David Mach ศิลปินผู้เปลี่ยนสิ่งของเหลือใช้ให้เป็นประติมากรรมระดับโลก
David Mach คือประติมากรและศิลปินผู้เชี่ยวชาญด้าน Installation Art (ศิลปะจัดวาง ซึ่งเป็นการสร้างงานศิลปะที่เน้นการจัดวางองค์ประกอบในพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่งเพื่อให้ผู้ชมมีประสบการณ์ร่วม) ชาวสกอตแลนด์ที่มีชื่อเสียงโด่งดังจากการนำวัตถุที่ผลิตในปริมาณมาก (Mass-produced objects) มาประกอบกันจนเกิดเป็นรูปทรงที่พริ้วไหวและน่าทึ่ง โดยวัสดุที่เขามักนำมาใช้มีตั้งแต่ นิตยสาร, ยางรถยนต์, ไม้ขีดไฟ, ไม้แขวนเสื้อ ไปจนถึงตุ๊กตาหมีที่ดูดุร้าย ซึ่งผลงานส่วนใหญ่ของเขามักถูกจัดแสดงในพื้นที่สาธารณะและมีลักษณะเป็นงานชั่วคราว

เส้นทางชีวิตและการศึกษา
Mach เกิดเมื่อวันที่ 18 มีนาคม ค.ศ. 1956 ที่เมือง Methil ในเขต Fife เขาเริ่มต้นเส้นทางสายศิลปะด้วยการศึกษาที่ Duncan of Jordanstone College of Art and Design (ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของ University of Dundee) ในสกอตแลนด์ตั้งแต่ปี 1974 จนจบการศึกษาในปี 1979 จากนั้นเขาได้เข้าศึกษาต่อที่ Royal College of Art ในลอนดอน ระหว่างปี 1979 ถึง 1982
ด้วยความสามารถที่โดดเด่น ทำให้เขาได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัล Turner Prize ในปี 1988 และได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกของ Royal Academy of Arts ในปี 1998 ก่อนจะได้รับการแต่งตั้งเป็นศาสตราจารย์ด้านประติมากรรมในปี 2000

ผลงานชิ้นเอกและการสร้างสรรค์ที่ท้าทาย
หนึ่งในผลงานยุคแรกที่สร้างแรงสั่นสะเทือนคือ Adding Fuel to the Fire ซึ่งเป็นการนำรถบรรทุกเก่าและรถยนต์หลายคันมาล้อมรอบด้วยนิตยสารน้ำหนักกว่า 100 ตัน โดยจัดวางอย่างประณีตเพื่อให้ดูเหมือนว่ายานพาหนะเหล่านั้นกำลังถูกกลืนกินด้วยเปลวไฟและกลุ่มควันมหาศาล
ในปี 1983 Mach ได้สร้างผลงานชื่อ Polaris ซึ่งเป็นเรือดำน้ำจำลองขนาดเท่าของจริงที่สร้างจากยางรถยนต์ประมาณ 6,000 เส้น จัดแสดงที่ South Bank Centre ลอนดอน เพื่อเป็นการประท้วงการแข่งขันสะสมอาวุธนิวเคลียร์ อย่างไรก็ตาม ผลงานชิ้นนี้ก่อให้เกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เมื่อมีบุคคลพยายามเผาทำลายงานศิลปะชิ้นนี้จนเกิดการระเบิดและทำให้ผู้ก่อเหตุเสียชีวิตในเวลาต่อมา

นอกจากงานขนาดใหญ่ Mach ยังสร้างสรรค์งานขนาดเล็กจากไม้ขีดไฟที่ยังไม่ได้จุด โดยมักทำเป็นรูปหน้าคนหรือสัตว์ เช่น รูปใบหน้าของ Elvis โดยใช้หัวไม้ขีดสีต่างๆ สร้างลวดลายบนใบหน้า ซึ่งในภายหลังเขาได้เปลี่ยนการจุดไฟเผางานไม้ขีดเหล่านี้ให้กลายเป็นส่วนหนึ่งของ Performance Art (ศิลปะการแสดงสด) นอกจากนี้เขายังใช้ไม้แขวนเสื้อในการสร้างผลงานชิ้นที่ชื่อว่า Gorilla อีกด้วย
งานประติมากรรมถาวรในพื้นที่สาธารณะ
ตั้งแต่ปี 1997 เป็นต้นมา Mach เริ่มสร้างงานศิลปะแบบถาวรที่โดดเด่น เช่น Out of Order ใน Kingston upon Thames และ Big Heids ที่สามารถมองเห็นได้จากทางหลวง M8 ระหว่างกลาสโกว์และเอดินบะระ รวมถึงผลงานที่น่าทึ่งอย่าง Brick Train ซึ่งเป็นรูปจำลองรถไฟไอน้ำ LNER Class A4 4468 Mallard (รถไฟที่เคยทำสถิติความเร็ว 126 ไมล์ต่อชั่วโมงในปี 1934) โดยใช้ก้อนอิฐถึง 185,000 ก้อนในการก่อสร้าง ตั้งอยู่ใกล้ซูเปอร์มาร์เก็ต Morrison's ในเมือง Darlington

การทดลองด้านคอลลาจ (Collage)
นอกเหนือจากงานประติมากรรม Mach ยังมีความสนใจในงาน Collage (ศิลปะการตัดแปะ) โดยนำภาพจากนิตยสารที่เหลือจากการทำ Installation Art มาสร้างสรรค์ใหม่ เช่น ภาพพอร์ตเทรตของ Sir Richard Branson ขนาดใหญ่ และงานคอลลาจความยาว 70 เมตร สำหรับ Millennium Dome ที่รวบรวมภาพวิถีชีวิตและการทำงานของชาวบริติช
| ประเภท/รางวัล | รายละเอียดผลงาน/ปีที่ได้รับ | วัสดุ/ความสำคัญ |
|---|---|---|
| ผลงานเด่น | Polaris (1983) | ยางรถยนต์ 6,000 เส้น (ประท้วงอาวุธนิวเคลียร์) |
| ผลงานเด่น | Brick Train | อิฐ 185,000 ก้อน (จำลองรถไฟ Mallard) |
| ผลงานเด่น | Adding Fuel to the Fire | นิตยสาร 100 ตัน และรถยนต์เก่า |
| รางวัล/ตำแหน่ง | Turner Prize (1988) | ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัล |
| รางวัล/ตำแหน่ง | Royal Academy of Arts (1998) | ได้รับเลือกเป็นสมาชิก (RA) |
| รางวัล/ตำแหน่ง | Lord Provost's Prize (1992) | รางวัลบริการด้านทัศนศิลป์ในกลาสโกว์ |
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- เอกลักษณ์: ใช้สิ่งของที่ผลิตจำนวนมากมาสร้างเป็นรูปทรงที่พริ้วไหว
- วัสดุหลัก: นิตยสาร, ยางรถยนต์, ไม้ขีดไฟ, อิฐ และไม้แขวนเสื้อ
- การศึกษา: จบจาก Duncan of Jordanstone และ Royal College of Art
- บทบาท: เป็นทั้งศิลปิน, สมาชิก Royal Academy และศาสตราจารย์ด้านประติมากรรม
- ความหลากหลาย: สร้างสรรค์ทั้งงานจัดวางชั่วคราว, ประติมากรรมถาวร และงานคอลลาจ
คำถามที่พบบ่อย
David Mach มีสไตล์การสร้างงานศิลปะอย่างไร?
เขามีสไตล์การสร้างงานแบบการนำวัตถุที่ผลิตซ้ำในปริมาณมากมาประกอบกัน (Assemblage) ให้เกิดเป็นรูปทรงที่ดูเคลื่อนไหวและพริ้วไหว โดยมักใช้สิ่งของในชีวิตประจำวันที่คนมองข้าม
ผลงาน Brick Train มีความพิเศษอย่างไร?
เป็นประติมากรรมรูปจำลองรถไฟไอน้ำ Mallard ที่สร้างจากอิฐจำนวนมหาศาลถึง 185,000 ก้อน เพื่อระลึกถึงรถไฟที่เคยทำสถิติความเร็วสูงสุดในโลกเมื่อปี 1934
ทำไม David Mach ถึงนำไม้ขีดไฟมาใช้ในงานศิลปะ?
เขาใช้ไม้ขีดไฟสร้างรูปใบหน้าคนและสัตว์ โดยใช้สีของหัวไม้ขีดสร้างลวดลาย และในภายหลังได้พัฒนาเป็นการจุดไฟเผางานเหล่านั้นเพื่อเปลี่ยนให้เป็นศิลปะการแสดงสด
ผลงาน Polaris สื่อถึงอะไร?
เป็นเรือดำน้ำจำลองที่สร้างจากยางรถยนต์ เพื่อใช้เป็นสัญลักษณ์ในการประท้วงและสร้างความตระหนักรู้เกี่ยวกับการแข่งขันสะสมอาวุธนิวเคลียร์
นอกจากงานประติมากรรมแล้ว David Mach ทำงานศิลปะประเภทใดอีกบ้าง?
เขายังสร้างสรรค์งานคอลลาจ (Collage) โดยการตัดแปะภาพจากนิตยสาร ซึ่งมีทั้งงานขนาดเล็กอย่างโปสการ์ด ไปจนถึงงานขนาดใหญ่ที่จัดแสดงใน Millennium Dome