Marc Tessier-Lavigne เส้นทางชีวิตจากนักประสาทวิทยาผู้ทรงอิทธิพลสู่ผู้บริหาร AI Biotech
Marc Tessier-Lavigne เป็นบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในโลกวิทยาศาสตร์และการศึกษาในระดับสากล เขาเป็นนักประสาทวิทยา (Neuroscientist) ชาวแคนาดา-อเมริกัน ผู้ซึ่งมีเส้นทางอาชีพที่โดดเด่นทั้งในฐานะนักวิจัยระดับแนวหน้า ผู้บริหารมหาวิทยาลัยชั้นนำของโลก และปัจจุบันคือผู้ร่วมก่อตั้งและซีอีโอของ Xaira Therapeutics บริษัทเทคโนโลยีชีวภาพที่นำ AI มาใช้ในการค้นหายา
ประวัติการศึกษาและการเริ่มต้นในสายวิทยาศาสตร์
Tessier-Lavigne เกิดเมื่อวันที่ 18 ธันวาคม 1959 ที่เมืองเทรนตัน รัฐออนแทรีโอ ประเทศแคนาดา ในช่วงวัยเด็กเขาเติบโตในยุโรปเนื่องจากบิดารับราชการในกองทัพแคนาดาภายใต้สังกัด NATO โดยเขาเป็นสมาชิกคนแรกของครอบครัวที่ได้เข้าศึกษาในระดับมหาวิทยาลัย
เส้นทางการศึกษาของเขามีความหลากหลายและเข้มข้น เริ่มจากการคว้าปริญญาตรีด้านฟิสิกส์จาก McGill University ในปี 1980 ตามด้วยปริญญาตรีด้านปรัชญาและสรีรวิทยาจาก New College, Oxford ในปี 1982 ซึ่งเขาได้รับทุนการศึกษา Rhodes Scholarship และจบการศึกษาด้วยเกียรตินิยมอันดับหนึ่ง ก่อนจะสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอก (DPhil) ด้านสรีรวิทยาจาก University College London ในปี 1987 โดยมีวิทยานิพนธ์ที่มุ่งเน้นเรื่องการประมวลผลสัญญาณและสัญญาณรบกวนในเรตินาส่วนนอกของซาลาแมนเดอร์
ความสำเร็จทางวิชาการและบทบาทในภาคธุรกิจ
ในช่วงเริ่มต้นอาชีพ Tessier-Lavigne ได้สร้างชื่อเสียงจากการวิจัยกลไกการเชื่อมต่อของสมองในช่วงการพัฒนาของตัวอ่อน (Embryonic Development) ขณะทำงานที่ University of California, San Francisco (UCSF) และต่อมาได้เป็นศาสตราจารย์ที่ Stanford University
ในปี 2003 เขาตัดสินใจก้าวเข้าสู่ภาคธุรกิจโดยเข้าร่วมงานกับ Genentech ในตำแหน่งรองประธานอาวุโสด้านการค้นหายา โดยมีเป้าหมายเพื่อสร้างนวัตกรรมการรักษาโรคที่ยังไม่มีทางรักษา ซึ่งงานวิจัยของเขาในขณะนั้นได้ชี้ให้เห็นถึงกลไกที่เกี่ยวข้องกับการเสื่อมของระบบประสาทในโรคอัลไซเมอร์
การก้าวสู่ตำแหน่งผู้บริหารระดับสูง
Tessier-Lavigne ได้รับความไว้วางใจให้ดำรงตำแหน่งประธานมหาวิทยาลัยชั้นนำถึงสองแห่ง โดยเริ่มจากการเป็นประธานคนที่ 10 ของ Rockefeller University ในนิวยอร์ก (ปี 2011–2016) และต่อมาได้ดำรงตำแหน่งประธานคนที่ 11 ของ Stanford University (ปี 2016–2023) ซึ่งในช่วงที่บริหาร Stanford เขาได้ผลักดันการก่อตั้ง Stanford Doerr School of Sustainability ซึ่งเป็นโรงเรียนแห่งแรกที่เปิดใหม่ของมหาวิทยาลัยนับตั้งแต่ปี 1948
| ช่วงปี (ค.ศ.) | ตำแหน่ง / สถาบัน | บทบาทสำคัญ |
|---|---|---|
| 2003 – 2011 | Genentech | รองประธานอาวุโสด้านการค้นหายา |
| 2011 – 2016 | Rockefeller University | ประธานมหาวิทยาลัยคนที่ 10 |
| 2016 – 2023 | Stanford University | ประธานมหาวิทยาลัยคนที่ 11 |
| 2024 – ปัจจุบัน | Xaira Therapeutics | ผู้ร่วมก่อตั้ง, ประธาน และ CEO |
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ความเชี่ยวชาญ: เป็นผู้บุกเบิกการศึกษาโมเลกุลที่นำทาง Axons (ใยประสาท) ไปยังเป้าหมาย เพื่อสร้างวงจรประสาทในสมอง
- รางวัลเกียรติยศ: ได้รับรางวัล Gruber Prize in Neuroscience ปี 2020 และได้รับแต่งตั้งเป็น Officer of the Order of Canada
- บทบาทธุรกิจ: เคยเป็นกรรมการบริหารในบริษัทเวชภัณฑ์ยักษ์ใหญ่ เช่น Pfizer, Regeneron และ Agios Pharmaceuticals
- การเปลี่ยนแปลงล่าสุด: ลาออกจากตำแหน่งประธาน Stanford ในปี 2023 และหันมานำทัพ Xaira Therapeutics ซึ่งเป็นสตาร์ทอัพด้าน AI Drug Discovery
ประเด็นการตรวจสอบการทุจริตทางวิชาการและการลาออก
ในปี 2022 เกิดเหตุการณ์สั่นคลอนชื่อเสียงเมื่อมีการกล่าวหาว่างานวิจัยที่ Tessier-Lavigne มีส่วนร่วมในการเขียนมีการตกแต่งรูปภาพข้อมูล ทางคณะกรรมการบริหารของ Stanford จึงได้ตั้งคณะกรรมการตรวจสอบข้อเท็จจริง
ผลการตรวจสอบพบว่า มีบทความวิจัยอย่างน้อย 4 ฉบับที่มีการ "บิดเบือนข้อมูลการวิจัย" โดยบุคคลอื่นในห้องปฏิบัติการที่เขาดูแล อย่างไรก็ตาม รายงานระบุว่าไม่มีหลักฐานว่า Tessier-Lavigne เป็นผู้บิดเบือนข้อมูลด้วยตนเองหรือทราบเรื่องในขณะนั้น แต่เขาถูกวิจารณ์ว่าล้มเหลวในการแก้ไขข้อผิดพลาดในบันทึกทางวิทยาศาสตร์อย่างเด็ดขาดและตรงไปตรงมา ส่งผลให้เขาตัดสินใจลาออกจากตำแหน่งประธานมหาวิทยาลัย Stanford เมื่อวันที่ 31 สิงหาคม 2023 และถอนบทความวิจัยที่เกี่ยวข้องออก
คำถามที่พบบ่อย
Marc Tessier-Lavigne คือใคร?
เขาเป็นนักประสาทวิทยาชาวแคนาดา-อเมริกัน อดีตประธานมหาวิทยาลัย Stanford และ Rockefeller University และปัจจุบันเป็น CEO ของ Xaira Therapeutics
ทำไมเขาถึงลาออกจากตำแหน่งประธานมหาวิทยาลัย Stanford?
เขาลาออกหลังจากผลการตรวจสอบพบว่ามีการบิดเบือนข้อมูลในงานวิจัยที่เขาเป็นผู้เขียนร่วม แม้ว่าเขาจะไม่ได้เป็นคนทำด้วยตนเอง แต่ถูกมองว่าขาดความรอบคอบในการแก้ไขความถูกต้องของข้อมูลทางวิทยาศาสตร์
ผลงานทางวิทยาศาสตร์ที่โดดเด่นที่สุดของเขาคืออะไร?
เขาได้รับการยอมรับในการค้นพบกลไกโมเลกุลที่ควบคุมการนำทางของใยประสาท (Axons) ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในการสร้างวงจรประสาทในสมอง
ปัจจุบันเขากำลังทำอะไรอยู่?
เขาดำรงตำแหน่งผู้ร่วมก่อตั้ง ประธาน และ CEO ของ Xaira Therapeutics ซึ่งเป็นบริษัทที่ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการเร่งกระบวนการค้นหายาและรักษาโรค
เขาได้รับรางวัลอะไรบ้าง?
รางวัลที่สำคัญ ได้แก่ Gruber Prize in Neuroscience (2020) และการได้รับแต่งตั้งเป็น Officer of the Order of Canada ซึ่งเป็นหนึ่งในเกียรติยศสูงสุดของประเทศแคนาดา