Shenkar อัจฉริยะไวโอลินผู้เชื่อมโลกตะวันออกและตะวันตกด้วยดนตรีฟิวชัน
ในโลกของดนตรีไร้พรมแดน ชื่อของ Shenkar หรือ Lakshminarayana Shankar เป็นที่ยอมรับในฐานะผู้บุกเบิกการผสมผสานทางวัฒนธรรม (East-West Fusion) โดยเขาสามารถนำความวิจิตรของดนตรีคลาสสิกอินเดียมาหลอมรวมกับแนวดนตรีตะวันตกได้อย่างหลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นร็อก, ป๊อป, แจ๊ส หรือแม้แต่ดนตรีอิเล็กทรอนิกส์ (EDM) ตลอดเส้นทางอาชีพของเขา Shenkar ได้สร้างสรรค์ผลงานอัลบั้มเดี่ยวถึง 28 ชุด รวมถึงผลงานล่าสุดในปี 2024 อย่าง Full Moon และ Over the Stars
จุดเริ่มต้นของอัจฉริยะตัวน้อย
Shenkar เกิดเมื่อวันที่ 26 เมษายน 1950 ณ เมืองมัทราส ประเทศอินเดีย ในครอบครัวนักดนตรีที่เปี่ยมไปด้วยพรสวรรค์ เขาเริ่มฝึกฝนการร้องเพลงกับบิดาตั้งแต่อายุเพียง 2 ขวบ และสามารถจดจำท่วงทำนองที่ซับซ้อนของดนตรีอินเดียได้ในเวลาอันสั้น ด้วยช่วงเสียงที่กว้างถึง 5 1/2 ออกเทฟ ทำให้เขามีพื้นฐานการร้องที่แข็งแกร่ง ซึ่งเขามองว่าเป็นสิ่งสำคัญในการช่วยให้เข้าใจการประดับประดาเสียง (Ornamentation) ในดนตรีอินเดียได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น
ความหลงใหลในดนตรีของเขาปรากฏชัดเมื่ออายุ 5 ขวบ โดยเขาเลือกขอไวโอลินเป็นของขวัญวันเกิดแทนรถสามล้อ และเริ่มแสดงคอนเสิร์ตต่อหน้าสาธารณชนครั้งแรกตอนอายุ 7 ขวบ นอกจากนี้เขายังฝึกฝนการเล่น Mridangam (กลองสองหน้าของอินเดียใต้) จนถึงอายุ 12 ปี เพื่อให้มีความรู้ด้านจังหวะอย่างครบถ้วนตามคำแนะนำของบิดา
เส้นทางสู่ระดับสากลและการศึกษา
แม้จะประสบความสำเร็จในฐานะนักดนตรีตั้งแต่วัยเยาว์ และได้ร่วมก่อตั้ง Violin Trio กับพี่ชายอีกสองคนจนสร้างประวัติศาสตร์ให้วงการดนตรีคาร์นาติก (Carnatic - ดนตรีคลาสสิกอินเดียใต้) แต่เขาก็ยังคงให้ความสำคัญกับการศึกษา โดยสำเร็จปริญญาตรีด้านฟิสิกส์ และต่อมาได้ย้ายไปสหรัฐอเมริกาในปี 1969 เพื่อรับตำแหน่งอาจารย์ที่มหาวิทยาลัย Wesleyan พร้อมทั้งคว้าปริญญาเอกด้านมานุษยดนตรีวิทยา (Ethnomusicology) ในปี 1974
นวัตกรรมไวโอลินคู่ (LSD Double Violin)
หนึ่งในผลงานที่สร้างชื่อเสียงที่สุดของเขาคือการประดิษฐ์ Stereophonic Double Violin หรือที่รู้จักในชื่อ LSD ซึ่งเป็นไวโอลินไฟฟ้าสองคอที่มีสายรวม 10 สาย เครื่องดนตรีชิ้นนี้ถูกออกแบบมาเพื่อให้ครอบคลุมช่วงเสียงของเครื่องสายในวงออร์เคสตราทั้งหมด โดยคอล่างจะให้เสียงทุ้มต่ำแบบดับเบิลเบสและเชลโล ส่วนคอบนจะให้เสียงสูงแบบไวโอลินและวิโอลา
แรงบันดาลใจในการสร้างเกิดจากการที่เขาต้องการจำลองเสียงเครื่องสายหลายชิ้นด้วยตัวคนเดียวในขณะบันทึกเสียง โดยไม่ต้องพึ่งพานักดนตรีเซสชันที่อาจไม่เข้าใจเทคนิคการเล่นแบบอินเดีย ไวโอลินคู่ชิ้นนี้ช่วยให้เขาสามารถเล่นทั้งสองคอได้พร้อมกัน สร้างมิติเสียงที่ทรงพลังและหลากหลาย ซึ่งถูกนำมาใช้ในอัลบั้มชื่อดังอย่าง Face Value ของ Phil Collins
การร่วมงานกับศิลปินระดับโลกและผลงานชิ้นเอก
Shenkar เป็นฟันเฟืองสำคัญในวง Shakti ร่วมกับ John McLaughlin ซึ่งถือเป็นมาตรฐานใหม่ของดนตรีเวิลด์มิวสิกในยุค 70 นอกจากนี้เขายังได้ร่วมงานกับศิลปินระดับตำนานมากมาย เช่น Frank Zappa ซึ่งได้เซ็นสัญญาให้เขาเข้าสังกัด Zappa Records และร่วมผลิตอัลบั้ม Touch Me There
ในด้านงานภาพยนตร์ เขาได้มีส่วนร่วมในอัลบั้มเพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง The Last Temptation of Christ ของ Martin Scorsese ร่วมกับ Peter Gabriel และสร้างสรรค์บทเพลงในภาพยนตร์ The Passion of the Christ ของ Mel Gibson ซึ่งส่งผลให้เขาได้รับรางวัล Dove Award สาขาอัลบั้มบรรเลงยอดเยี่ยม
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ชื่อจริง | Lakshminarayana Shankar |
| เครื่องดนตรีหลัก | ไวโอลินคู่ (Double Violin), เสียงร้อง, คีย์บอร์ด |
| แนวเพลง | World Music, Carnatic, Fusion, Progressive Rock, EDM |
| ผลงานเด่น | วง Shakti, อัลบั้ม Raga Aberi (เข้าชิง Grammy), อัลบั้ม Pancha Nadai Pallavi |
| นวัตกรรม | ผู้ประดิษฐ์ไวโอลินไฟฟ้าสองคอ (LSD) |
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ผู้บุกเบิก: เป็นศิลปินอินเดียคนแรกที่นำเพลงคลาสสิกดั้งเดิมขึ้นสู่ชาร์ต Billboard Top Ten World Music ด้วยอัลบั้ม Pancha Nadai Pallavi
- ความสามารถพิเศษ: มีช่วงเสียงการร้องกว้างถึง 5 1/2 ออกเทฟ
- การศึกษา: มีพื้นฐานทั้งด้านฟิสิกส์และปริญญาเอกด้านมานุษยดนตรีวิทยา
- การยอมรับ: ได้รับการจัดอันดับให้เป็นหนึ่งในนักไวโอลินที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในดนตรีร่วมสมัยโดย Digital Dream Door
คำถามที่พบบ่อย
ไวโอลินคู่ (LSD) ของ Shenkar แตกต่างจากไวโอลินทั่วไปอย่างไร?
แตกต่างตรงที่มีสองคอและ 10 สาย ทำให้สามารถเล่นเสียงได้ครอบคลุมตั้งแต่ย่านเสียงต่ำของดับเบิลเบสไปจนถึงเสียงสูงของไวโอลิน รวมช่วงเสียงกว้างถึง 11 ออกเทฟ และสามารถเล่นทั้งสองคอได้พร้อมกัน
วง Shakti มีความสำคัญอย่างไรในเส้นทางดนตรีของเขา?
Shakti เป็นวงที่สร้างชื่อเสียงให้เขาในระดับสากล โดยเป็นการผสมผสานระหว่างดนตรีอินเดียและแจ๊สฟิวชัน ซึ่งกลายเป็นต้นแบบให้นักดนตรีเวิลด์มิวสิกรุ่นหลังนำไปศึกษาและพัฒนาต่อ
Shenkar มีความเกี่ยวข้องกับดนตรีคาร์นาติก (Carnatic) อย่างไร?
เขาเกิดและเติบโตในครอบครัวนักดนตรีคาร์นาติก (ดนตรีคลาสสิกอินเดียใต้) และได้นำรากฐานนี้มาประยุกต์ใช้ในการสร้างสรรค์เพลงฟิวชัน ทำให้ดนตรีของเขามีเอกลักษณ์ของการประดับเสียงและจังหวะที่ซับซ้อน
ผลงานชิ้นใดของเขาที่ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัล Grammy?
อัลบั้ม Raga Aberi ที่ปล่อยออกมาในปี 1995 ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัล Grammy Award ในสาขา Best World Music Album