Dawn Fraser ตำนานนักว่ายน้ำหญิงผู้สร้างประวัติศาสตร์ให้โลกและออสเตรเลีย
หากจะกล่าวถึงบุคคลที่เป็นสัญลักษณ์แห่งความภาคภูมิใจและจิตวิญญาณที่ไม่ยอมแพ้ของชาวออสเตรเลีย ชื่อของ Dawn Fraser (ดอว์น เฟรเซอร์) จะต้องปรากฏอยู่ในลำดับต้นๆ เสมอ เธอไม่เพียงแต่เป็นแชมป์ว่ายน้ำฟรีสไตล์ระดับโลก แต่ยังเป็นผู้สร้างมาตรฐานใหม่ให้กับวงการกีฬาด้วยการครองสถิติโลกยาวนานถึง 15 ปี และเป็นหนึ่งในนักว่ายน้ำเพียงไม่กี่คนที่สามารถคว้าเหรียญทองในรายการเดิมติดต่อกันถึง 3 ครั้งในโอลิมปิก
เส้นทางจากเด็กหญิงจากครอบครัวยากจนสู่ดาวเด่นระดับโลก
ดอว์น เฟรเซอร์ เกิดเมื่อวันที่ 4 กันยายน ค.ศ. 1937 ที่ย่านบัลเมน เมืองซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย เธอเติบโตมาในครอบครัวชนชั้นแรงงานที่ยากจน โดยเป็นลูกคนสุดท้องจากพี่น้องทั้งหมด 8 คน พ่อของเธอเป็นชาวสกอตแลนด์ จุดเปลี่ยนสำคัญในชีวิตเกิดขึ้นเมื่อตอนอายุ 14 ปี เมื่อเธอถูกค้นพบพรสวรรค์โดย แฮร์รี แกลลาเกอร์ โค้ชผู้เห็นความสามารถในการว่ายน้ำของเธอขณะที่เธอกำลังฝึกซ้อมอยู่ที่สระว่ายน้ำริมท่าเรือในท้องถิ่น
ความสำเร็จอันยิ่งใหญ่และสถิติที่โลกต้องจารึก
ตลอดอาชีพการเป็นนักกีฬา เฟรเซอร์สร้างผลงานที่น่าทึ่งด้วยการคว้าเหรียญรางวัลโอลิมปิกถึง 8 เหรียญ ซึ่งในจำนวนนี้เป็นเหรียญทองถึง 4 เหรียญ ความโดดเด่นที่สุดของเธอคือการแข่งขัน ฟรีสไตล์ 100 เมตร ซึ่งเธอสามารถคว้าเหรียญทองได้ 3 สมัยติดต่อกัน (ปี 1956, 1960 และ 1964) ทำให้เธอกลายเป็นหนึ่งในสี่นักว่ายน้ำในประวัติศาสตร์โอลิมปิกที่ทำสถิตินี้ได้
นอกจากนี้ ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1962 เฟรเซอร์ยังสร้างประวัติศาสตร์เป็นผู้หญิงคนแรกของโลกที่ว่ายฟรีสไตล์ 100 เมตรได้ต่ำกว่า 1 นาที โดยทำเวลาได้ 59.9 วินาที ซึ่งสถิติโลกของเธอในระยะ 100 เมตร (58.9 วินาที) นั้นแข็งแกร่งมากจนไม่มีใครสามารถทำลายได้เป็นเวลาถึง 8 ปีหลังจากที่เธอเลิกเล่นกีฬา
| รายการแข่งขัน | ผลงานเด่น / เหรียญรางวัล | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| โอลิมปิกเกมส์ | 8 เหรียญ (รวมทอง 4 เหรียญ) | แชมป์ 100ม. ฟรีสไตล์ 3 สมัยซ้อน |
| เครือจักรภพ (Commonwealth Games) | 6 เหรียญทอง | ครองความยิ่งใหญ่ในระดับภูมิภาค |
| สถิติโลก 100ม. ฟรีสไตล์ | ครองสถิติยาวนาน 15 ปี | ตั้งแต่ปี 1956 ถึง 1972 |
| ความสำเร็จส่วนบุคคล | ผู้หญิงคนแรกที่ว่าย 100ม. ต่ำกว่า 1 นาที | ทำเวลาได้ 59.9 วินาที ในปี 1962 |
มรสุมชีวิตและเหตุการณ์อื้อฉาวที่นำไปสู่การแบน
เบื้องหลังความสำเร็จ เฟรเซอร์ต้องเผชิญกับโศกนาฏกรรมทางครอบครัวอย่างรุนแรง ทั้งการสูญเสียพี่ชายจากโรคลิวเคเมีย และพ่อจากโรคมะเร็ง และก่อนการแข่งขันโอลิมปิกปี 1964 เพียงไม่กี่สัปดาห์ เธอประสบอุบัติเหตุทางรถยนต์ที่ทำให้เธอได้รับบาดเจ็บที่กระดูกสันหลัง และที่น่าเศร้าที่สุดคือการเสียชีวิตของโรส ผู้เป็นมารดาในเหตุการณ์ครั้งนั้น
ในโอลิมปิกที่โตเกียว ปี 1964 เฟรเซอร์กลายเป็นประเด็นร้อนแรงจากการฝ่าฝืนคำสั่งของสมาคมว่ายน้ำออสเตรเลีย (ASU) ด้วยการเดินขบวนในพิธีเปิด และสวมชุดว่ายน้ำของแบรนด์คู่แข่งกับผู้สนับสนุนทีม นอกจากนี้เธอยังถูกกล่าวหาว่าขโมยธงโอลิมปิกจากพระราชวังของจักรพรรดิฮิโรฮิโตะ แม้ภายหลังเธอจะปฏิเสธว่าไม่ได้ว่ายน้ำข้ามคูเมืองเพื่อไปเอาธงเพราะกลัวน้ำสกปรก แต่เหตุการณ์เหล่านี้ส่งผลให้เธอถูกสั่งแบนจากการแข่งขันว่ายน้ำเป็นเวลา 10 ปี
บทบาทหลังเกษียณและการก้าวเข้าสู่โลกการเมือง
หลังจากอำลาวงการว่ายน้ำ เฟรเซอร์ได้ผันตัวไปทำธุรกิจโรงแรมและเป็นโค้ชสอนว่ายน้ำ ต่อมาในปี 1988 เธอได้ก้าวเข้าสู่เส้นทางการเมืองโดยได้รับเลือกเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติของรัฐนิวเซาท์เวลส์ในฐานะผู้สมัครอิสระสำหรับเขตบัลเมน ก่อนจะเกษียณจากตำแหน่งในปี 1991
ในด้านชีวิตส่วนตัว เธอแต่งงานกับ แกรี่ แวร์ ในปี 1965 แม้ชีวิตคู่จะจบลงอย่างรวดเร็วแต่เธอมีลูกสาวหนึ่งคน ปัจจุบันเธออาศัยอยู่ที่เมืองนูซา รัฐควีนส์แลนด์ ซึ่งมีสภาพอากาศแบบกึ่งเขตร้อนที่อบอุ่น ซึ่งช่วยบรรเทาอาการของ โรคหอบหืด (Asthma) ที่เธอเป็นอยู่ให้ดีขึ้น
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- แชมป์ 3 สมัย: เป็น 1 ใน 4 นักว่ายน้ำที่ชนะรายการเดี่ยวรายการเดิม 3 ครั้งติดต่อกันในโอลิมปิก
- ผู้ทำลายกำแพงเวลา: ผู้หญิงคนแรกที่ว่าย 100 เมตรฟรีสไตล์ได้ต่ำกว่า 1 นาที
- เกียรติยศสูงสุด: ได้รับการยกย่องเป็นนักกีฬาหญิงแห่งศตวรรษของออสเตรเลีย และได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นสูง (AC, MBE)
- ความหลากหลายในชีวิต: เป็นทั้งนักกีฬาระดับโลก, นักการเมือง และเจ้าของธุรกิจ
คำถามที่พบบ่อย
Dawn Fraser มีความโดดเด่นอย่างไรในวงการว่ายน้ำโลก?
เธอโดดเด่นที่สุดในการว่ายฟรีสไตล์ 100 เมตร โดยเป็นผู้หญิงคนแรกที่ทำเวลาได้ต่ำกว่า 1 นาที และครองสถิติโลกในรายการนี้ยาวนานถึง 15 ปี รวมถึงคว้าเหรียญทองโอลิมปิกในรายการนี้ 3 สมัยซ้อน
ทำไมเธอถึงถูกสั่งแบนจากการแข่งขันว่ายน้ำ?
เธอถูกแบนเป็นเวลา 10 ปี เนื่องจากพฤติกรรมที่ขัดต่อระเบียบของสมาคมว่ายน้ำออสเตรเลียในโอลิมปิกปี 1964 เช่น การเดินขบวนในพิธีเปิดโดยไม่ได้รับอนุญาต การสวมชุดว่ายน้ำผิดแบรนด์ และกรณีอื้อฉาวเรื่องการนำธงโอลิมปิกออกจากพระราชวัง
นอกเหนือจากกีฬาแล้ว Dawn Fraser เคยทำอาชีพอะไรบ้าง?
เธอเคยเป็นเจ้าของโรงแรม Riverview Hotel ในย่านบัลเมน เป็นโค้ชสอนว่ายน้ำ และเคยได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติของรัฐนิวเซาท์เวลส์ (NSW Legislative Assembly)
เธอได้รับรางวัลเกียรติยศอะไรบ้างที่สำคัญ?
เธอได้รับเลือกเป็น Australian of the Year ในปี 1964, ได้รับการบรรจุในหอเกียรติยศการว่ายน้ำนานาชาติ (International Swimming Hall of Fame) และได้รับการยกย่องจากคณะกรรมการโอลิมปิกสากลว่าเป็นแชมป์กีฬาทางน้ำหญิงที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในโลกที่ยังมีชีวิตอยู่ในขณะนั้น