Roy Harper ศิลปินโฟล์กร็อกผู้เป็นตำนานและแรงบันดาลใจของโลกดนตรี
หากจะกล่าวถึงศิลปินผู้มีอิทธิพลต่อวงการดนตรีทางเลือกและโฟล์กร็อกของอังกฤษ ชื่อของ Roy Harper ย่อมปรากฏอยู่ในลำดับต้นๆ เขาไม่ได้เป็นเพียงนักร้องและนักดนตรี แต่ยังเป็นกวีและนักแต่งเพลงผู้สร้างสรรค์ผลงานที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ด้วยสไตล์การเล่นกีตาร์แบบ Fingerstyle (การใช้นิ้วดีดสายกีตาร์แทนการใช้ปิ๊ก) และการเขียนเพลงที่มีความซับซ้อนทั้งในด้านเนื้อหาและท่วงทำนอง ซึ่งได้รับแรงบันดาลใจจากดนตรีแจ๊สและบทกวีของ John Keats
ตลอดเส้นทางอาชีพที่ยาวนานตั้งแต่ปี 1966 Harper ได้ฝากผลงานอัลบั้มสตูดิโอไว้ถึง 22 ชุด และอัลบั้มบันทึกการแสดงสดอีก 10 ชุด ความโดดเด่นของเขาทำให้ศิลปินระดับโลกมากมาย เช่น Led Zeppelin, Pink Floyd, Kate Bush และ Pete Townshend ต่างยอมรับในความสามารถ โดยเฉพาะ Ian Anderson แห่ง Jethro Tull ที่ยกย่องว่า Harper คือแรงบันดาลใจหลักในฐานะนักกีตาร์อะคูสติกและนักแต่งเพลงของเขา
เส้นทางชีวิตจากวัยเยาว์สู่การเป็นศิลปิน
Roy Harper เกิดเมื่อวันที่ 12 มิถุนายน 1941 ที่เมืองแมนเชสเตอร์ ประเทศอังกฤษ ชีวิตในวัยเด็กของเขาเต็มไปด้วยความผันผวน เขาเสียมารดาไปหลังจากเกิดได้เพียงสามสัปดาห์ และเติบโตมาภายใต้การดูแลของบิดาและแม่เลี้ยง ซึ่งความขัดแย้งทางความเชื่อทางศาสนากับแม่เลี้ยงได้กลายเป็นปมสำคัญที่ส่งผลให้เขามีมุมมองต่อต้านศาสนา ซึ่งสะท้อนออกมาในเนื้อเพลงของเขาในเวลาต่อมา
ความหลงใหลในศิลปะเริ่มต้นขึ้นเมื่อเขาเริ่มเขียนบทกวีตอนอายุ 12 ปี และเริ่มเล่นดนตรีแนว Skiffle (ดนตรีพื้นบ้านที่ใช้เครื่องดนตรีประยุกต์) ร่วมกับน้องชาย รวมถึงได้รับอิทธิพลจากดนตรีบลูส์อย่างลึกซึ้ง ในช่วงวัยรุ่น Harper เคยเข้าร่วมกองทัพอากาศ (RAF) เพื่อทำตามฝันในการเป็นนักบิน แต่ด้วยความไม่ชอบในระเบียบวินัยที่เคร่งครัด เขาจึงแสร้งทำเป็นเสียสติเพื่อให้ได้รับการปลดประจำการ ซึ่งประสบการณ์อันเลวร้ายจากการถูกรักษาด้วยไฟฟ้า (Electroconvulsive Therapy) ในโรงพยาบาลทหาร ได้กลายเป็นแรงบันดาลใจให้เขาเขียนเพลง "Committed" ในอัลบั้มแรก
ก่อนจะเข้าสู่เส้นทางดนตรีอาชีพ Harper ใช้เวลาหลายปีในการเป็นนักดนตรีเปิดหมวก (Busking) ทั่วแอฟริกาเหนือ ยุโรป และลอนดอน โดยได้รับอิทธิพลทางดนตรีจาก Lead Belly, Woody Guthrie และ Miles Davis รวมถึงบทกวีของกลุ่ม Beat poets อย่าง Jack Kerouac
การก้าวเข้าสู่วงการและการสร้างชื่อเสียง
ในช่วงปี 1965 Harper ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของคลับดนตรีโฟล์คชื่อดังอย่าง Les Cousins ในลอนดอน ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้เขาได้พบปะกับศิลปินชั้นนำมากมาย และนำไปสู่การออกอัลบั้มแรก Sophisticated Beggar ในปี 1966
จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นในอัลบั้มที่สอง Come Out Fighting Ghengis Smith (1968) ซึ่งเขาเริ่มฉีกกฎดนตรีโฟล์คแบบดั้งเดิม โดยนำเสนอเพลงที่มีความยาวและซับซ้อน เช่น เพลง "Circle" ที่มีความยาวถึง 11 นาที แม้ค่ายเพลงจะต้องการเพลงป๊อปที่ขายง่าย แต่ Harper ยืนหยัดในแนวทาง Modernist ที่ต้องการยกระดับทัศนคติของผู้คนผ่านดนตรี
ยุคทองกับ Harvest Records และความร่วมมือกับศิลปินระดับโลก
ในช่วงปี 1970-1980 Harper ได้เซ็นสัญญากับ Harvest Records และสร้างสรรค์ผลงานที่ทรงพลังที่สุด โดยเฉพาะอัลบั้ม Stormcock (1971) ซึ่งได้รับคำชมอย่างมากและกลายเป็นแรงบันดาลใจให้ศิลปินรุ่นหลังอย่าง Fleet Foxes และ Joanna Newsom
ความสัมพันธ์ของเขากับวง Pink Floyd นั้นแน่นแฟ้นมาก โดย Harper ได้รับเกียรติให้ร้องนำในเพลง "Have a Cigar" จากอัลบั้ม Wish You Were Here (1975) เนื่องจาก Roger Waters มีปัญหาด้านเสียงร้องในขณะนั้น นอกจากนี้เขายังทำงานร่วมกับ David Gilmour และ Kate Bush ในหลายโปรเจกต์ ซึ่ง Kate Bush ได้ยกย่องว่าเขาเป็นหนึ่งในนักแต่งเพลงชาวอังกฤษที่ยิ่งใหญ่ที่สุด
มรสุมชีวิตและการกลับมาอย่างอิสระ
ในช่วงต้นทศวรรษ 1980 Harper ต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจจนสูญเสียบ้านไร่ใน Herefordshire ให้กับธนาคาร ซึ่งเขาถือว่าเป็นจุดต่ำสุดในชีวิตการทำงาน อย่างไรก็ตาม เขายังคงเดินหน้าสร้างสรรค์ผลงานและกลับมาได้รับความสนใจอีกครั้งจากอัลบั้ม Whatever Happened to Jugula? ในปี 1985
ในปี 1993 Harper ได้ตัดสินใจก่อตั้งค่ายเพลงของตัวเองในชื่อ Science Friction เพื่อถือครองลิขสิทธิ์ผลงานทั้งหมดของเขา ทำให้เขาสามารถนำอัลบั้มเก่าๆ กลับมาจำหน่ายในรูปแบบ CD ได้อีกครั้ง และยังคงผลิตผลงานใหม่อย่างต่อเนื่อง ทั้งอัลบั้มสตูดิโอและงานกวีนิพนธ์
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- แนวเพลง: ครอบคลุมตั้งแต่ Folk, Folk Rock, Indie Folk ไปจนถึง Progressive Folk
- ผลงาน: อัลบั้มสตูดิโอ 22 ชุด และอัลบั้มสด 10 ชุด
- รางวัล: ได้รับรางวัล MOJO Hero Award (2005) และ Lifetime Achievement Award จาก BBC Radio 2 Folk Awards (2013)
- อิทธิพล: เป็นแรงบันดาลใจให้ศิลปินระดับโลก เช่น Led Zeppelin และ Pink Floyd
- เอกลักษณ์: การใช้กีตาร์ Fingerstyle และเนื้อเพลงเชิงปรัชญาที่วิพากษ์วิจารณ์สังคมและศาสนา
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| วันเกิด | 12 มิถุนายน 1941 |
| บ้านเกิด | แมนเชสเตอร์, อังกฤษ |
| เครื่องดนตรีที่ใช้ | เสียงร้อง, กีตาร์, ฮาร์โมนิกา |
| ช่วงเวลาที่ทำงาน | 1964 – ปัจจุบัน |
| อัลบั้มที่โดดเด่น | Stormcock, HQ, Bullinamingvase |
คำถามที่พบบ่อย
Roy Harper มีความสัมพันธ์อย่างไรกับวง Pink Floyd?
เขามีความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดทั้งในฐานะเพื่อนและเพื่อนร่วมงาน โดยเขาได้ร้องนำในเพลง "Have a Cigar" และร่วมแต่งเพลงกับ David Gilmour รวมถึงเคยมีแผนจะทำร็อกโอเปร่าร่วมกับวงในช่วงแรกๆ
ทำไมอัลบั้ม Stormcock ถึงมีความสำคัญ?
เป็นอัลบั้มที่ได้รับคำชมจากนักวิจารณ์อย่างสูง ด้วยโครงสร้างเพลงที่ยิ่งใหญ่และลึกซึ้ง ซึ่งส่งอิทธิพลต่อศิลปินรุ่นหลังในแนวทางดนตรีโฟล์คและทางเลือกอย่างมาก
แรงบันดาลใจหลักในการเขียนเพลงของ Roy Harper คืออะไร?
เขาได้รับอิทธิพลจากกวีกลุ่ม Romantics เช่น John Keats และ Shelley รวมถึงกลุ่ม Beat poets และประสบการณ์ชีวิตส่วนตัว โดยเฉพาะการต่อต้านความเชื่อทางศาสนาที่เคร่งครัด
Roy Harper เคยเผชิญกับอุปสรรคใหญ่ในชีวิตเรื่องใดบ้าง?
เขาเคยผ่านช่วงเวลาที่ยากลำบากจากการถูกบังคับรักษาด้วยไฟฟ้าในโรงพยาบาลทหาร และการสูญเสียทรัพย์สินในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจปี 1980 ซึ่งเหตุการณ์เหล่านี้ถูกนำมาถ่ายทอดผ่านบทเพลงของเขา
ค่ายเพลง Science Friction คืออะไร?
เป็นค่ายเพลงที่ Roy Harper ก่อตั้งขึ้นเองในปี 1993 เพื่อบริหารจัดการลิขสิทธิ์ผลงานทั้งหมดของเขาอย่างเป็นอิสระ