นทิม กยาการี
Ntim Gyakari (เสียชีวิตในปี 1701) เป็นผู้ปกครองอิสระคนสุดท้ายของDenkyiraซึ่งเป็นรัฐที่อยู่ในเขตแดนของประเทศกานา ในปัจจุบัน เขาเป็นพี่ชายของ Owusu Akoto ผู้ซึ่งต่อมาได้พาครอบครัวลี้ภัยไปยังอาณาจักร Ebrosa ซึ่งต่อมาได้ก่อให้เกิดภาษาถิ่น Agni รูปแบบหนึ่ง คือ Indenie-Djuablin
หนึ่งในมาตรการแรกๆ ของเขาคือการเพิ่มการเรียกร้องบรรณาการจากเพื่อนบ้านทางเหนือ โดยมีโอเซอิ ตูตูแห่งคูมาซีซึ่งในขณะนั้นเป็นนักโทษการเมืองอยู่ในเรือนจำเดนคิรา และคอมโฟ อาน็อกเย เป็นผู้นำ กองกำลังเหล่านี้เริ่มก่อการกบฏต่อต้านการปกครองของเขา
นทิม กยาการีและภรรยาถูกสังหารในยุทธการเฟยิอาเซในปี 1701 หลังจากที่เขาได้อภัยโทษและปล่อยตัวโอเซอิ ตูตูออกจากคุก ต่อมาเขาคิดที่จะพิชิตชาวอาซานเตอีกครั้ง จึงนำกองทัพไปทำเช่นนั้น ในประวัติศาสตร์ บางคนเรียกเขาว่ากษัตริย์ที่มอบดินแดนของตนให้แก่ศัตรู เนื่องจากความผิดพลาดในการตัดสินใจในยุทธการเฟยิอาเซ
แหล่งที่มา
- McCaskie, TC "Denkyira ในการสร้างอาซานเต้" ในวารสารประวัติศาสตร์แอฟริกาเล่มที่ 48 (2007) ฉบับที่ 1 หน้า 3