Rab Wilson กวีร่วมสมัยผู้สืบสานจิตวิญญาณภาษา Scots
ในโลกของวรรณกรรมสกอตแลนด์ Rab Wilson (เกิด 1 กันยายน 1960 ที่เมือง New Cumnock รัฐ Ayrshire) โดดเด่นในฐานะกวีผู้ทุ่มเทให้กับการเขียนด้วย ภาษา Scots (ภาษาถิ่นดั้งเดิมของชาวสกอตแลนด์) ผลงานของเขาไม่เพียงแต่เป็นการสร้างสรรค์บทกวีใหม่ แต่ยังรวมถึงการแปลผลงานระดับโลกอย่าง Rubaiyat of Omar Khayyam ให้เป็นภาษา Scots รวมถึงการเขียนหนังสือรวมบทกวีที่มีชื่อเสียง เช่น Accent o the Mind, Life Sentence และ A Map for the Blind
เส้นทางชีวิตจากเหมืองถ่านหินสู่การเป็นพยาบาลและกวี
ชีวิตของ Rab Wilson มีจุดเปลี่ยนที่น่าสนใจอย่างยิ่ง เขาเริ่มต้นอาชีพด้วยการเป็นเด็กฝึกงานด้านวิศวกรรมกับ National Coal Board โดยทำงานที่ Barony Pit ใน Ayrshire อย่างไรก็ตาม เหตุการณ์การประท้วงหยุดงานของคนทำเหมืองในสหราชอาณาจักรช่วงปี 1984–1985 ทำให้เขาตัดสินใจละทิ้งอาชีพขุดเหมือง และหันไปศึกษาต่อจนกลายเป็น พยาบาลจิตเวช (Psychiatric Nurse) ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านการดูแลสุขภาพจิตของผู้ป่วย
นอกเหนือจากบทบาททางวรรณกรรม Wilson ยังใช้เสียงของเขาในการขับเคลื่อนประเด็นทางสังคม โดยเฉพาะเรื่องระบบสาธารณสุข เขาต่อสู้เพื่อสิทธิของบุคลากรทางการแพทย์ในการเปิดเผยข้อมูลความผิดปกติหรือปัญหาภายในองค์กรในฐานะ Whistleblowers (ผู้แจ้งเบาะแสการทุจริตหรือความผิดพลาด) เพื่อให้เกิดความโปร่งใสในการรักษาพยาบาล
ความผูกพันกับ Robert Burns และมรดกทางวรรณกรรม
Wilson มีความเชื่อมโยงอย่างลึกซึ้งกับ Robert Burns กวีแห่งชาติของสกอตแลนด์ซึ่งเป็นคนบ้านเกิดเดียวกันใน Ayrshire เขาได้ร่วมมือกับ Calum Colvin ในโปรเจกต์ Burnsiana ซึ่งเป็นการสร้างสรรค์นิทรรศการศิลปะและหนังสือที่นำบทกวีของ Wilson มาตอบโต้และสะท้อนผลงานของ Burns โดย Colvin ได้สร้างงานศิลปะด้วยการวาดภาพที่เกี่ยวข้องกับ Burns ลงบนห้องที่เต็มไปด้วยสิ่งของต่างๆ
จากการศึกษาค้นคว้า Wilson ยังได้ตั้งข้อสังเกตที่น่าสนใจว่า บทกวีชื่อดังอย่าง Tam O' Shanter ของ Burns อาจมีการหยิบยืมบางส่วนมาจาก Edmund Bolton กวีชาวอังกฤษ นอกจากนี้เขายังได้ดัดแปลงผลงาน The Jolly Beggars ของ Burns ให้กลายเป็นบทละครเวที ซึ่งได้รับรางวัลรองชนะเลิศจาก McLellan Award สำหรับการเขียนบทละครในปี 2007
ความสำเร็จและผลงานสร้างสรรค์ที่หลากหลาย
ในปี 2008 Rab Wilson ได้รับชัยชนะจากการประกวดบทกวีภาษา Scots ของ McCash และในปี 2013 เขาได้รับเลือกให้เป็น James Hogg Creative Resident คนแรก โดยได้พำนักและสร้างสรรค์ผลงานใน Ettrick Valley ซึ่งเป็นบ้านเกิดของ James Hogg กวีและนักเขียนชื่อดัง
ผลงานของเขายังขยายขอบเขตไปสู่การร่วมมือกับศิลปิน เช่น หนังสือศิลปะ Ye're There Horace! ที่สร้างสรรค์ร่วมกับ Hugh Bryden โดยอ้างอิงจาก Horace กวีแนวเสียดสีชาวโรมัน และชุดบทกวีโซเน็ต 15 บทชื่อ 1957 Flying Scot เพื่อยกย่องแบรนด์ผู้ผลิตจักรยานของสกอตแลนด์ ซึ่งผลงานชุดนี้ได้รับการนำไปแสดงไกลถึงบรูคลิน สหรัฐอเมริกา
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ภาษาหลักที่ใช้เขียน | ภาษา Scots |
| อาชีพในอดีต | วิศวกรเหมืองถ่านหิน, พยาบาลจิตเวช |
| ผลงานเด่น | Accent o the Mind, Life Sentence, A Map for the Blind |
| รางวัลสำคัญ | ชนะเลิศ McCash Scots poetry competition (2008) |
| บทบาททางสังคม | รณรงค์สิทธิผู้แจ้งเบาะแส (Whistleblower) ในระบบสาธารณสุข |
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ความเชี่ยวชาญ: เป็นกวีที่เน้นการใช้ภาษา Scots และมีความเชี่ยวชาญในงานแปล
- การเปลี่ยนสายอาชีพ: เปลี่ยนจากงานเหมืองถ่านหินมาเป็นพยาบาลจิตเวชหลังการประท้วงหยุดงานปี 1984–1985
- ความเชื่อมโยงทางศิลปะ: ร่วมงานกับ Calum Colvin ในโปรเจกต์ Burnsiana และ Hugh Bryden ในหนังสือ Ye're There Horace!
- เกียรติประวัติ: เป็นศิลปินพำนัก (Creative Resident) คนแรกของ James Hogg ในปี 2013
- กิจกรรมทางสังคม: เคยบรรยายให้เหล่านักกฎหมายฟังในงาน European Collaborative Conference ครั้งที่ 4 เมื่อปี 2012
คำถามที่พบบ่อย
Rab Wilson มีความสัมพันธ์อย่างไรกับ Robert Burns?
เขามีความผูกพันในฐานะคนบ้านเกิดเดียวกัน และได้ศึกษาผลงานของ Burns อย่างลึกซึ้งจนนำไปสู่การสร้างโปรเจกต์ Burnsiana และการดัดแปลงบทละครจากผลงานของ Burns
ภาษา Scots ที่ Rab Wilson ใช้คือภาษาอะไร?
ภาษา Scots เป็นภาษาหรือกลุ่มภาษาถิ่นที่ใช้ในสกอตแลนด์ ซึ่งมีความแตกต่างจากภาษาอังกฤษมาตรฐาน และเป็นหัวใจสำคัญในงานเขียนบทกวีของ Wilson
นอกจากงานเขียนแล้ว Rab Wilson สนใจประเด็นใดเป็นพิเศษ?
เขาสนใจเรื่องสิทธิมนุษยชนในระบบสาธารณสุข โดยเฉพาะการสนับสนุนให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถพูดถึงปัญหาหรือความผิดพลาดในที่ทำงานได้อย่างเปิดเผย (Whistleblowing)
ผลงาน 1957 Flying Scot คืออะไร?
เป็นชุดบทกวีประเภทโซเน็ตจำนวน 15 บท ที่เขียนขึ้นเพื่อเป็นการยกย่องยี่ห้อผู้ผลิตจักรยานของสกอตแลนด์ที่ชื่อว่า Flying Scot
Rab Wilson เคยมีประเด็นขัดแย้งใดที่น่าสนใจหรือไม่?
ในปี 2009 เขาเคยกล่าวล้อเล่นในเชิงข่มขู่ว่าจะตัดศีรษะ Kenneth Baker นักการเมืองพรรคอนุรักษนิยม ระหว่างการกล่าวสุนทรพจน์ในงาน Burns Night ของ Wordsworth Trust Book Festival