Pavel Pernikaŭ กับการถูกจำคุกจากการแก้ไขข้อมูลใน Wikipedia
เรื่องราวของ Pavel Alexandrovich Pernikaŭ นักกิจกรรมด้านสิทธิมนุษยชนและบรรณาธิการอาสาสมัครของ Wikipedia ชาวเบลารุส กลายเป็นกรณีศึกษาที่สะท้อนถึงการจำกัดเสรีภาพในการนำเสนอข้อมูลในประเทศเบลารุส เมื่อการแก้ไขข้อมูลในสารานุกรมออนไลน์เพียงไม่กี่ครั้ง นำไปสู่การตัดสินโทษจำคุกเป็นเวลาถึง 2 ปี
เส้นทางสู่นักกิจกรรมด้านสิทธิมนุษยชน
Pernikaŭ สำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยรัฐ Brest State University (A.S. Pushkin) โดยเขามีความสนใจด้านสิทธิมนุษยชนมาตั้งแต่สมัยเรียน ซึ่งในปี 2013 เขาได้รับประกาศนียบัตรจากสำนักงานสหประชาชาติ (UN) ในเบลารุส จากการเข้าร่วมการแข่งขันผลงานนักศึกษาเนื่องในโอกาสครบรอบ 20 ปีของการประชุมโลกด้านสิทธิมนุษยชน
ต่อมาเขาได้ทุ่มเททำงานด้านสิทธิมนุษยชนในภูมิภาค Brest โดยร่วมงานกับสมาคมสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ (International Society for Human Rights) สาขาเบลารุส และก้าวขึ้นเป็นหัวหน้าฝ่ายประชาสัมพันธ์ขององค์กรในปี 2021
บทบาทใน Wikipedia และการถูกจับกุม
ระหว่างปี 2014 ถึง 2021 Pernikaŭ ได้ทำการแก้ไขข้อมูลใน Wikipedia (สารานุกรมเสรีออนไลน์ที่ผู้ใช้สามารถร่วมกันเขียนและแก้ไขได้) มากกว่า 84,000 ครั้ง โดยมุ่งเน้นไปที่การบันทึกข้อมูลเกี่ยวกับการกดขี่สื่อและนักข่าวโดยรัฐบาลเบลารุส เช่น กรณีของ Gennady Mozheiko และ Katsiaryna Barysevich รวมถึงการโพสต์ข้อมูลผ่านโซเชียลมีเดียเกี่ยวกับสื่ออิสระที่ถูกคุกคาม
อย่างไรก็ตาม ในช่วงปลายปี 2021 บัญชี Wikipedia ของเขาถูกระงับชั่วคราวเนื่องจากมีการสงสัยว่าถูกแฮ็ก หลังจากพบว่ามีการลบข้อมูลเกี่ยวกับการปราบปรามสื่อในเบลารุสออกไปอย่างผิดปกติ
| วันที่/ช่วงเวลา | เหตุการณ์สำคัญ | รายละเอียด/ผลลัพธ์ |
|---|---|---|
| 2014 - 2021 | การทำงานใน Wikipedia | แก้ไขข้อมูลกว่า 84,000 ครั้ง เน้นเรื่องการละเมิดสิทธิสื่อ |
| 28 มีนาคม 2022 | การส่งฟ้องศาล | ถูกกล่าวหาว่ากระทำการที่ทำให้สาธารณรัฐเบลารุสเสื่อมเสีย |
| 7 เมษายน 2022 | คำพิพากษา | ตัดสินจำคุก 2 ปี ในเรือนจำ (Penal Colony) |
| 11 เมษายน 2022 | การรับรองสถานะ | ถูกประกาศให้เป็น "นักโทษการเมือง" โดยองค์กรสิทธิมนุษยชน |
| 28 สิงหาคม 2023 | การปล่อยตัว | ได้รับการปล่อยตัวจากเรือนจำ |
ข้อกล่าวหาและการต่อสู้ในชั้นศาล
อัยการเบลารุสได้ยื่นฟ้อง Pernikaŭ ภายใต้ มาตรา 369-1 ของประมวลกฎหมายอาญาเบลารุส ซึ่งว่าด้วยการกระทำที่ทำให้สาธารณรัฐเบลารุสเสื่อมเสีย โดยมีข้อกล่าวหาหลัก 3 ประการ ดังนี้:
- การเพิ่มข้อมูลการเสียชีวิต: การระบุถึงการสังหาร Gennady Shutov และการที่รัฐบาลปฏิเสธความรับผิดชอบต่อการเสียชีวิตของผู้ประท้วงในช่วงปี 2020–2021 ในบทความเกี่ยวกับเหตุประท้วงในเบลารุส
- การอ้างถึงคดีฆาตกรรมนักข่าว: การเพิ่มข้อมูลการเสียชีวิตของ Veronika Cherkasova ในปี 2004 ลงในบทความเรื่องการเซ็นเซอร์ในเบลารุส ซึ่งอัยการมองว่าเป็นการจงใจทำให้รัฐเสื่อมเสียแม้จะมีบทความแยกต่างหากอยู่แล้ว
- การเผยแพร่ข้อมูลการทรมาน: การโพสต์บทความเกี่ยวกับการทรมานและการเสียชีวิตในสถานกักกันของเบลารุสบนเว็บไซต์ของสมาคมสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ
แม้ Pernikaŭ จะยอมรับว่าเขาเป็นผู้แก้ไขข้อมูลและโพสต์บทความดังกล่าวจริง แต่เขาได้ให้การปฏิเสธว่าไม่ได้มีเจตนาทำให้ประเทศเสื่อมเสียตามที่ถูกกล่าวหา
บทสรุปและการยอมรับจากนานาชาติ
ในวันที่ 7 เมษายน 2022 ผู้พิพากษา Eugene Bregan ได้ตัดสินให้ Pernikaŭ มีความผิดและสั่งจำคุกเป็นเวลา 2 ปี หลังจากนั้นไม่นาน องค์กรสิทธิมนุษยชนชั้นนำ เช่น Viasna Human Rights Centre และสมาคมนักข่าวเบลารุส ได้ประกาศให้เขาเป็น นักโทษการเมือง พร้อมเรียกร้องให้ปล่อยตัวทันที
ท้ายที่สุด Pavel Pernikaŭ ได้รับการปล่อยตัวเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2023 ตามรายงานของศูนย์สิทธิมนุษยชน Viasna
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- โทษจำคุก: 2 ปี ในเรือนจำ จากการแก้ไขข้อมูลใน Wikipedia และโพสต์บทความสิทธิมนุษยชน
- ข้อกฎหมาย: ถูกฟ้องตามมาตรา 369-1 ของประมวลกฎหมายอาญาเบลารุส (การทำให้รัฐเสื่อมเสีย)
- ผลงาน: แก้ไข Wikipedia กว่า 84,000 ครั้ง เพื่อบันทึกการละเมิดสิทธิสื่อในประเทศ
- สถานะ: ได้รับการยอมรับว่าเป็นนักโทษการเมืองโดยองค์กรสิทธิมนุษยชนหลายแห่ง
- การปล่อยตัว: พ้นโทษเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2023
คำถามที่พบบ่อย
Pavel Pernikaŭ ถูกจำคุกเพราะสาเหตุใด?
เขาถูกจำคุกเนื่องจากถูกกล่าวหาว่า "ทำให้สาธารณรัฐเบลารุสเสื่อมเสีย" จากการแก้ไขข้อมูลใน Wikipedia เกี่ยวกับการปราบปรามผู้ประท้วง การฆาตกรรมนักข่าว และการโพสต์ข้อมูลเรื่องการทรมานในเรือนจำบนเว็บไซต์สิทธิมนุษยชน
การแก้ไข Wikipedia ในเบลารุสมีความเสี่ยงอย่างไร?
จากกรณีนี้ แสดงให้เห็นว่าการนำเสนอข้อเท็จจริงที่รัฐบาลมองว่าเป็นการทำลายภาพลักษณ์ของประเทศ หรือการบันทึกเหตุการณ์การละเมิดสิทธิมนุษยชน อาจถูกตีความว่าเป็นความผิดทางอาญาและนำไปสู่การจำคุกได้
เขาได้รับความช่วยเหลือจากองค์กรใดบ้าง?
เขาได้รับการสนับสนุนและรับรองสถานะเป็นนักโทษการเมืองจากหลายองค์กร เช่น Viasna Human Rights Centre, Legal Initiative, สมาคมนักข่าวเบลารุส, Lawtrend และ Barys Zvozskau Belarusian Human Rights House
ปัจจุบัน Pavel Pernikaŭ ยังถูกจำคุกอยู่หรือไม่?
ไม่ ปัจจุบันเขาได้รับการปล่อยตัวแล้วตั้งแต่วันที่ 28 สิงหาคม 2023