อักษรบาสก์เป็นอักษรละตินที่ใช้เขียนภาษาบาสก์ประกอบด้วยอักษร 27 ตัว

อักษรบาสก์ประกอบด้วยอักษรละตินพื้นฐาน ISO 26 ตัว บวกกับ⟨ ñ ⟩ ส่วน อักษร⟨ ç ⟩ นั้น ไม่ถือว่าเป็นอักษรแยกต่างหากอย่างเป็นทางการ แต่เป็นรูปแบบหนึ่งของ ⟨ c ⟩

นี่คือรายการทั้งหมด^{[ 1 ]}รวมทั้งหน่วยเสียงที่สอดคล้องกันในIPA : ^{[ 2 ]}

ตัวอักษรและไดกราฟทั้งหมดแทนหน่วยเสียง ที่ไม่ซ้ำกัน ข้อยกเว้นหลักคือหาก⟨l, n, t⟩อยู่หน้า⟨i⟩โดยส่วนใหญ่แล้วสำเนียงจะออกเสียง ⟨i⟩ เป็น/ ʎ / , / ɲ /และ/ c /แม้ว่าจะไม่ได้เขียนไว้ก็ตาม

⟨h⟩เป็นเสียงเงียบในภูมิภาคส่วนใหญ่ แต่จะออกเสียงในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งเป็นเหตุผลหลักที่ทำให้มีอยู่ในอักษรบาสก์ ในภาษาถิ่นอื่นๆ มันไม่ได้แสดงถึงการแบ่งพยางค์ด้วยซ้ำ แม้ว่ามันอาจจะช่วยป้องกันการออกเสียงแบบเพดานแข็งในบางคำได้ เช่น เสียง⟨n⟩ในคำ ว่า Ainhoa

มีไดกราฟ หลายตัว (ตัวอักษรที่อยู่ติดกันใช้แทนเสียงเดียว):

ตลอดประวัติศาสตร์ส่วนใหญ่ นักเขียนชาวบาสก์ใช้รูปแบบของภาษาโรมานซ์เช่นภาษาสเปนหรือภาษาฝรั่งเศสดังนั้นหนังสือของPedro Agerre ในปี 1643 จึงมีชื่อว่า Gueroซึ่งตรงกับคำว่า gero ในปัจจุบัน ("ภายหลัง") และคำขวัญในศตวรรษที่ 18 Irurac batจะกลายเป็นHirurak bat ("สามเป็นหนึ่งเดียว") ในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 นักการเมืองชาตินิยมSabino Aranaได้เสนอการเปลี่ยนแปลงหลายอย่าง^{[ 3 ]}รวมถึงตัวอักษรใหม่ เช่น⟨ ĺ ⟩และ⟨ ŕ ⟩ซึ่งไม่ได้รับการยอมรับในระบบการเขียนมาตรฐาน พจนานุกรมภาษาบาสก์ของ Resurrección María de Azkue ยังใช้การสะกด ^คำที่แปลกประหลาดด้วย⟨ ã d̃ ẽ ĩ l̃ ñ õ s̃ t̃ ũ x̃ ⟩ ^{[ 4} ]

ภาษาบาสก์มาตรฐานในปัจจุบันได้รับการพัฒนาขึ้นในช่วงครึ่งหลังของศตวรรษที่ 20 และกำหนดโดยกฎของEuskaltzaindia (สถาบันภาษาบาสก์) ในส่วนของตัวอักษรนั้น คำวิจารณ์หลักจากกลุ่มอนุรักษ์นิยมในบิสกายและกิปุสโกอา มุ่งเป้าไปที่ตัว⟨h⟩เนื่องจากระบบการเขียนที่ควบคุมโดย Euskaltzaindia ใช้ตัว ⟨h⟩ ในหลายคำที่กลุ่มอนุรักษ์นิยมเหล่านั้นเขียนโดยไม่มีตัว ⟨h⟩ ซึ่งเป็นตัวที่ไม่ออกเสียงทั้งในบิสกายและกิปุสโกอา ในขณะที่เมื่อหลายศตวรรษก่อน ตัว ⟨h⟩ ออกเสียงในทุกสำเนียงของภาษาบาสก์ และยังคงออกเสียงอยู่มากในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ในทางกลับกัน ผู้พูดภาษาบาสก์ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือต้องเรียนรู้ที่จะเขียนหลายคำโดยมี ตัว ⟨h⟩ น้อยลงหรือไม่มีเลย เพราะโดยปกติแล้ว ตัว⟨h⟩ที่ใช้ในประเพณีของพวกเขาไม่ได้ถูกนำมาใช้ในระบบการเขียนภาษาบาสก์มาตรฐาน การเปลี่ยนแปลงจากประเพณีต่างๆ ไปสู่ภาษาบาสก์มาตรฐานสมัยใหม่นี้ได้รับการเสนอและยอมรับโดยนักเขียนชาวบาสก์รุ่นเยาว์ ดังนั้น ข้อโต้แย้งเรื่อง ⟨h⟩จึงจางหายไปเมื่อคนรุ่นเก่าเสียชีวิต^{[ 5 ] [ 6 ]}

ในตัวอย่างอักขระ 135,878,500 ตัว อักขระที่พบบ่อยที่สุดในภาษาบาสก์คือ⟨a⟩ และ อักขระที่พบบ่อยน้อยที่สุดคือ⟨ç⟩ ^{[ 7 ]}โปรดทราบว่า⟨ü⟩ถือเป็นรูปแบบหนึ่งของ⟨u⟩และไม่ถือว่าเป็นอักขระแยกต่างหากของอักษรบาสก์

มีการใช้ ตัวอักษร⟨ü⟩ :

1. ในภาษาถิ่น Suletin (Zuberoan) ของบาสก์

2. ในภาษาบาสก์มาตรฐาน ใช้ในชื่อทางภูมิศาสตร์จากภาษาถิ่นซูเลติน เช่นGarrüze ' Garris, Pyrénées-Atlantiques ' และอนุพันธ์ของชื่อเหล่านั้น เช่นgarrüztar 'ผู้อาศัยอยู่ใน Garris'

เมื่อเปรียบเทียบกับภาษาสเปนหรือฝรั่งเศส แม้ว่าตัวอักษรบางตัวที่ไม่ค่อยได้ใช้จะถูกใช้ในคำทั่วไป (เช่น⟨ñ⟩สำหรับชื่อเฉพาะอย่างBegoña , IñakiหรือIruña ) แต่ตัวอักษรอื่นๆ บางตัวก็ถูก "แทนที่" ด้วยตัวอักษรอื่น นั่นคือกรณีของ⟨v⟩ในภาษาโรมานซ์ ซึ่งจะถูก "เปลี่ยน" เป็น⟨b⟩เช่นใน คำ ว่า probintziaซึ่งแปลว่า "จังหวัด" (แม้กระทั่งหลัง⟨n⟩ เช่น pinpilinpauxa )ในทำนองเดียวกัน⟨q(u)⟩หรือ⟨c⟩ ในภาษาโรมานซ์ จะถูกแทนด้วย⟨k⟩ , ⟨w⟩ด้วย⟨u⟩หรือ⟨b⟩และ⟨y⟩ด้วย⟨i⟩กรณีที่น่าประหลาดใจที่สุดอาจเป็นกรณี ที่คาดหวังเสียง ⟨f⟩แต่กลับเปลี่ยนเป็น⟨p⟩ ( เช่น PernandoแทนFernandoซึ่งยังคงสะท้อนให้เห็นถึงภาษาบาสก์โบราณที่ขาดเสียง/f/ ) สิ่งนี้ดูเหมือนจะใช้ได้กับคำภาษาละตินบางคำที่ภาษาสเปนสูญเสียเสียง⟨f⟩ ในตอนต้นไป เช่นficus "มะเดื่อ" (ภาษาสเปน "higo") ซึ่งกลายเป็นpikuและfagus "ต้นบีช" (ภาษาสเปน "haya") พัฒนาเป็นpagoหรือแม้แต่เสียง/v/ในคำภาษาละตินvultureซึ่งกลายเป็น/p/ในputreตามหลักตรรกะแล้ว ความเทียบเท่าโดยตรงเหล่านี้เป็นเรื่องที่ต้องมีการอภิปรายอย่างลึกซึ้งมากขึ้น ขึ้นอยู่กับสัทศาสตร์ และเวลา (สมัยใหม่หรือโบราณ) หรือภาษาที่ยืมมา (ละติน ภาษาโรมานซ์ยุคต้น ภาษาสเปน ภาษาฝรั่งเศส หรือภาษาอื่นๆ)

• ภาษาบาสก์ – ปากกาภาษาอังกฤษเก็บถาวรเมื่อ 2012-02-07 ที่Wayback Machine
• อักษรบาสก์