Robert de Castella ตำนานนักวิ่งมาราธอนระดับโลกชาวออสเตรเลีย
หากพูดถึงชื่อของ Robert de Castella หรือที่แฟนกีฬาชาวออสเตรเลียรู้จักกันในชื่อ "Deek" และคู่แข่งเรียกเขาว่า "Tree" (ต้นไม้) เนื่องจากสรีระช่วงขาที่แข็งแรงและความนิ่งสงบขณะแข่งขัน เขาคือหนึ่งในนักวิ่งระยะไกลที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของออสเตรเลีย ผู้ซึ่งเคยครองสถิติโลกและสร้างชื่อเสียงในระดับสากลอย่างโดดเด่น

เส้นทางสู่ความสำเร็จและพื้นฐานครอบครัว
Robert เกิดเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 1957 ณ เมืองเมลเบิร์น รัฐวิกตอเรีย โดยมีเชื้อสายฝรั่งเศสและสวิส-ฝรั่งเศสจากตระกูลขุนนาง กีฬาถูกปลูกฝังในครอบครัวของเขามาตั้งแต่เด็ก โดยคุณพ่อเป็นนักวิ่งมาราธอนในช่วงปี 1950 และคุณแม่เป็นนักเทนนิสระดับรัฐ นอกจากนี้พี่ชายของเขาทั้งสองคนก็มีความสามารถด้านการวิ่งเช่นกัน
เขาเริ่มฝึกซ้อมอย่างจริงจังภายใต้การดูแลของ Pat Clohessy ตั้งแต่อายุ 11 ปี ขณะศึกษาอยู่ที่ Xavier College และด้วยความมุ่งมั่นที่จะเป็นตัวแทนทีมชาติออสเตรเลียในโอลิมปิกที่มอสโก เขาจึงเลือกมุ่งเน้นไปที่การวิ่งมาราธอนจนสามารถคว้าแชมป์ระดับประเทศและผ่านการคัดเลือกเข้าสู่ทีมชาติได้สำเร็จในปี 1980
จุดสูงสุดในอาชีพนักวิ่งระดับโลก
เส้นทางอาชีพของ de Castella เต็มไปด้วยชัยชนะที่น่าจดจำ โดยเฉพาะในปี 1981 ที่เขาคว้าแชมป์ Fukuoka Marathon ด้วยเวลา 2:08:18 ซึ่งในภายหลังได้รับการรับรองว่าเป็นสถิติโลก เนื่องจากเส้นทางวิ่งของรายการ New York City Marathon ในปีเดียวกันนั้นสั้นกว่าความเป็นจริงประมาณ 148 เมตร
หนึ่งในเหตุการณ์ที่ถูกกล่าวขวัญถึงมากที่สุดคือการแข่งขัน Commonwealth Games ปี 1982 ที่บริสเบน แม้เขาจะประสบปัญหาทางร่างกายอย่างรุนแรง (ท้องเสีย) ท่ามกลางสภาพอากาศที่มีความชื้นสูงถึง 100% แต่เขาก็สามารถฮึดสู้และเร่งสปีดแซงคู่แข่งชาวแทนซาเนียในช่วงท้าย เข้าเส้นชัยเป็นอันดับหนึ่งด้วยเวลา 2:09:18

ความสำเร็จของเขาพุ่งถึงขีดสุดในปี 1983 เมื่อเขาสามารถคว้าเหรียญทองจากการแข่งขัน IAAF World Championships ที่เฮลซิงกิ ซึ่งถือเป็นเหรียญทองแรกในสาขากรีฑาของออสเตรเลีย นอกจากนี้เขายังคว้าชัยชนะใน Rotterdam Marathon และให้ผลงานยอดเยี่ยมใน Boston Marathon ปี 1986 ด้วยเวลา 2:07:51 ซึ่งเป็นสถิติที่ดีที่สุดในชีวิตของเขา (Personal Best)
บทบาทหลังเกษียณและการอุทิศตนเพื่อสังคม
หลังจากอำลาสนามวิ่งในปี 1993 Robert ได้นำประสบการณ์ด้านกีฬามาใช้ในการบริหาร โดยดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสถาบันกีฬาแห่งออสเตรเลีย (Australian Institute of Sport) ระหว่างปี 1990-1995 และก่อตั้ง Stromlo Running Festival เพื่อส่งเสริมการวิ่งเทรลในเมืองแคนเบอร์รา
นอกเหนือจากด้านกีฬา เขายังเป็นผู้ประกอบการโดยเปิด "deeks" ร้านเบเกอรี่และคาเฟ่ที่เน้นผลิตภัณฑ์ปราศจากกลูเตน (Gluten-free) และยังได้รับสายดำในวิชาคาราเต้สาย Goju Ryu อีกด้วย แม้จะเผชิญกับความสูญเสียบ้านและเหรียญรางวัลจากเหตุไฟป่าในแคนเบอร์ราปี 2003 แต่เขาก็เลือกที่จะช่วยเหลือสังคมในการฟื้นฟูพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- สถิติโลก: เคยครองสถิติโลกวิ่งมาราธอนหลังชนะเลิศรายการ Fukuoka Marathon ปี 1981
- ความสำเร็จสูงสุด: เหรียญทอง World Championships 1983 และ Commonwealth Games 1982 และ 1986
- สถิติส่วนตัว: เวลาที่ดีที่สุดคือ 2:07:51 จากรายการ Boston Marathon 1986
- เกียรติยศ: ได้รับการแต่งตั้งเป็น Officer of the Order of Australia (AO) ในปี 2014
- ความหลากหลาย: เป็นทั้งอดีตแชมป์โลก, ผู้บริหารสถาบันกีฬา, และเจ้าของธุรกิจอาหารสุขภาพ
| ปี (ค.ศ.) | รายการแข่งขัน / รางวัล | ผลลัพธ์ / เวลา |
|---|---|---|
| 1981 | Fukuoka Marathon | ชนะเลิศ (2:08:18) - สถิติโลก |
| 1982 | Commonwealth Games (Brisbane) | เหรียญทอง (2:09:18) |
| 1983 | World Championships (Helsinki) | เหรียญทอง (2:10:03) |
| 1986 | Boston Marathon | ชนะเลิศ (2:07:51) |
| 1986 | Commonwealth Games (Edinburgh) | เหรียญทอง (2:10:15) |
คำถามที่พบบ่อย
Robert de Castella มีฉายาว่าอะไรและเพราะเหตุใด?
เขามีฉายาว่า "Deek" หรือ "Deeks" ซึ่งเป็นชื่อที่สาธารณชนชาวออสเตรเลียใช้เรียก และฉายา "Tree" (ต้นไม้) ที่คู่แข่งใช้เรียก เนื่องจากเขามีช่วงขาที่หนาแข็งแรงและมีบุคลิกที่สงบนิ่งขณะแข่งขัน
ทำไมสถิติโลกของเขาในปี 1981 ถึงไม่ถูกประกาศในทันที?
เพราะในตอนแรกเวลา 2:08:18 ของเขาช้ากว่าเวลาของ Alberto Salazar ใน New York City Marathon อยู่ 5 วินาที แต่ภายหลังมีการตรวจสอบพบว่าเส้นทางวิ่งที่นิวยอร์กสั้นกว่าระยะทางจริงประมาณ 148 เมตร ทำให้สถิติของ de Castella ได้รับการรับรองเป็นสถิติโลกแทน
ผลงานในโอลิมปิกของเขาเป็นอย่างไร?
เขาเข้าร่วมโอลิมปิกทั้งหมด 4 ครั้ง (1980, 1984, 1988, 1992) โดยทำผลงานติด 10 อันดับแรกถึง 3 ครั้ง และอันดับที่ดีที่สุดคืออันดับที่ 5 ในปี 1984 ที่ลอสแอนเจลิส แต่ไม่เคยได้รับเหรียญรางวัลจากโอลิมปิก
นอกจากการวิ่งมาราธอนแล้ว เขามีความสามารถด้านอื่นอีกหรือไม่?
เขามีความสามารถในการวิ่งวิบาก (Cross Country) โดยคว้าแชมป์ระดับประเทศของออสเตรเลียหลายครั้ง และในด้านศิลปะการต่อสู้ เขายังได้รับสายดำในวิชา Okinawan Goju Ryu อีกด้วย
เขามีบทบาทอย่างไรในการส่งเสริมสุขภาพในปัจจุบัน?
เขาเป็นผู้ก่อตั้ง Stromlo Running Festival, เป็นผู้นำในโครงการ Indigenous Marathon Project และดำเนินธุรกิจร้านเบเกอรี่และคาเฟ่ที่เน้นอาหารเพื่อสุขภาพ (Grain and Gluten free)