Reine Alapini-Gansou ผู้พิพากษาศาลอาญาระหว่างประเทศและนักกฎหมายสิทธิมนุษยชนระดับโลก
Reine Alapini-Gansou คือนักกฎหมายชาวเบนินผู้มีบทบาทสำคัญในกระบวนการยุติธรรมระดับสากล ปัจจุบันเธอดำรงตำแหน่งผู้พิพากษาประจำ ศาลอาญาระหว่างประเทศ (International Criminal Court หรือ ICC) ซึ่งเป็นศาลที่จัดตั้งขึ้นเพื่อดำเนินคดีกับบุคคลที่กระทำความผิดร้ายแรงที่สุดในระดับนานาชาติ เช่น การฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ และอาชญากรรมสงคราม โดยเธอได้ก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งรองประธานศาลอาญาระหว่างประเทศคนที่สองเมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2024

เส้นทางด้านการศึกษาและการเริ่มต้นอาชีพ
Alapini-Gansou เกิดเมื่อวันที่ 11 สิงหาคม 1956 ณ เมืองอาบิดจัน ประเทศโกตดิวัวร์ เธอสร้างรากฐานทางวิชาการที่แข็งแกร่งด้วยปริญญาด้านกฎหมายทั่วไป (Common Law) จากมหาวิทยาลัยลียง ประเทศฝรั่งเศส และปริญญาโทด้านกฎหมายธุรกิจและวิชาชีพตุลาการจากมหาวิทยาลัยแห่งชาติเบนิน นอกจากนี้ เธอยังได้รับวุฒิการศึกษาระดับหลังปริญญาโทร่วมกันจากมหาวิทยาลัยในเมืองมาสทริกต์, โลเม และภูฏาน
เธอเริ่มต้นเส้นทางวิชาชีพโดยการเข้าเป็นสมาชิกเนติบัณฑิตยโสธรของเบนินในปี 1986 และได้อุทิศตนให้กับการสอนกฎหมายอาญาทั่วไปและวิธีพิจารณาความอาญาที่มหาวิทยาลัย Abomey-Calavi ตั้งแต่ปี 2001 เป็นต้นมา พร้อมทั้งมีผลงานวิจัยจำนวนมากที่มุ่งเน้นเรื่องสิทธิมนุษยชนและกฎหมาย โดยเฉพาะการผลักดันกฎหมายเพื่อคุ้มครองสิทธิสตรีในประเทศเบนิน
ประสบการณ์การทำงานในระดับนานาชาติ
ก่อนจะก้าวเข้าสู่ตำแหน่งผู้พิพากษา ICC เธอมีประสบการณ์การทำงานที่หลากหลายในองค์กรระดับโลก เช่น การทำงานร่วมกับ Avocats Sans Frontières ประเทศเบลเยียม ในโครงการ "ความยุติธรรมสำหรับทุกคนในรวันดา" และการเป็นที่ปรึกษาให้แก่ องค์การอนามัยโลก (WHO) ในการร่างกฎหมายคุ้มครองสิทธิมนุษยชนของผู้ป่วยทางจิต รวมถึงการทำงานร่วมกับองค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ILO) เพื่อดูแลสิทธิของผู้ป่วยทางจิตและผู้ติดเชื้อ HIV ในสถานที่ทำงาน
นอกจากนี้ เธอยังมีบทบาทสำคัญในแอฟริกา โดยดำรงตำแหน่งในคณะกรรมาธิการสิทธิมนุษยชนและสิทธิประชาชนแห่งแอฟริกาเป็นเวลา 12 ปี ซึ่งรวมถึงการเป็นประธานคณะกรรมาธิการฯ ระหว่างปี 2009 ถึง 2012 และการเป็นผู้รายงานพิเศษ (Special Rapporteur) ซึ่งทำหน้าที่ตรวจสอบและรายงานสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเด็นเฉพาะทาง
บทบาทในภารกิจพิเศษของสหประชาชาติ
- เป็นสมาชิกคณะกรรมการสอบสวนของสหประชาชาติเกี่ยวกับความรุนแรงในการเลือกตั้งในโกตดิวัวร์ (2011)
- หัวหน้าส่วนงานสิทธิมนุษยชนในภารกิจสนับสนุนนานาชาติในมาลี (2013-2014)
- สมาชิกคณะกรรมการสอบสวนการละเมิดสิทธิมนุษยชนในบุรุนดี (2016)
- ผู้พิพากษาประจำศาลอนุญาโตตุลาการถาวร (Permanent Court of Arbitration) ตั้งแต่ปี 2011
ความท้าทายและประเด็นทางการเมืองในปัจจุบัน
ในการปฏิบัติหน้าที่ผู้พิพากษา Alapini-Gansou ต้องเผชิญกับแรงกดดันทางการเมืองระดับโลก โดยในเดือนพฤศจิกายน 2024 ศาลในรัสเซียได้สั่งออกหมายจับเธอ เนื่องจากเธอเคยออกหมายจับเจ้าหน้าที่ของเซาท์โอเซเทียที่สนับสนุนรัสเซียในช่วงสงครามรัสเซีย-จอร์เจีย
นอกจากนี้ ในเดือนมิถุนายน 2025 เธอเป็นหนึ่งในผู้พิพากษา ICC 4 ท่านที่ถูกรัฐบาลสหรัฐฯ ภายใต้การนำของโดนัลด์ ทรัมป์ สั่งคว่ำบาตร ซึ่งเป็นผลมาจากการที่เธอเป็นหนึ่งในคณะผู้พิพากษาที่ออกหมายจับนายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮู และอดีตรัฐมนตรีกลาโหม โยอาฟ กัลลันท์ ของอิสราเอล
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ตำแหน่งปัจจุบัน: รองประธานศาลอาญาระหว่างประเทศคนที่สอง และผู้พิพากษา ICC
- การศึกษา: ปริญญาด้านกฎหมายจากฝรั่งเศสและเบนิน รวมถึงวุฒิการศึกษาร่วมจากหลายมหาวิทยาลัย
- ความเชี่ยวชาญ: กฎหมายอาญา, สิทธิมนุษยชน, สิทธิสตรี และสิทธิของผู้พิการและผู้สูงอายุ
- รางวัลเกียรติยศ: ได้รับรางวัลด้านสิทธิมนุษยชนจาก French Academy of Sciences (2010) และรางวัลครบรอบ 25 ปีจากคณะกรรมาธิการสิทธิมนุษยชนแห่งแอฟริกา (2012)
| ปีที่ดำรงตำแหน่ง/เหตุการณ์ | ตำแหน่งหรือบทบาทสำคัญ | องค์กร/หน่วยงาน |
|---|---|---|
| 1986 | สมาชิกเนติบัณฑิตยโสธร | เบนิน |
| 2009 - 2012 | ประธานคณะกรรมาธิการ | คณะกรรมาธิการสิทธิมนุษยชนและสิทธิประชาชนแห่งแอฟริกา |
| 2011 | ผู้พิพากษา | ศาลอนุญาโตตุลาการถาวร |
| 2018 - ปัจจุบัน | ผู้พิพากษา | ศาลอาญาระหว่างประเทศ (ICC) |
| 2024 - ปัจจุบัน | รองประธานคนที่สอง | ศาลอาญาระหว่างประเทศ (ICC) |
คำถามที่พบบ่อย
Reine Alapini-Gansou คือใคร?
เธอคือนักกฎหมายชาวเบนินที่ดำรงตำแหน่งผู้พิพากษาและรองประธานคนที่สองของศาลอาญาระหว่างประเทศ (ICC) โดยมีความเชี่ยวชาญสูงด้านสิทธิมนุษยชนและกฎหมายระหว่างประเทศ
เธอมีบทบาทอย่างไรในการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนในแอฟริกา?
เธอมีส่วนสำคัญในการร่างพิธีสารว่าด้วยการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิของผู้สูงอายุและผู้พิการในแอฟริกา รวมถึงการเป็นผู้รายงานพิเศษที่ศึกษาเรื่องผู้ปกป้องสิทธิมนุษยชนและเสรีภาพในการรวมกลุ่มในทวีปแอฟริกา
ทำไมเธอถึงถูกรัสเซียสั่งออกหมายจับ?
เนื่องจากเธอได้ใช้อำนาจในฐานะผู้พิพากษาออกหมายจับเจ้าหน้าที่ของเซาท์โอเซเทียที่มีความเชื่อมโยงกับรัสเซีย ซึ่งเกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ในสงครามรัสเซีย-จอร์เจีย
การคว่ำบาตรจากรัฐบาลสหรัฐฯ เกิดขึ้นจากสาเหตุใด?
เกิดจากการที่เธอเป็นหนึ่งในคณะผู้พิพากษาที่พิจารณาและออกหมายจับผู้นำระดับสูงของอิสราเอล ได้แก่ นายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮู และอดีตรัฐมนตรีกลาโหม โยอาฟ กัลลันท์
ผลงานทางวิชาการที่โดดเด่นของเธอมีอะไรบ้าง?
เธอเขียนบทความวิจัยหลายฉบับ เช่น เรื่องความรับผิดชอบของรัฐต่อความรุนแรงทางเพศในแอฟริกา, การปฏิรูปประมวลกฎหมายอาญา และการวิเคราะห์แง่มุมทางจิตวิทยาของการข่มขืนในเบนินและคองโก