ลู ลอว์ กิฟเฟส
ลูปรากฏขึ้นในรูปของนกอินทรี ภาพจากหนังสือ The MabinogionโดยCharlotte Guestปี 1877
ข้อมูลภายในจักรวาล
ตระกูล	อาริอันโรด (แม่) ดีแลน และดอน (พี่ชาย)
คู่สมรส	บลอเดอเวดด์

เลอ ลอว์ กิฟเฟส ( Lleu Llaw Gyffes) ( การออกเสียงภาษาเวลส์: [ˈɬɛɨ ˈɬau ˈɡəfɛs] ) ซึ่งบางครั้งสะกดผิดเป็นลู ลอว์ กิฟเฟส (Llew Llaw Gyffes ) เป็นวีรบุรุษในตำนานเทพเจ้าเวลส์เขาปรากฏตัวอย่างโดดเด่นที่สุดในสาขาที่สี่ของมาบิโนกี (Mabinogi)เรื่องราวของมาธ แฟบ มาธอนวี (Math fab Mathonwy ) ซึ่งเล่าเรื่องราวการเกิด การแต่งงาน การตาย การฟื้นคืนชีพ และการขึ้นครองบัลลังก์แห่งกวินเนด (Gwynedd ) ของเขา เขาเป็นนักรบและนักมายากล มักเกี่ยวข้องกับกวีดิออน (Gwydion ) ผู้เป็นลุง ของเขาเสมอ

ชื่อของเขาดูเหมือนจะเป็นชื่อภาษาเวลส์ที่เทียบเท่ากับLugh ใน ภาษาไอริช และLugus ในภาษากอลมีการเสนอแนะว่า Lleu เช่นเดียวกับPryderiมีความเกี่ยวข้องกับบุคคลในพระบุตรของMabon ap Modron ^{[ 1 ]}

ชื่อLleuมาจากภาษาโปรโตเซลติก * Lugusซึ่งความหมายที่แท้จริง (และรากศัพท์) ยังคงเป็นประเด็นถกเถียงกันในหมู่นักวิชาการ^{[ 2 ]}

เรื่องราวของ Lleu และtynghedauของArianrhodและจากนั้นของ Lleu และBlodeuweddก่อตัวขึ้นในส่วนที่สองและสามตามลำดับของ Mabinogi of Math fab Mathonwy

กิลฟา เอธวี หลานชายของกษัตริย์มาธ แฟบ มาธอนวีแห่งเวเนโด เทีย ตกหลุมรักโกวิน สาวพรหมจรรย์ผู้รับใช้ของลุงของเขากวีเดียน น้องชายของเขา วางแผนที่จะก่อสงครามระหว่างภาคเหนือและภาคใต้ เพื่อเปิดโอกาสให้พี่น้องทั้งสองข่มขืนโกวินในขณะที่มาธกำลังวุ่นอยู่กับสงครามที่กำลังจะเกิดขึ้น ด้วยเหตุนี้ กวีเดียนจึงขโมย หมูจากต่างโลกจำนวนหนึ่ง จาก กษัตริย์ไพรเดอรีแห่งเดเมเทียซึ่งนำไปสู่การรุกรานกวินเนด

ไพรเดอรีและคนของเขาเดินทัพขึ้นเหนือและต่อสู้กับเมนอร์ เบนนาร์ดและเมนอร์ โคเอ็ด อาลัน แต่ถูกบังคับให้ล่าถอย เขาถูกไล่ล่าไปยังแนนท์ คอลล์ ที่ซึ่งคนของเขาถูกสังหารอีกจำนวนมาก และจากนั้นไปยังดอล เบนมาเอน ที่ซึ่งเขาพ่ายแพ้เป็นครั้งที่สาม เพื่อหลีกเลี่ยงการนองเลือดเพิ่มเติม จึงตกลงกันว่าผลการรบควรตัดสินโดยการดวลตัวต่อตัวระหว่างกวีเดียนและไพรเดอรี ผู้ท้าชิงทั้งสองพบกันที่สถานที่ชื่อยี เวเลน ริดในอาร์ดุดวีและ "ด้วยพละกำลัง ความกล้าหาญ เวทมนตร์ และมนต์สะกด" กวีเดียนจึงได้รับชัยชนะและไพรเดอรีถูกสังหาร ชาวเมืองไดเฟดล่าถอยกลับไปยังดินแดนของตนเอง พร้อมกับคร่ำครวญถึงการตายของผู้นำของพวกเขา

เมื่อแมธได้ยินเรื่องการทำร้ายโกวิน เขาจึงสาปหลานชายทั้งสามให้กลายเป็นสัตว์คู่ต่างๆ: กวีเดียนกลายเป็นกวางตัวผู้หนึ่งปี จากนั้นเป็นหมูป่า และสุดท้ายเป็นหมาป่า กิลฟาเอธวีกลายเป็นกวางตัวเมีย หมูป่า และหมาป่าตัวเมีย ทุกปีพวกเขาจะให้กำเนิดลูกหลานซึ่งจะถูกส่งไปให้แมธ ได้แก่ไฮดด์วิน ไฮช์ดด์วินและเบลดด์วินหลังจากสามปี แมธก็ปลดปล่อยหลานชายทั้งสามจากโทษและเริ่มค้นหาผู้ที่จะมาเป็นที่พึ่งคนใหม่ กวีเดียนแนะนำน้องสาวของเขาอาริอันโรดซึ่งแมธได้ใช้เวทมนตร์ทดสอบความบริสุทธิ์ของเธอ ในระหว่างการทดสอบ เธอให้กำเนิด "เด็กชายร่างกำยำผมสีเหลืองหนา" ซึ่งแมธตั้งชื่อว่าดีแลน และผู้ซึ่งรับเอาธรรมชาติของท้องทะเลมาไว้กับตัวจนกระทั่งเสียชีวิตด้วย น้ำมือ ของ ลุงโกฟาน นอน

ด้วยความอับอาย อาริอันโรดวิ่งไปที่ประตู แต่ระหว่างทางออกมีบางสิ่งเล็กๆ หล่นจากตัวเธอ ซึ่งกวีเดียนได้ห่อไว้และวางไว้ในหีบที่ปลายเตียงของเขา สักพักต่อมา เขาได้ยินเสียงกรีดร้องจากในหีบ และเมื่อเปิดออกก็พบว่าเป็นเด็กชายอีกคนหนึ่ง

หลายปีต่อมา กวีเดียนพาเด็กชายไปที่แคร์ อาริอันโรด และแนะนำให้แม่ของเขารู้จัก อาริอันโรดโกรธจัดเพราะความอับอายที่เรื่องนี้ทำให้เธอนึกถึงการสูญเสียพรหมจรรย์ จึงผูกเชือกไว้กับเด็กชาย โดยบอกว่ามีเพียงเธอเท่านั้นที่จะตั้งชื่อให้เขาได้ อย่างไรก็ตาม กวีเดียนหลอกพี่สาวของเขาโดยปลอมตัวและพาเด็กชายเป็นช่างทำรองเท้า และล่อให้อาริอันโรดไปหาพวกเขาด้วยตนเองเพื่อสั่งทำรองเท้า เด็กชายใช้สิ่งของบางอย่างขว้างใส่เจ้านกกระจิบ "ระหว่างเอ็นกับกระดูกขา" ทำให้อาริอันโรดพูดว่า "ช่างฝีมือดีเหลือเกินที่คนผมทองคนนี้ทำได้" ทันใดนั้นกวีเดียนก็เผยตัวตนออกมาและพูดว่าเลอ ลอว์ กิฟเฟส " 'คนผมทองผู้มีฝีมือ' คือชื่อของเขาในตอนนี้" ด้วยความโกรธแค้นต่อเล่ห์เหลี่ยมนี้ อาริอันโรดจึงสาปแช่งลูอีกประการหนึ่งว่าลูจะไม่ได้รับอาวุธจากใครนอกจากตัวเธอเอง กวีเดียนหลอกน้องสาวของเขาอีกครั้ง และเธอก็มอบอาวุธให้ลูโดยไม่รู้ตัว ทำให้เธอสาปแช่งเขาประการที่สามว่า ลูจะไม่มีภรรยาที่เป็นมนุษย์ได้เลย

เพื่อต่อต้านคำสาปของ Arianrhod, Math และ Gwydion:

พวกเขานำดอกโอ๊ก ดอกไม้ของต้นไม้กวาด และดอกไม้ของต้นเมโดว์สวีท มาเสกสรรค์หญิงสาวที่งดงามที่สุดเท่าที่เคยมีคนเห็นขึ้นมา และพวกเขาทำพิธีบัพติศมาให้เธอตามแบบที่พวกเขาทำในเวลานั้น และตั้งชื่อเธอว่าบลอเดอเวดด์

บลอเดอเวดมีความสัมพันธ์ชู้กับโกรนว์ เพบร เจ้าเมืองเพนลินและทั้งสองร่วมกันวางแผนฆ่าลู บลอเดอเวดหลอกลูให้บอกวิธีที่จะฆ่าเขาได้ เพราะเขาไม่สามารถถูกฆ่าได้ทั้งกลางวันหรือกลางคืน ไม่ว่าจะในบ้านหรือนอกบ้าน ไม่ว่าจะขี่ม้าหรือเดิน ไม่ว่าจะสวมเสื้อผ้าหรือไม่สวมเสื้อผ้า และไม่ว่าจะเปลือยกายหรือไม่ หรือใช้อาวุธใดๆ ที่ถูกต้องตามกฎหมาย ลูจึงบอกเธอว่าเขาจะถูกฆ่าได้ก็ต่อเมื่อพลบค่ำเท่านั้น โดยถูกห่อด้วยตาข่าย เท้าข้างหนึ่งเหยียบหม้อ อีกข้างเหยียบแพะ และใช้หอกที่ตีขึ้นมาเป็นเวลาหนึ่งปีแทงในช่วงเวลาที่ทุกคนไปร่วมพิธีมิสซา ด้วยข้อมูลนี้ เธอจึงวางแผนฆ่าเขา

เมื่อถูกหอกที่กรอนว์ขว้างมาโดน ลูจึงกลายร่างเป็นนกอินทรีและบินหนีไป กวิเดียนตามหาเขาจนพบเขาเกาะอยู่บนต้นโอ๊กสูง ด้วยเสียงร้องเพลงของเอนกลิ เนียน กวิเดียนจึงล่อลูลงมาจากต้นโอ๊กและเปลี่ยนเขากลับเป็นร่างมนุษย์ กวิเดียนและแมธดูแลรักษาลูจนหายดีก่อนที่จะทวงคืนดินแดนของเขาจากกรอนว์และโบลเดอเวด ในการเผชิญหน้ากันระหว่างลูและกรอนว์ กรอนว์ขออนุญาตวางหินก้อนใหญ่ไว้ระหว่างตัวเองกับหอกของลู ลูอนุญาต จากนั้นก็ขว้างหอกใส่ ซึ่งแทงทะลุทั้งหินและกรอนว์ ทำให้เขาตาย กวิเดียนต้อนโบลเดอเวดจนมุมและเปลี่ยนเธอให้กลายเป็นนกฮูกเรื่องราวจบลงด้วยการที่ลูขึ้นครองบัลลังก์แห่งกวินเนด

ในศตวรรษที่ 10 บันทึกวงศ์ตระกูลภาษาเวลส์โบราณ "Harleian" (Harley MS 3859) กล่าวถึง Lou Hen ("Lou ผู้เฒ่า") ในแผนที่ Guidgen ซึ่งนักวิชาการส่วนใหญ่ระบุว่าเป็น Lleu และGwydion (ซึ่งใน Mabinogi of Math บอกเป็นนัยว่าเป็นบิดาของ Lleu แม้ว่าความสัมพันธ์นี้จะไม่ได้ระบุไว้อย่างชัดเจน) ในบันทึกวงศ์ตระกูล พวกเขาเป็นลูกหลานโดยตรงของ Caratauc บุตรของ Cinbelin บุตรของ Teuhant ( ถูกต้องคือ Tehuant ) ซึ่งควรจะระบุว่าเป็นผู้นำCatuvellaunian ใน ประวัติศาสตร์ ได้แก่ Caratacus , CunobelineและTasciovanus

มีการกล่าวถึง Lleu ใน บทกวี เวลส์ ยุคแรกๆ หลายแห่ง ตามที่ระบุในหนังสือ Taliesinเขาต่อสู้เคียงข้าง Gwydion ในยุทธการแห่งต้นไม้ซึ่งเขาได้ช่วยเหลือลุงของเขาในการร่ายมนตร์ให้ต้นไม้ลุกขึ้นต่อสู้กับArawnกษัตริย์แห่งAnnwnบทกวีPrif Gyuarch Taliessinถามว่า "Lleu และ Gwydion จะใช้เวทมนตร์หรือไม่?" ในขณะที่ในบทกวีเดียวกัน บทกวีKadeir Taliesinกล่าวถึง "ขลุ่ยทองคำของ Lleu"

การเสียชีวิตของลูถูกกล่าวถึงหลายครั้งในตำราสมัยกลาง ในบทกวีStanzas of the Gravesมีการกล่าวอ้างว่าหลุมฝังศพของลูอยู่ "ภายใต้การคุ้มครองของทะเล" ส่วนใน Beddau in Peniarth 98 มีการแปลสองบรรทัดสุดท้ายของบทกวีนี้แตกต่างออกไป โดยกล่าวว่า "ก่อนที่ชะตากรรมของเขาจะมาถึง เขาเป็นคนที่เชื้อเชิญให้ถูกโจมตี" บทกวีKateir Kerrituen ("เพลงของเซอริดเวน") ระบุว่าเขาเสียชีวิตที่อาร์เลชเวดด์และยังกล่าวถึงบุตรชายของเขา มินอว์ก ฟาบ ลู อีกด้วย แต่การแปลอีกแบบหนึ่งกลับเสนอว่ามินอว์กต่างหากที่ถูกฆ่าตายที่ "เนินเขาของลู"

ไตรภาคแห่งม้าตั้งชื่อม้าของเขาว่าเมลินกัน มังเกร ("ม้าตัวผู้สีเหลืองขาว") ซึ่งเป็นหนึ่งในสามม้าที่ได้รับพระราชทาน และไตร ภาคแห่งเฮอ ร์เกสต์กล่าวถึงลูว่าเป็นหนึ่งในสาม "ผู้ทำลายล้างสีแดงแห่งเกาะบริเตน" และเป็นหนึ่งในสาม "ช่างทำรองเท้าทองคำ" มีการกล่าวถึงลูใน "บทสนทนาของทาเลียซินและอุกนาช" ซึ่งเป็นบทกวีบทสนทนาที่พบในหนังสือดำแห่งคาร์มาร์เธนในเรื่องเล่า ตัวละครทาเลียซินกล่าวว่า:

เมื่อข้าพเจ้าเดินทางกลับจากเมืองแคเออร์เซออน จากการต่อสู้กับชาวยิว ข้าพเจ้าจะไปยังเมืองเลอูและกวีดิออน

• หิรันยากาชิปุบุคคลสำคัญในศาสนาฮินดูที่มีลักษณะคงกระพันแบบมีเงื่อนไขคล้ายกัน

• บรอมวิช, ราเชล (2006) Trioedd Ynys Prydein: กลุ่มสามแห่งเกาะบริเตน สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเวลส์. ไอเอสบีเอ็น 978-0-7083-1386-2.
• กรัฟฟิดด์, วิลเลียม จอห์น. คณิตศาสตร์ vab Mathonwy สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเวลส์ 2471
• Haycock, Marged, บรรณาธิการและผู้แปล (2007). บทกวีในตำนานจากหนังสือแห่งทาเลียซิน. สำนักพิมพ์ CMCS. Aberystwyth. ISBN 978-0-9527478-9-5.
• อิฟานส์, ดาฟิดด์ และไรอันนอน, อี มาบิโนจิออน (โกเมอร์ 1980) ISBN 978-1-85902-260-3
• Koch, John (บรรณาธิการ). วัฒนธรรมเซลติก: สารานุกรมประวัติศาสตร์. ABC-CLIO, 2006, หน้า 1165-1166.
• ชไรจ์เวอร์, ปีเตอร์. การศึกษาในสัทศาสตร์ประวัติศาสตร์เซลติกของอังกฤษอัมสเตอร์ดัม: โรโดปี 1995.