สึเนะคาซึ ทาเคดะ กับเส้นทางจากนักกีฬาโอลิมปิกสู่มรสุมคดีคอร์รัปชัน
สึเนะคาซึ ทาเคดะ (Tsunekazu Takeda) เป็นบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในวงการกีฬาญี่ปุ่นและระดับโลก โดยเขามีสถานะเป็นทั้งนักธุรกิจ อดีตนักกีฬาขี่ม้าทีมชาติ และอดีตประธานคณะกรรมการโอลิมปิกญี่ปุ่น (Japanese Olympic Committee - JOC) อย่างไรก็ตาม ชื่อเสียงของเขาต้องด่างพร้อยเมื่อต้องเผชิญกับการสืบสวนคดีทุจริตครั้งใหญ่ จนนำไปสู่การลาออกจากตำแหน่งสำคัญในปี 2019

ภูมิหลังและสายเลือดชนชั้นสูง
ทาเคดะเกิดเมื่อวันที่ 1 พฤศจิกายน ค.ศ. 1947 ณ กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น เขาเป็นบุตรชายคนที่สามของเจ้าชายสึเนโยชิ ทาเคดะ และมีสายเลือดเชื่อมโยงกับจักรพรรดิเมจิในฐานะเหลน ด้านการศึกษา ทาเคดะสำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยเคโอ (Keio University) ซึ่งเป็นสถาบันเดียวกับที่ลูกชายของเขา ทาเคดะ สึเนยาสึ ได้เข้าศึกษา และทั้งคู่ยังเคยดำรงตำแหน่งอาจารย์ผู้สอนที่มหาวิทยาลัยแห่งนี้ด้วย
เส้นทางในโลกกีฬาและการบริหาร
ความหลงใหลในกีฬาขี่ม้าเริ่มต้นขึ้นตั้งแต่ช่วงต้นของชีวิต โดยทาเคดะเชี่ยวชาญในประเภท Show Jumping หรือการขี่ม้ากระโดดข้ามเครื่องกีดขวาง เขาเคยเป็นตัวแทนทีมชาติญี่ปุ่นเข้าร่วมการแข่งขันโอลิมปิกในปี 1972 และ 1976 โดยทำอันดับได้ที่ 16 และ 13 ตามลำดับ
หลังจากอำลาสนามแข่งขัน เขาได้ผันตัวมาเป็นผู้ฝึกสอนทีมขี่ม้าญี่ปุ่นในโอลิมปิกปี 1984, 1988 และ 1992 รวมถึงรับหน้าที่เป็นหัวหน้าคณะทูตกีฬา (Chef de Mission) ในปี 2002 และ 2004 นอกจากนี้เขายังมีบทบาทบริหารระดับสูง ดังนี้:
- ดำรงตำแหน่งประธานคณะกรรมการโอลิมปิกญี่ปุ่น (JOC) ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2001
- เป็นรองประธานสหพันธ์ขี่ม้าสากล (FEI) ช่วงปี 1998-2002 และได้รับตำแหน่งรองประธานกิตติมศักดิ์ในภายหลัง
- ผู้อำนวยการฝ่ายกีฬาสำหรับการจัดโอลิมปิกฤดูหนาวปี 1998 ที่เมืองนางาโน่
- รองประธานสภาโอลิมปิกแห่งเอเชีย (Olympic Council of Asia) ปี 2001 และ 2011
- สมาชิกคณะกรรมการโอลิมปิกสากล (IOC) ผู้ประสานงานการเตรียมงานโอลิมปิกฤดูหนาวปี 2010, 2014 และ 2018
มรสุมชีวิตและข้อกล่าวหาทางกฎหมาย
นอกเหนือจากประเด็นการเมืองกีฬา ทาเคดะเคยมีประวัติอุบัติเหตุทางรถยนต์ในปี 1974 ซึ่งส่งผลให้หญิงสาววัย 22 ปีเสียชีวิต แม้จะถูกระบุว่าเป็นฝ่ายผิด แต่เขาไม่ถูกดำเนินคดีทางอาญา โดยเรื่องจบลงด้วยการจ่ายค่าชดเชยส่วนตัวให้แก่ครอบครัวผู้เสียชีวิต
ในส่วนของครอบครัว ลูกชายของเขาคือ ทาเคดะ สึเนยาสึ ได้กลายเป็นยูทูบเบอร์สายขวาจัด ซึ่งบัญชี YouTube ของเขาถูกสั่งปิดในปี 2018 เนื่องจากละเมิดกฎด้านการใช้ประทุษวาจา (Hate Speech)
คดีทุจริตการเสนอตัวเป็นเจ้าภาพโตเกียว 2020
จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นในวันที่ 10 ธันวาคม 2018 เมื่อสำนักงานอาชญากรรมทางการเงินของฝรั่งเศสเริ่มสืบสวนทาเคดะ เกี่ยวกับแผนการติดสินบนสมาชิก IOC จากทวีปแอฟริกาในปี 2013 เพื่อให้สนับสนุนโตเกียวเป็นเจ้าภาพโอลิมปิกปี 2020 แทนที่อิสตันบูลหรือมาดริด
พนักงานสอบสวนฝรั่งเศสพบหลักฐานว่า ภายใต้การนำของทาเคดะ คณะกรรมการเสนอตัวเป็นเจ้าภาพได้อนุมัติการจ่ายเงินประมาณ 2 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ให้กับ Black Tidings ซึ่งเป็นบริษัทบังหน้าในสิงคโปร์ที่มีความเชื่อมโยงกับ ปาปา มัสซาตา ดิแอค ลูกชายของ ลามีน ดิแอค อดีตสมาชิก IOC ผู้ทรงอิทธิพล โดยเชื่อว่าเงินจำนวนนี้ถูกใช้เพื่อซื้อเสียงสมาชิกชาวแอฟริกันก่อนการลงคะแนนที่เมืองบัวโนสไอเรส
แม้ทาเคดะจะปฏิเสธข้อกล่าวหา และการตรวจสอบภายในของ JOC จะระบุว่าไม่มีการละเมิดจริยธรรม แต่ผลการสอบสวนภายในกลับถูกวิจารณ์อย่างหนักว่าขาดความเป็นกลาง เนื่องจากไม่ได้สัมภาษณ์บุคคลสำคัญอย่างตระกูลดิแอคหรือผู้บริหาร Black Tidings เลย
ท้ายที่สุด ภายใต้แรงกดดันจากสาธารณชนและการสืบสวนที่เข้มข้น ทาเคดะได้ประกาศลาออกจากตำแหน่งประธาน JOC และสมาชิก IOC เมื่อวันที่ 19 มีนาคม 2019 เพื่อปกป้องภาพลักษณ์ของขบวนการโอลิมปิก โดยมีผลอย่างเป็นทางการในวันที่ 27 มิถุนายน 2019
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- สายเลือด: เป็นเหลนของจักรพรรดิเมจิแห่งญี่ปุ่น
- ผลงานกีฬา: นักกีฬาขี่ม้าประเภท Show Jumping โอลิมปิก 2 สมัย (1972, 1976)
- ตำแหน่งสูงสุด: อดีตประธานคณะกรรมการโอลิมปิกญี่ปุ่น (JOC) และสมาชิก IOC
- คดีความ: ถูกสอบสวนเรื่องการจ่ายเงิน 2 ล้านดอลลาร์ผ่านบริษัท Black Tidings เพื่อซื้อเสียงเจ้าภาพโตเกียว 2020
- การสิ้นสุดอำนาจ: ลาออกจากทุกตำแหน่งใน IOC และ JOC ปี 2019
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| วันเกิด | 1 พฤศจิกายน 1947 |
| ส่วนสูง/น้ำหนัก | 1.72 เมตร / 60 กิโลกรัม |
| การศึกษา | มหาวิทยาลัยเคโอ (Keio University) |
| กีฬาที่เชี่ยวชาญ | ขี่ม้ากระโดดข้ามเครื่องกีดขวาง (Show Jumping) |
| ตำแหน่งบริหารหลัก | ประธาน JOC, สมาชิก IOC, รองประธาน FEI |
| สถานะปัจจุบัน | เกษียณอายุจากตำแหน่งบริหารกีฬา |
คำถามที่พบบ่อย
สึเนะคาซึ ทาเคดะ มีความเกี่ยวข้องกับราชวงศ์ญี่ปุ่นอย่างไร?
เขาเป็นบุตรชายของเจ้าชายสึเนโยชิ ทาเคดะ และเป็นเหลนของจักรพรรดิเมจิ
ทำไมทาเคดะถึงต้องลาออกจากตำแหน่งประธาน JOC และสมาชิก IOC?
เขาลาออกเนื่องจากถูกทางการฝรั่งเศสสืบสวนข้อหาคอร์รัปชันเกี่ยวกับการจ่ายเงินสินบนเพื่อดึงดูดให้สมาชิก IOC โหวตเลือกโตเกียวเป็นเจ้าภาพโอลิมปิก 2020
บริษัท Black Tidings คืออะไรในคดีนี้?
เป็นบริษัทบังหน้า (Shell Company) ที่ตั้งอยู่ในสิงคโปร์ ซึ่งถูกใช้เป็นช่องทางในการโอนเงินประมาณ 2 ล้านดอลลาร์สหรัฐไปยังเครือข่ายของตระกูลดิแอคเพื่อซื้อเสียงโหวต
ทาเคดะเคยประสบความสำเร็จในฐานะนักกีฬาอย่างไรบ้าง?
เขาเป็นนักกีฬาขี่ม้าประเภทกระโดดข้ามเครื่องกีดขวางที่เข้าแข่งขันโอลิมปิก 2 ครั้ง โดยทำอันดับที่ 16 ในปี 1972 และอันดับที่ 13 ในปี 1976
ผลการตรวจสอบภายในของ JOC ต่อกรณีทุจริตเป็นอย่างไร?
การตรวจสอบภายในของ JOC สรุปว่าทาเคดะไม่มีการละเมิดจริยธรรม แต่ผลสรุปนี้ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าไม่โปร่งใสและขาดความถี่ถ้วนในการสืบสวน