Sir Malcolm Rifkind นักการเมืองผู้ทรงอิทธิพลและรัฐมนตรีอาวุโสแห่งสหราชอาณาจักร
Sir Malcolm Rifkind เป็นหนึ่งในบุคคลสำคัญทางการเมืองของสหราชอาณาจักร ผู้ซึ่งมีบทบาทโดดเด่นในฐานะรัฐมนตรีระดับสูงภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรีสองท่าน คือ Margaret Thatcher และ John Major โดยเขาได้รับความไว้วางใจให้ดำรงตำแหน่งสำคัญในกระทรวงต่างๆ ตั้งแต่ปี 1986 จนถึง 1997 และยังเป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการกำกับดูแลหน่วยงานข่าวกรองของประเทศในช่วงปี 2010 ถึง 2015
เส้นทางสู่การเมืองและพื้นฐานชีวิต
Sir Malcolm เกิดเมื่อวันที่ 21 มิถุนายน 1946 ณ เมืองเอดินบะระ ประเทศสกอตแลนด์ ในครอบครัวชาวยิวที่อพยพมาจากลิทัวเนีย เขาสำเร็จการศึกษาด้านกฎหมาย (LLB) และรัฐศาสตร์ (MSc) จากมหาวิทยาลัยเอดินบะระ ซึ่งในช่วงวัยเรียนเขาได้สร้างประสบการณ์ชีวิตด้วยการเดินทางสำรวจตะวันออกกลางและอินเดีย รวมถึงเคยเข้าร่วมรายการแข่งขันทางวิชาการชื่อดังอย่าง University Challenge
ก่อนเข้าสู่เส้นทางการเมืองระดับชาติ เขาเคยทำงานเป็นผู้ช่วยอาจารย์ที่ University College of Rhodesia ในเมืองซาลีสเบอรี (ปัจจุบันคือฮาราเร) และประกอบอาชีพเป็นทนายความ (Advocate) ในสกอตแลนด์จนถึงปี 1974 นอกจากนี้เขายังเคยเป็นสมาชิกสภาเมืองเอดินบะระในช่วงปี 1970-1974 อีกด้วย
บทบาทในฐานะรัฐมนตรีและผลงานที่โดดเด่น
Sir Malcolm Rifkind สร้างสถิติเป็นหนึ่งในรัฐมนตรีเพียงไม่กี่คนที่ปฏิบัติหน้าที่ต่อเนื่องยาวนานถึง 18 ปี ตลอดรัฐบาลของ Thatcher และ Major ซึ่งถือเป็นระยะเวลาการดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีที่ยาวนานที่สุดนับตั้งแต่ศตวรรษที่ 19 โดยมีตำแหน่งสำคัญดังนี้:
การบริหารงานในสกอตแลนด์และกระทรวงคมนาคม
ในฐานะ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสกอตแลนด์ (1986-1990) เขาผลักดันการปฏิรูปเศรษฐกิจครั้งใหญ่ เช่น การแปรรูปรัฐวิสาหกิจไฟฟ้าและขนส่งในสกอตแลนด์ รวมถึงการจัดตั้งหน่วยงานด้านที่อยู่อาศัยและธรรมชาติ แม้ว่าเขาจะมีแนวคิดสายกลางที่บางครั้งขัดแย้งกับ Margaret Thatcher โดยเฉพาะเรื่องภาษีรายหัว (Poll Tax) ที่เขายอมรับในภายหลังว่าเป็นความผิดพลาดของรัฐบาล
ต่อมาในปี 1990 เขาได้รับแต่งตั้งเป็น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ซึ่งมีผลงานสำคัญคือการผลักดันนโยบายแปรรูปการรถไฟ แม้จะมีความเห็นต่างกับกระทรวงการคลังในเรื่องการแยกโครงสร้างพื้นฐานออกจากบริษัทผู้ให้บริการก็ตาม
ความมั่นคงและการต่างประเทศ
เมื่อก้าวเข้าสู่ตำแหน่ง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม (1992-1995) เขาได้ปรับปรุงงบประมาณกลาโหมผ่านรายงาน Front Line First เพื่อรักษาขีดความสามารถในการรบและจัดหาอาวุธสมัยใหม่ เช่น ขีปนาวุธร่อนจากสหรัฐฯ นอกจากนี้เขายังมีบทบาทสำคัญในการจัดการวิกฤตสงครามบอสเนีย โดยเน้นการส่งความช่วยเหลือทางมนุษยธรรมและคัดค้านการโจมตีทางอากาศที่อาจกระทบต่อภารกิจของ UN
จุดสูงสุดในสายงานบริหารคือตำแหน่ง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศและเครือจักรภพ (1995-1997) ซึ่งเขาต้องรับมือกับประเด็นความขัดแย้งเรื่องการส่งออกเนื้อวัวของอังกฤษในสหภาพยุโรป และการเจรจาส่งมอบฮ่องกงคืนให้แก่จีน รวมถึงการเสนอให้จัดตั้งรัฐปาเลสไตน์ในเวสต์แบงก์และกาซาเป็นครั้งแรก
การกลับคืนสู่สภาและบทบาทด้านข่าวกรอง
หลังจากพ่ายแพ้การเลือกตั้งในปี 1997 และพยายามกลับมาอีกครั้งในปี 2001 แต่ไม่สำเร็จ Sir Malcolm สามารถกลับเข้าสู่สภาสามัญชนได้อีกครั้งในปี 2005 ในฐานะ ส.ส. เขต Kensington และ Chelsea
บทบาทที่สำคัญที่สุดในช่วงหลังคือการดำรงตำแหน่ง ประธานคณะกรรมการข่าวกรองและความมั่นคง (Intelligence and Security Committee - ISC) ระหว่างปี 2010-2015 เขาได้ปฏิรูปอำนาจของคณะกรรมการให้สามารถเรียกขอเอกสารลับขั้นสูงสุดจากหน่วยงาน MI5, MI6 และ GCHQ ได้โดยตรง แทนการขอความร่วมมือแบบเดิม และยังริเริ่มการเปิดเซสชันสาธารณะผ่านโทรทัศน์เป็นครั้งแรก
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- การศึกษา: จบกฎหมายและรัฐศาสตร์จาก University of Edinburgh
- สถิติการทำงาน: ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีต่อเนื่อง 18 ปี (ยาวนานที่สุดนับตั้งแต่ Lord Palmerston)
- ตำแหน่งสูงสุด: รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ, รัฐมนตรีกลาโหม และรัฐมนตรีสกอตแลนด์
- ผลงานเด่นด้านความมั่นคง: เพิ่มอำนาจการตรวจสอบหน่วยงานข่าวกรอง (MI5, MI6, GCHQ) ให้เข้มงวดขึ้น
- เกียรติยศ: ได้รับแต่งตั้งเป็น Knight Commander of the Order of St Michael and St George (KCMG)
| ช่วงปี (ค.ศ.) | ตำแหน่ง | นายกรัฐมนตรี |
|---|---|---|
| 1986 – 1990 | รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสกอตแลนด์ | Margaret Thatcher |
| 1990 – 1992 | รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม | John Major |
| 1992 – 1995 | รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม | John Major |
| 1995 – 1997 | รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ | John Major |
| 2010 – 2015 | ประธานคณะกรรมการข่าวกรองและความมั่นคง | - |
คำถามที่พบบ่อย
Sir Malcolm Rifkind มีความสำคัญอย่างไรต่อการเมืองอังกฤษ?
เขามีความสำคัญในฐานะรัฐมนตรีอาวุโสที่กุมบังเหียนกระทรวงหลักทั้งด้านความมั่นคง การต่างประเทศ และการปกครองส่วนท้องถิ่น (สกอตแลนด์) ตลอดระยะเวลาเกือบสองทศวรรษ และเป็นผู้ปฏิรูปการตรวจสอบหน่วยงานข่าวกรองของรัฐ
บทบาทของเขาในสงครามบอสเนียเป็นอย่างไร?
เขาคัดค้านการส่งกองกำลังเข้าไปรบในฐานะคู่ขัดแย้ง แต่สนับสนุนการใช้ทหารเพื่อคุ้มครองขบวนส่งอาหารทางมนุษยธรรม และไม่เห็นด้วยกับข้อเสนอ "lift and strike" ของสหรัฐฯ ที่จะยกเลิกการห้ามส่งอาวุธและใช้การทิ้งระเบิดทางอากาศ
เขาเคยพยายามชิงตำแหน่งหัวหน้าพรรคอนุรักษนิยมหรือไม่?
เคย โดยเขาประกาศความตั้งใจที่จะลงชิงตำแหน่งผู้นำพรรคในปี 2005 แต่ได้ถอนตัวออกไปก่อนการลงคะแนน เนื่องจากเล็งเห็นว่าไม่มีโอกาสชนะที่แท้จริง และได้หันไปสนับสนุน Kenneth Clarke แทน
ผลงานที่โดดเด่นที่สุดในฐานะประธาน ISC คืออะไร?
คือการผลักดันกฎหมายที่เปลี่ยนอำนาจของคณะกรรมการ ISC จากเดิมที่ทำได้เพียง "ขอความร่วมมือ" เป็นการ "บังคับให้หน่วยงานข่าวกรองต้องส่งมอบ" เอกสารลับที่จำเป็นต่อการตรวจสอบ ทำให้การกำกับดูแล MI5, MI6 และ GCHQ มีประสิทธิภาพมากขึ้น
ความสัมพันธ์ของเขากับ Margaret Thatcher เป็นอย่างไร?
แม้จะทำงานร่วมกันนาน แต่เขามักมีความเห็นต่างในประเด็นทางสังคมและเศรษฐกิจ โดยเฉพาะเรื่องการเมืองในสกอตแลนด์ และในช่วงท้ายของการดำรงตำแหน่งของ Thatcher เขาเป็นหนึ่งในผู้ที่แนะนำให้เธอลาออกจากตำแหน่ง ซึ่งทำให้ Thatcher มองว่าเป็นการทรยศ