Vitaly Zholobov จากวิศวกรกองทัพสู่ตำนานนักบินอวกาศโซเวียต
ในประวัติศาสตร์การสำรวจอวกาศของสหภาพโซเวียต ชื่อของ Vitaly Zholobov (วิทาลี โซโลบอฟ) เป็นที่จดจำในฐานะผู้ที่มีบทบาทสำคัญทั้งในด้านวิศวกรรมการบินและการบริหารระดับสูง เขาเริ่มต้นเส้นทางอาชีพจากการเป็นนายทหารในกองทัพอากาศโซเวียต โดยดำรงยศ Colonel-engineer (พันเอกวิศวกร) ก่อนจะได้รับคัดเลือกเข้าสู่โครงการอวกาศในกลุ่ม Air Force Group 2
ภารกิจ Soyuz 21 และเหตุการณ์ไม่คาดฝันบนสถานี Salyut 5
จุดสูงสุดในอาชีพนักบินอวกาศของ Zholobov เกิดขึ้นในภารกิจ Soyuz 21 ซึ่งเขาทำหน้าที่เป็น Flight Engineer (วิศวกรการบิน) โดยมีเป้าหมายเพื่อปฏิบัติงานบนสถานีอวกาศ Salyut 5 (สถานีอวกาศรุ่นแรกๆ ของโซเวียตที่เน้นการทดลองทางวิทยาศาสตร์)
แม้ว่าแผนการเดินทางเดิมจะถูกกำหนดไว้ที่ 60 วัน แต่ภารกิจนี้กลับต้องสิ้นสุดลงก่อนกำหนด โดย Zholobov และเพื่อนร่วมทีมใช้เวลาอยู่ในวงโคจรตั้งแต่วันที่ 6 มิถุนายน ถึง 24 สิงหาคม 1976 รวมระยะเวลาทั้งสิ้น 49 วัน 6 ชั่วโมง และ 23 นาที สาเหตุของการยกเลิกภารกิจเกิดจากการตรวจพบกลิ่นฉุนที่ผิดปกติภายในสถานี ซึ่ง Zholobov รายงานไปยังศูนย์ควบคุมว่ามีลักษณะคล้ายกับสารขับดัน (Propellant) ที่มีพิษ เพื่อความปลอดภัยของลูกเรือ ศูนย์ควบคุมจึงตัดสินใจยุติภารกิจทันที เนื่องจากโครงการวิจัยและเทคโนโลยีที่ตั้งเป้าไว้ได้รับการดำเนินการจนสำเร็จลุล่วงแล้ว
บทบาทหลังการบินและการก้าวสู่เส้นทางการเมือง
หลังจากเสร็จสิ้นภารกิจ Zholobov ยังคงทำงานในโครงการอวกาศต่อไปจนถึงปี 1981 ก่อนจะตัดสินใจลาออกเพื่อไปดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการกลุ่มวิจัยทางวิทยาศาสตร์ด้านธรณีวิทยา
ต่อมาในปี 1994 เขาได้ก้าวเข้าสู่แวดวงการเมืองโดยได้รับเลือกให้เป็นประธานสภาภูมิภาคเคอร์ซอน (Chairman of the Kherson Regional Council) และดำรงตำแหน่งผู้ว่าการจังหวัดเคอร์ซอน (Governor of Kherson Oblast) จนถึงปี 1996 ซึ่งในช่วงเวลาดังกล่าวเกิดเหตุการณ์สะเทือนขวัญเมื่อรองประธานของเขาถูกลอบสังหารโดยมือปืนรับจ้าง
นอกจากนี้ Zholobov ยังมีบทบาทสำคัญในองค์กรระดับชาติ โดยเคยดำรงตำแหน่งรองผู้อำนวยการทั่วไปของหน่วยงานอวกาศแห่งชาติยูเครน (National Space Agency of Ukraine) ระหว่างปี 1996 ถึง 1997 และเป็นประธานสมาคมการบินและอวกาศแห่งยูเครน (Aerospace Society of Ukraine) ตั้งแต่ปี 2002 จนถึง 2015 รวมถึงการบริหารองค์กร "Slava" ในกรุงเคียฟ
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ชื่อเต็ม: Vitaly Mikhaylovich Zholobov
- วันเกิด: 18 มิถุนายน 1937 ณ Stara Zburyivka สหภาพโซเวียต (ปัจจุบันคือยูเครน)
- ภารกิจอวกาศ: Soyuz 21 (สถานี Salyut 5)
- เวลารวมในอวกาศ: 49 วัน 6 ชั่วโมง 23 นาที
- ตำแหน่งสูงสุดทางการเมือง: ผู้ว่าการจังหวัดเคอร์ซอน ประเทศยูเครน
- รางวัลเกียรติยศ: วีรบุรุษแห่งสหภาพโซเวียต (Hero of the Soviet Union) และเครื่องอิสริยาภรณ์เลนิน (Order of Lenin)
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ยศทางทหาร | พันเอก (Colonel), กองทัพอากาศโซเวียต |
| ระยะเวลาปฏิบัติหน้าที่ในอวกาศ | 6 มิถุนายน - 24 สิงหาคม 1976 |
| ตำแหน่งบริหารในยูเครน | ประธานสภาภูมิภาคเคอร์ซอน (1994-1996) |
| บทบาทในวงการอวกาศยูเครน | รองผู้อำนวยการ National Space Agency of Ukraine |
คำถามที่พบบ่อย
ทำไมภารกิจ Soyuz 21 ของ Vitaly Zholobov ถึงต้องจบลงก่อนกำหนด?
ภารกิจถูกยกเลิกเนื่องจากมีการตรวจพบกลิ่นที่คล้ายกับสารขับดันที่มีพิษภายในสถานีอวกาศ Salyut 5 ซึ่งทางศูนย์ควบคุมตัดสินใจให้ลูกเรือกลับโลกเพื่อความปลอดภัย เนื่องจากงานวิจัยหลักเสร็จสิ้นแล้ว
Vitaly Zholobov มีบทบาทอะไรในประเทศยูเครนหลังเกษียณจากงานอวกาศ?
เขาเคยดำรงตำแหน่งสำคัญทางการเมืองเป็นผู้ว่าการจังหวัดเคอร์ซอน และมีบทบาทบริหารในหน่วยงานอวกาศแห่งชาติยูเครน รวมถึงเป็นประธานสมาคมการบินและอวกาศแห่งยูเครน
Zholobov ได้รับรางวัลเกียรติยศอะไรบ้าง?
เขาได้รับรางวัลระดับสูงมากมาย เช่น วีรบุรุษแห่งสหภาพโซเวียต, เครื่องอิสริยาภรณ์เลนิน, และเครื่องอิสริยาภรณ์ Merit ชั้น 3 ของยูเครน รวมถึงเหรียญรางวัลด้านการสำรวจอวกาศจากสหพันธรัฐรัสเซีย
เขามีประสบการณ์ในอวกาศกี่ครั้ง?
Vitaly Zholobov เดินทางไปสู่อวกาศเพียงครั้งเดียวในภารกิจ Soyuz 21 โดยใช้เวลาปฏิบัติงานรวมประมาณ 49 วัน