Leonid Nevzlin จากมหาเศรษฐีน้ำมันรัสเซียสู่บทบาทนักลงทุนและผู้ใจบุญในอิสราเอล
Leonid Nevzlin เป็นบุคคลที่มีเส้นทางชีวิตที่พลิกผันอย่างน่าสนใจ จากอดีต Oligarch (มหาเศรษฐีผู้มีอิทธิพลทางการเมืองในรัสเซีย) และผู้บริหารระดับสูงในอุตสาหกรรมพลังงาน สู่การเป็นนักลงทุน นักธุรกิจ และผู้สนับสนุนงานการกุศลในประเทศอิสราเอล เรื่องราวของเขาไม่ได้มีเพียงแค่ความมั่งคั่ง แต่ยังเต็มไปด้วยความขัดแย้งทางกฎหมายและการเมืองระดับโลก
จุดเริ่มต้นและการก้าวขึ้นสู่อำนาจทางธุรกิจ
Nevzlin เกิดเมื่อวันที่ 21 กันยายน ค.ศ. 1959 ณ กรุงมอสโก ในครอบครัวเชื้อสายยิวลิทัวเนีย เขาเริ่มต้นเส้นทางอาชีพด้วยพื้นฐานทางวิศวกรรมซอฟต์แวร์หลังจากจบการศึกษาจากสถาบัน Gubkin ด้านน้ำมันและก๊าซ และต่อยอดความรู้ด้านการจัดการและการตลาดจากมหาวิทยาลัย Plekhanov
จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นในปี 1987 เมื่อเขาได้ร่วมงานกับ Mikhail Khodorkovsky ในองค์กร MENATEP ซึ่งต่อมาได้ก่อตั้ง Bank Menatep หนึ่งในธนาคารเอกชนแห่งแรกๆ ของรัสเซีย Nevzlin ไต่เต้าขึ้นสู่ตำแหน่งประธานธนาคารและผู้บริหารระดับสูงใน Group Menatep ก่อนจะก้าวเข้าสู่บริษัทน้ำมันยักษ์ใหญ่อย่าง Yukos ในฐานะรองประธานบริษัทในปี 1996
ในช่วงรุ่งเรืองที่สุด Nevzlin มีบทบาทหลากหลาย ทั้งในภาคธุรกิจและการเมือง โดยเคยดำรงตำแหน่งวุฒิสมาชิกตัวแทนสาธารณรัฐมอร์โดเวีย และอธิการบดีมหาวิทยาลัยรัฐเพื่อมนุษยศาสตร์ของรัสเซีย ความสำเร็จของเขาทำให้เขามีชื่อติดอันดับมหาเศรษฐีโลกของนิตยสาร Forbes ในปี 2003 และ 2004 โดยในปี 2010 ทรัพย์สินของเขาถูกประเมินว่ามีมูลค่าสูงถึง 1.3 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ
ความขัดแย้งกับเครมลินและการลี้ภัย
ความรุ่งโรจน์ของ Nevzlin และ Yukos สิ้นสุดลงเมื่อเกิดความขัดแย้งกับรัฐบาลรัสเซียภายใต้การนำของประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน ในปี 2003 Mikhail Khodorkovsky และผู้บริหารระดับสูงถูกจับกุมในข้อหาฉ้อโกงและเลี่ยงภาษี ซึ่งถูกวิพากษ์วิจารณ์จากนานาชาติว่าเป็นแรงจูงใจทางการเมือง ส่งผลให้ Yukos ถูกประกาศล้มละลายในปี 2006 และทรัพย์สินถูกโอนไปยังบริษัทของรัฐ
Nevzlin ตัดสินใจเดินทางออกจากรัสเซียไปยังอิสราเอลในปี 2003 หลังจากนั้นเขาต้องเผชิญกับการพยายามส่งตัวกลับไปดำเนินคดีในรัสเซีย แต่รัฐบาลอิสราเอลได้ปฏิเสธคำขอเนื่องจากหลักฐานไม่เพียงพอ และศาลสูงสุดของอิสราเอลได้ตัดสินในปี 2008 ว่าไม่มีหลักฐานเชื่อมโยงเขากับข้อกล่าวหาทางอาญา อย่างไรก็ตาม ในปีเดียวกันนั้น ศาลรัสเซียได้ตัดสินให้เขามีความผิดในข้อหาสมคบคิดฆาตกรรมโดยที่เขาไม่ได้อยู่ในศาล (in absentia) และตัดสินจำคุกตลอดชีวิต ซึ่ง Nevzlin ยืนยันว่าเป็นการจัดฉากทางการเมือง
ชัยชนะทางกฎหมายที่กรุงเฮก
ในปี 2014 ศาลอนุญาโตตุลาการถาวร (Permanent Court of Arbitration) ณ กรุงเฮก ได้ตัดสินว่ารัฐบาลรัสเซียดำเนินแคมเปญอย่างโหดเหี้ยมเพื่อทำลายบริษัท Yukos และยึดทรัพย์สินเพื่อกำจัดคู่แข่งทางการเมือง โดยศาลสั่งให้รัสเซียชดใช้ค่าเสียหายแก่ผู้ถือหุ้นรวมเป็นเงินกว่า 5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งถือเป็นมูลค่าการตัดสินที่สูงที่สุดในประวัติศาสตร์การอนุญาโตตุลาการ โดย Nevzlin ในฐานะผู้ถือหุ้นรายใหญ่ของ GML เป็นหนึ่งในผู้ได้รับประโยชน์สูงสุดจากคำตัดสินนี้
บทบาทในอิสราเอลและงานด้านสังคม
หลังจากตั้งรกรากในอิสราเอล Nevzlin ได้เปลี่ยนจุดโฟกัสมาที่การลงทุนในสื่อและการกุศล เขาเป็นเจ้าของหุ้น 20% ในหนังสือพิมพ์ Haaretz และก่อตั้งนิตยสาร Liberal ในปี 2014 เพื่อนำเสนอการวิเคราะห์ด้านการเมืองและวัฒนธรรมของอิสราเอล
ในด้านการกุศล เขาได้ก่อตั้ง มูลนิธิ NADAV เพื่อสนับสนุนการศึกษาด้านยิวและความสัมพันธ์ระหว่างอิสราเอลกับชาวยิวทั่วโลก รวมถึงการสร้างศูนย์วิจัย Leonid Nevzlin สำหรับชาวยิวในรัสเซียและยุโรปตะวันออกที่มหาวิทยาลัยฮีบรูในเยรูซาเล็ม นอกจากนี้เขายังสนับสนุนกองทุนบรรเทาทุกข์เพื่อฟื้นฟูพิพิธภัณฑ์ Beit Hatfutsot และเป็นผู้สนับสนุนระยะยาวขององค์กรการกุศลด้านสุขภาพ Ezra LeMarpeh
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- สถานะปัจจุบัน: นักธุรกิจและนักลงทุนในอิสราเอล อดีตมหาเศรษฐีน้ำมันรัสเซีย
- ความสำเร็จทางธุรกิจ: อดีตผู้บริหารระดับสูงของ Bank Menatep และบริษัทน้ำมัน Yukos
- ประเด็นทางกฎหมาย: ถูกศาลรัสเซียตัดสินจำคุกตลอดชีวิต (in absentia) แต่ศาลอิสราเอลปฏิเสธการส่งตัวกลับ
- ชัยชนะครั้งใหญ่: ศาลกรุงเฮกตัดสินให้ผู้ถือหุ้น Yukos ได้รับค่าเสียหาย 5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ
- การอุทิศตน: ก่อตั้งมูลนิธิ NADAV และสนับสนุนสถาบันการศึกษาด้านยิวหลายแห่ง
- จุดยืนทางการเมือง: สละสัญชาติรัสเซียในปี 2022 หลังการรุกรานยูเครน
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| การศึกษา | วิศวกรรมน้ำมันและก๊าซ (Gubkin), การจัดการและการตลาด (Plekhanov) |
| ตำแหน่งสำคัญในรัสเซีย | ประธาน Bank Menatep, รองประธาน Yukos, วุฒิสมาชิกสหพันธรัฐรัสเซีย |
| ทรัพย์สิน (ปี 2010) | ประมาณ 1.3 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ |
| ผลงานด้านสื่อในอิสราเอล | ผู้ถือหุ้น Haaretz, ผู้ก่อตั้งนิตยสาร Liberal |
| งานการกุศลหลัก | มูลนิธิ NADAV, ศูนย์วิจัยชาวยิวในรัสเซียและยุโรปตะวันออก |
คำถามที่พบบ่อย
Leonid Nevzlin คือใคร?
เขาเป็นอดีตมหาเศรษฐี (Oligarch) ชาวรัสเซีย ผู้เคยมีบทบาทสำคัญในบริษัทน้ำมัน Yukos และธนาคาร Menatep ปัจจุบันเป็นนักลงทุนและนักการกุศลที่พำนักอยู่ในประเทศอิสราเอล
ทำไมเขาถึงถูกตัดสินจำคุกตลอดชีวิตในรัสเซีย?
รัฐบาลรัสเซียได้ดำเนินคดีกับเขาในข้อหาสมคบคิดฆาตกรรม ซึ่งเขาถูกตัดสินโทษโดยที่ไม่ได้ปรากฏตัวในศาล (in absentia) อย่างไรก็ตาม Nevzlin และผู้สนับสนุนระบุว่าคดีนี้เป็นการกลั่นแกล้งทางการเมืองโดยรัฐบาลของวลาดิเมียร์ ปูติน
คดี Yukos ที่กรุงเฮกมีความสำคัญอย่างไร?
เป็นคดีที่ศาลอนุญาโตตุลาการถาวรตัดสินว่า รัสเซียได้ยึดทรัพย์สินของบริษัท Yukos อย่างไม่เป็นธรรมเพื่อกำจัดคู่แข่งทางการเมือง และสั่งให้ชดใช้ค่าเสียหายสูงถึง 5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งเป็นมูลค่าการตัดสินที่สูงที่สุดในประวัติศาสตร์
บทบาทของเขาในอิสราเอลมีอะไรบ้าง?
เขามีบทบาททั้งในด้านสื่อ โดยการลงทุนในหนังสือพิมพ์ Haaretz และด้านการศึกษา/ศาสนา ผ่านการก่อตั้งมูลนิธิ NADAV และการสนับสนุนมหาวิทยาลัยและพิพิธภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับประวัติศาสตร์ชาวยิว
ทำไมเขาถึงสละสัญชาติรัสเซีย?
Nevzlin ตัดสินใจสละสัญชาติรัสเซียในปี 2022 เพื่อเป็นการแสดงจุดยืนคัดค้านการรุกรานยูเครนโดยกองทัพรัสเซีย