เซอร์ เจอร์รี มาเทปาเร: จากนายทหารผู้กล้าสู่ตำแหน่งสูงสุดแห่งรัฐในนิวซีแลนด์
เซอร์ เจอร์รี มาเทปาเร (Sir Jerry Mateparae) คือบุคคลสำคัญผู้สร้างประวัติศาสตร์ให้กับประเทศนิวซีแลนด์ ในฐานะอดีตนายทหารระดับสูงและผู้ดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (Governor-General) ซึ่งเป็นตัวแทนพระองค์ของประมุขแห่งรัฐ โดยเขาเป็นชาวมาออรีคนที่สองที่ได้รับเกียรติให้ดำรงตำแหน่งอันทรงเกียรตินี้
เส้นทางชีวิตและรากเหง้าทางวัฒนธรรม
เจอร์รี มาเทปาเร เกิดเมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน ค.ศ. 1954 ในเมืองวังกานุย โดยมีพื้นเพครอบครัวที่น่าสนใจ เขาถูกเลี้ยงดูผ่านประเพณี whāngai หรือการรับบุตรบุญธรรมตามธรรมเนียมของชาวมาออรี โดยย้ายไปอยู่กับลุงในตระกูลมาเทปาเร ซึ่งทั้งบิดาโดยกำเนิดและบิดาบุญธรรมของเขาต่างเป็นศาสนาจารย์ในคริสตจักร Rātana
ในด้านสายเลือด เขาเป็นผู้สืบเชื้อสายจากเผ่า Ngāti Tūwharetoa และ Ngāti Kahungunu รวมถึงมีความเชื่อมโยงกับเผ่า Tūhoe และเผ่าในแถบตอนบนของแม่น้ำวังกานุย ซึ่งรากเหง้าเหล่านี้ได้หล่อหลอมตัวตนของเขาให้มีความผูกพันกับวัฒนธรรมท้องถิ่นอย่างลึกซึ้ง
ความสำเร็จในอาชีพทหารและการรับใช้ชาติ
เส้นทางการรับราชการทหารของเขาเริ่มต้นในปี ค.ศ. 1972 โดยเข้าประจำการในฐานะพลทหาร ก่อนจะสำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนนายร้อย Portsea ในออสเตรเลียเมื่อปี ค.ศ. 1976 เขาได้สั่งสมประสบการณ์ผ่านหน่วยรบสำคัญอย่าง Royal New Zealand Infantry Regiment และหน่วยรบพิเศษ New Zealand Special Air Service (SAS)
มาเทปาเรมีบทบาทสำคัญในภารกิจรักษาสันติภาพระดับสากล โดยเคยดำรงตำแหน่งหัวหน้าผู้สังเกตการณ์ในเลบานอนใต้ภายใต้สังกัดสหประชาชาติ และนำกองกำลังผสมในปฏิบัติการ Bel Isi ที่เกาะบูเกนวิลล์ นอกจากนี้เขายังนำกองกำลังนิวซีแลนด์ในติมอร์ตะวันออกในช่วงปี ค.ศ. 1999-2001
ด้วยความสามารถที่โดดเด่น เขาได้รับการเลื่อนยศอย่างต่อเนื่องจนก้าวขึ้นสู่ตำแหน่ง Chief of Army (ผู้บัญชาการทหารบก) ในปี ค.ศ. 2002 และขึ้นสู่จุดสูงสุดของกองทัพในตำแหน่ง Chief of Defence Force (ผู้บัญชาการกองกำลังป้องกันประเทศ) ซึ่งเป็นตำแหน่งนายทหารระดับสูงสุดของนิวซีแลนด์ ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2006 จนถึงต้นปี ค.ศ. 2011
บทบาทผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์และงานด้านการทูต
ในปี ค.ศ. 2011 สมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 ทรงแต่งตั้งให้เขาดำรงตำแหน่ง ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งนิวซีแลนด์ (Governor-General) ซึ่งเขาปฏิบัติหน้าที่จนถึงปี ค.ศ. 2016 ในช่วงเวลานี้เขาได้สร้างนวัตกรรมในการสื่อสารกับประชาชน โดยเป็นผู้ริเริ่มการส่งสารปีใหม่ผ่านรูปแบบวิดีโอเป็นครั้งแรก
หลังจากพ้นวาระผู้สำเร็จราชการฯ เขาได้เปลี่ยนบทบาทไปสู่งานการทูต โดยดำรงตำแหน่ง ข้าหลวงใหญ่ (High Commissioner) ของนิวซีแลนด์ประจำสหราชอาณาจักร ระหว่างปี ค.ศ. 2017 ถึง 2020 เพื่อกระชับความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศ
ภารกิจปัจจุบันและเกียรติยศ
ล่าสุดในเดือนกันยายน ค.ศ. 2024 รัฐบาลปาปัวนิวกินีได้เลือกให้เซอร์ เจอร์รี ทำหน้าที่เป็นผู้ไกล่เกลี่ยในการเจรจาระหว่างรัฐบาลกลางและรัฐบาลปกครองตนเองแห่งบูเกนวิลล์ เพื่อเตรียมความพร้อมสู่การประกาศเอกราชในปี ค.ศ. 2027
ในด้านการศึกษา เขาสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทเกียรตินิยมอันดับหนึ่งด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศและการศึกษาเชิงยุทธศาสตร์จาก University of Waikato และได้รับปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ด้านวรรณกรรมจาก Massey University
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ตำแหน่งสูงสุดทางทหาร | ผู้บัญชาการกองกำลังป้องกันประเทศ (Chief of Defence Force) |
| วาระผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ | 31 สิงหาคม 2011 – 31 สิงหาคม 2016 |
| ตำแหน่งทางการทูต | ข้าหลวงใหญ่นิวซีแลนด์ประจำสหราชอาณาจักร (2017–2020) |
| เชื้อสาย | ชาวมาออรี (เผ่า Ngāti Tūwharetoa และ Ngāti Kahungunu) |
| ยศสูงสุด | พลโท (Lieutenant General) |
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- เป็นชาวมาออรีคนที่ 2 ที่ดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งนิวซีแลนด์
- เคยดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักงานความมั่นคงด้านการสื่อสารของรัฐบาล (GCSB) ในปี 2011
- ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นสูง GNZM, QSO และ KStJ
- มีบุตรทั้งหมด 5 คน จากภรรยาสองท่าน
- ตราประจำตระกูล (Coat of Arms) มีคำขวัญว่า "He Tāngata He Tāngata He Tāngata" ซึ่งหมายถึง "คือผู้คน คือผู้คน คือผู้คน"
คำถามที่พบบ่อย
เซอร์ เจอร์รี มาเทปาเร มีความสำคัญอย่างไรต่อชาวมาออรี?
เขาเป็นสัญลักษณ์ของการก้าวขึ้นสู่ระดับสูงสุดของอำนาจรัฐและกองทัพ โดยเป็นชาวมาออรีคนที่สองที่ได้รับแต่งตั้งเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ซึ่งสะท้อนถึงการยอมรับในความสามารถและอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมในระดับสากล
ตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (Governor-General) คืออะไร?
คือตำแหน่งตัวแทนพระองค์ของประมุขแห่งรัฐ (ในที่นี้คือสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 ในขณะนั้น) เพื่อปฏิบัติหน้าที่ทางรัฐธรรมนูญและพิธีการต่างๆ ภายในประเทศนิวซีแลนด์
เขาเคยปฏิบัติหน้าที่ในต่างประเทศที่ใดบ้าง?
เขาเคยปฏิบัติภารกิจรักษาสันติภาพในเลบานอนใต้และเกาะบูเกนวิลล์ นำกองกำลังในติมอร์ตะวันออก และดำรงตำแหน่งข้าหลวงใหญ่ประจำสหราชอาณาจักร
บทบาทล่าสุดของเขาในปี 2024 คืออะไร?
เขาได้รับแต่งตั้งจากรัฐบาลปาปัวนิวกินีให้เป็นผู้ไกล่เกลี่ย (Moderator) ในการเจรจาเรื่องการแยกตัวเป็นเอกราชของบูเกนวิลล์
การศึกษาของเซอร์ เจอร์รี โดดเด่นในด้านใด?
เขามีความเชี่ยวชาญด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศและยุทธศาสตร์ โดยจบปริญญาโทเกียรตินิยมอันดับหนึ่งจาก University of Waikato และได้รับปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์จาก Massey University