรก็ตาม ความสัมพันธ์ของทั้งคู่กลายเป็นประเด็นอื้อฉาวเมื่อมีข่าวลือเรื่องความสัมพันธ์เชิงชู้สาวและการยักยอกเงินพรรค
เหตุการณ์ดังกล่าวส่งผลให้ทั้งคู่ถูกไล่ออกจากตำแหน่งในพรรค ANC ในปี 1992 แม้ภายหลังจะมีการเปิดเผยว่าข้อมูลเหล่านี้อาจเป็นส่วนหนึ่งของปฏิบัติการ Stratcom (ปฏิบัติการจิตวิทยาเพื่อทำลายชื่อเสียง) โดยหน่วยความมั่นคงของตำรวจ แต่เหตุการณ์นี้ได้สร้างรอยร้าวและเป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้เขาหันมามุ่งเน้นด้านวิชาชีพกฎหมายอย่างเต็มตัว
บทบาทในฐานะทนายความระดับอาวุโสและคดีสำคัญ
Mpofu ได้รับการยอมรับให้เป็นทนายความ (Advocate) ของศาลสูงในปี 1993 และก้าวขึ้นสู่สถานะ Senior Counsel (SC) หรือทนายความอาวุโสในปี 2014 เขาเชี่ยวชาญการว่าความในคดีที่เกี่ยวข้องกับอำนาจรัฐและการเมือง โดยมีผลงานที่โดดเด่นดังนี้:
- คดี Marikana: เป็นตัวแทนคนงานเหมืองที่ถูกจับกุมหลังเหตุสังหารหมู่ที่ Marikana
- คดี Jacob Zuma: รับหน้าที่เป็นหัวหน้าทีมทนายความให้แก่ อดีตประธานาธิบดี Jacob Zuma ในคดีคอร์รัปชันตั้งแต่ปี 2021
- คดี Busisiwe Mkhwebane: ว่าความให้แก่ผู้ตรวจการแผ่นดิน (Public Protector) ในกระบวนการถอดถอนจากตำแหน่ง
- คดี Tom Moyane: เป็นตัวแทนในคณะกรรมการ Nugent และ Zondo เพื่อสืบสวนการทุจริตในหน่วยงานสรรพากร (SARS)
การบริหารงานที่ SABC และความขัดแย้งภายใน
ระหว่างปี 2005 ถึง 2009 Mpofu ดำรงตำแหน่งประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) ของ South African Broadcasting Corporation (SABC) ซึ่งเป็นสถานีโทรทัศน์สาธารณะของรัฐ ช่วงเวลาการทำงานของเขาเต็มไปด้วยความขัดแย้งกับคณะกรรมการบริหารและหัวหน้าฝ่ายข่าว โดยเฉพาะประเด็นเรื่องการแทรกแซงทางการเมืองจากพรรค ANC ในช่วงการเปลี่ยนผ่านอำนาจระหว่าง Thabo Mbeki และ Jacob Zuma
ความขัดแย้งรุนแรงขึ้นจนนำไปสู่การสั่งพักงานและถูกไล่ออกในเดือนมกราคม 2009 โดยมีข้อกล่าวหาเรื่องการบริหารการเงินที่ผิดพลาด ซึ่ง Mpofu ปฏิเสธและมองว่าเป็นผลมาจากเกมการเมืองภายใน สุดท้ายเขาตกลงยุติคดีความแลกกับเงินชดเชยจำนวน 14.1 ล้านแรนด์
บทบาททางการเมืองกับพรรค EFF
ในปี 2013 Mpofu ตัดสินใจลาออกจากพรรค ANC และย้ายเข้าสู่พรรค Economic Freedom Fighters (EFF) ซึ่งก่อตั้งโดย Julius Malema โดยเขามองว่า ANC ได้ละทิ้งอุดมการณ์ดั้งเดิมและถูกครอบงำโดยกลุ่มทุน
เขาได้รับเลือกให้เป็น ประธานระดับชาติ (National Chairperson) ของพรรค EFF ในปี 2014 และดำรงตำแหน่งจนถึงปี 2019 แม้จะได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรถึงสองครั้ง แต่เขาก็เลือกที่จะสละสิทธิ์เพื่อทุ่มเทให้กับการทำงานด้านกฎหมายและการสร้างโครงสร้างองค์กรของพรรค
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- การศึกษา: สำเร็จการศึกษาด้านกฎหมายจาก University of the Witwatersrand (Wits)
- ตำแหน่งสำคัญ: อดีต CEO ของ SABC และอดีตประธานระดับชาติของพรรค EFF
- ความเชี่ยวชาญ: ทนายความอาวุโส (Senior Counsel) ที่เน้นคดีการเมืองและสิทธิมนุษยชน
- สมาชิกพรรค: เคยสังกัด ANC (1980-2013), EFF (2013-2024) และ uMkhonto weSizwe (ตั้งแต่ 2024)
- บทบาทตุลาการ: เคยดำรงตำแหน่งในคณะกรรมการบริการตุลาการ (Judicial Service Commission) ปี 2017-2022
| ช่วงปี | บทบาท/ตำแหน่ง | องค์กร/หน่วยงาน |
|---|---|---|
| 1993 | ทนายความ (Advocate) | ศาลสูงแอฟริกาใต้ |
| 2005 - 2009 | ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) | SABC |
| 2014 - 2019 | ประธานระดับชาติ (National Chairperson) | พรรค EFF |
| 2017 - 2022 | กรรมการ | Judicial Service Commission |
| 2021 - ปัจจุบัน | หัวหน้าทีมทนายความ | คดี Jacob Zuma |
คำถามที่พบบ่อย
Dali Mpofu มีความสัมพันธ์อย่างไรกับพรรค EFF?
เขาเป็นหนึ่งในผู้ก่อตั้งและอดีตประธานระดับชาติของพรรค EFF โดยย้ายมาจากพรรค ANC ในปี 2013 เพื่อสนับสนุนแนวทางของ Julius Malema และช่วยวางรากฐานองค์กรของพรรค
ทำไมเขาถึงเป็นที่รู้จักในวงการกฎหมาย?
เนื่องจากเขามักรับว่าความในคดีที่ท้าทายและมีความเสี่ยงทางการเมืองสูง เช่น การเป็นตัวแทนคนงานเหมืองที่ Marikana และการว่าความให้แก่อดีตประธานาธิบดี Jacob Zuma
เหตุใดเขาจึงถูกไล่ออกจาก SABC?
เขาถูกไล่ออกในปี 2009 หลังจากมีความขัดแย้งอย่างรุนแรงกับคณะกรรมการบริหาร SABC โดยมีข้อกล่าวหาเรื่องการบริหารจัดการทางการเงินที่ผิดพลาด ซึ่งเขาโต้แย้งว่าเป็นเรื่องของการเมืองภายใน
บทบาทของเขาใน Judicial Service Commission คืออะไร?
เขาได้รับแต่งตั้งให้เป็นตัวแทนของสภาทนายความ (General Council of the Bar) เพื่อคัดเลือกและสัมภาษณ์ผู้สมัครในตำแหน่งตุลาการระดับสูงของประเทศ
เขามีความเกี่ยวข้องกับ Winnie Mandela อย่างไร?
เขาเคยทำงานภายใต้การดูแลของเธอในแผนกสวัสดิการสังคมของพรรค ANC และเป็นทีมกฎหมายให้เธอ แต่ต่อมามีความสัมพันธ์ที่กลายเป็นประเด็นอื้อฉาวในสื่อและภายในพรรค