Zico ตำนานเบอร์ 10 ผู้เป็นพระเจ้าแห่งฟุตบอลบราซิลและญี่ปุ่น
หากจะกล่าวถึงนักเตะที่ทรงอิทธิพลที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์ฟุตบอล ชื่อของ Zico หรือ Arthur Antunes Coimbra ย่อมปรากฏอยู่ในลำดับต้นๆ เขาไม่ได้เป็นเพียงแค่นักเตะตำแหน่ง Attacking Midfielder (กองกลางตัวรุก) ที่มีความคิดสร้างสรรค์สูง แต่ยังได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในผู้เล่นที่เก่งที่สุดตลอดกาล โดยเฉพาะทักษะการยิงฟรีคิกที่แม่นยำจนกลายเป็นต้นแบบให้กับนักเตะรุ่นหลังทั่วโลก
ความอัจฉริยะของ Zico นั้นเป็นที่ยอมรับแม้กระทั่งจาก Pelé ราชาฟุตบอลโลกที่เคยกล่าวว่า Zico คือผู้เล่นที่เข้าใกล้มาตรฐานของเขามากที่สุดตลอดหลายปีที่ผ่านมา ด้วยวิสัยทัศน์ในการจ่ายบอลที่เฉียบคมและการจบสกอร์ที่เด็ดขาด ทำให้เขากลายเป็นไอคอนของวงการลูกหนังทั้งในระดับสโมสรและทีมชาติ
เส้นทางสู่ความสำเร็จ: จากเด็กชายในริโอสู่ดาวดังระดับโลก
Zico เกิดเมื่อวันที่ 3 มีนาคม 1953 ในครอบครัวเชื้อสายโปรตุเกส ณ เมืองริโอเดจาเนโร ประเทศบราซิล เขาเริ่มฉายแววความเป็นอัจฉริยะตั้งแต่เด็ก โดยเริ่มต้นจากการเล่นฟุตซอล (Futsal) ซึ่งเป็นฟุตบอลในร่มที่เน้นทักษะการควบคุมบอลในพื้นที่แคบ ชื่อ "Zico" ที่คนทั่วโลกรู้จักนั้น มีที่มาจากชื่อเล่นในวัยเด็กว่า Arthurzinho ที่ถูกเรียกย่อลงเรื่อยๆ จนกลายเป็น Zico ในที่สุด
จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นเมื่อเขาได้รับโอกาสทดสอบฝีเท้ากับสโมสร Flamengo โดยการสนับสนุนของบิดา แม้ในช่วงแรกจะมีปัญหาเรื่องสรีระที่ค่อนข้างเล็ก แต่ด้วยโปรแกรมการพัฒนาทางร่างกายอย่างเข้มงวดและการมีวินัยในการฝึกซ้อม ทำให้เขาก้าวขึ้นสู่ทีมชุดใหญ่ได้อย่างสง่างาม
เกียรติประวัติในระดับสโมสร: ราชาแห่ง Flamengo และตำนานในญี่ปุ่น
Zico สร้างชื่อเสียงสูงสุดกับ Flamengo โดยพาทีมคว้าแชมป์ Copa Libertadores และ Intercontinental Cup ในปี 1981 รวมถึงแชมป์ลีกในประเทศอีกหลายสมัย เขาได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้เล่นที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ของสโมสร โดยทำประตูไปถึง 508 ลูกจากการลงสนาม 731 นัด
ต่อมาเขาได้ย้ายไปหาความท้าทายในอิตาลีกับสโมสร Udinese ซึ่งแม้จะมีช่วงเวลาที่ยากลำบากจากอาการบาดเจ็บและปัญหาทางกฎหมายภาษี แต่เขาก็ยังสร้างความประทับใจให้แฟนบอลชาวอิตาลีด้วยทักษะการทำประตูที่ยอดเยี่ยม ก่อนจะย้ายกลับมาช่วย Flamengo อีกครั้ง
ในช่วงปลายอาชีพค้าแข้ง Zico ได้เดินทางไปสร้างตำนานบทใหม่ที่ประเทศญี่ปุ่นกับ Kashima Antlers เขาไม่เพียงแต่ช่วยให้ทีมประสบความสำเร็จใน J.League แต่ยังนำความเป็นมืออาชีพและระเบียบวินัยมาถ่ายทอด จนได้รับฉายาจากแฟนบอลชาวญี่ปุ่นว่า "Sakkā no Kamisama" หรือ "พระเจ้าแห่งฟุตบอล"
บทบาทในทีมชาติบราซิลและสไตล์การเล่นที่โลกไม่ลืม
ในนามทีมชาติบราซิล Zico ลงเล่น 71 นัด ยิงได้ 48 ประตู ซึ่งถือเป็นอันดับ 5 ของผู้ทำประตูสูงสุดตลอดกาลของทีมชาติ เขาเป็นแกนหลักในฟุตบอลโลกปี 1978, 1982 และ 1986 โดยเฉพาะทีมชุดปี 1982 ที่ถูกจดจำว่าเป็นหนึ่งในทีมที่เล่นฟุตบอลได้สวยงามที่สุดในประวัติศาสตร์ แม้ว่าเขาจะเป็นหนึ่งในนักเตะบราซิลที่เก่งที่สุดที่ไม่เคยสัมผัสถ้วยฟุตบอลโลกก็ตาม
จุดเด่นที่สุดของ Zico คือการเป็น Set-piece Specialist หรือผู้เชี่ยวชาญลูกนิ่ง เขามีเทคนิคการยิงฟรีคิกที่โดดเด่นด้วยการโน้มตัวและยกเข่าสูง ทำให้ลูกบอลข้ามกำแพงและมุดลงอย่างรวดเร็ว นอกจากนี้เขายังเป็นเจ้าของทักษะ No-look pass (การจ่ายบอลโดยไม่มอง) ที่สร้างความปั่นป่วนให้คู่ต่อสู้เสมอ
บทบาทผู้จัดการทีมและการบริหาร
หลังแขวนสตั๊ด Zico ผันตัวมาเป็นผู้จัดการทีม โดยผลงานที่โดดเด่นที่สุดคือการคุมทีมชาติญี่ปุ่นพาทีมคว้าแชมป์เอเชียนคัพปี 2004 และพาทีมเข้าสู่ฟุตบอลโลก 2006 นอกจากนี้เขายังเคยคุมทีมดังอย่าง Fenerbahçe ในตุรกี ซึ่งเขาได้รับฉายาว่า "Kral Arthur" (คิงอาเธอร์) รวมถึงเคยคุมทีมในรัสเซีย กรีซ และอิรัก
นอกเหนือจากงานโค้ช เขายังมีบทบาทในด้านการบริหาร โดยเคยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีกีฬาของบราซิล และกลับมาช่วยงานในฐานะผู้อำนวยการด้านเทคนิคให้กับ Kashima Antlers ในเวลาต่อมา
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ชื่อเต็ม: Arthur Antunes Coimbra
- ฉายา: O Galinho (ไก่ตัวน้อย) และ Sakkā no Kamisama (พระเจ้าแห่งฟุตบอล)
- สถิติฟรีคิก: ยิงฟรีคิกเข้าประตูรวมทุกรายการถึง 101 ลูก (ยืนยันในเกมทางการ 62 ลูก)
- ความสำเร็จสูงสุดกับสโมสร: พาสโมสร Flamengo คว้าแชมป์ Copa Libertadores และ Intercontinental Cup ปี 1981
- บทบาททีมชาติ: ผู้ทำประตูสูงสุดอันดับ 5 ของทีมชาติบราซิล (48 ประตู)
| ช่วงปี | สโมสร/ทีมชาติ | บทบาท | ผลงานเด่น |
|---|---|---|---|
| 1971–1989 | Flamengo | ผู้เล่น | ดาวซัลโวสูงสุดตลอดกาลของสโมสร |
| 1983–1985 | Udinese | ผู้เล่น | นักเตะยอดเยี่ยมปี 1983 (World Soccer) |
| 1991–1994 | Kashima Antlers | ผู้เล่น | สร้างรากฐานความสำเร็จให้ฟุตบอลญี่ปุ่น |
| 2002–2006 | ทีมชาติญี่ปุ่น | ผู้จัดการทีม | แชมป์เอเชียนคัพ 2004 |
| 2006–2008 | Fenerbahçe | ผู้จัดการทีม | แชมป์ลีกตุรกี และเข้ารอบ 8 ทีม UCL |
คำถามที่พบบ่อย
Zico ได้รับฉายาว่า "พระเจ้าแห่งฟุตบอล" จากที่ไหน?
เขาได้รับฉายานี้จากแฟนบอลชาวญี่ปุ่น เนื่องจากบทบาทในการนำทีม Kashima Antlers ก้าวขึ้นสู่ความสำเร็จ และการนำความเป็นมืออาชีพมาสู่วงการฟุตบอลญี่ปุ่นในช่วงเริ่มต้นของ J.League
ทำไม Zico ถึงถูกเรียกว่าเป็นนักเตะบราซิลที่เก่งที่สุดที่ไม่เคยได้แชมป์โลก?
เพราะเขามีทักษะและความสามารถระดับโลก และเป็นกำลังหลักของทีมชาติบราซิลในฟุตบอลโลก 3 สมัย (1978, 1982, 1986) แต่โชคร้ายที่ทีมไม่สามารถคว้าแชมป์ได้ในทุกครั้งที่เขาลงเล่น
เทคนิคการยิงฟรีคิกของ Zico มีความพิเศษอย่างไร?
Zico ให้ความสำคัญกับเท้าหลักที่วางข้างลูกบอล และใช้การโน้มตัวไปด้านหลังพร้อมยกเข่าสูงในมุมที่ชัน ทำให้สามารถยิงลูกบอลให้ข้ามกำแพงและตกลงในประตูได้อย่างแม่นยำ
Zico เคยทำงานด้านการเมืองหรือไม่?
เคย โดยเขาได้รับการแต่งตั้งจากประธานาธิบดี Fernando Collor de Mello ให้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีกีฬาของบราซิล ซึ่งเขาได้ผลักดันกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการธุรกิจของสโมสรกีฬา
Zico มีความสัมพันธ์อย่างไรกับสโมสร Kashima Antlers ในปัจจุบัน?
ปัจจุบันเขายังคงมีความผูกพันกับสโมสร โดยดำรงตำแหน่งเป็นที่ปรึกษาด้านเทคนิค (Technical Adviser) หลังจากที่เคยเป็นทั้งผู้เล่นและผู้อำนวยการด้านเทคนิคมาก่อน