สตูร์ลุงกาซากา (มักเรียกสั้นๆ ว่าสตูร์ลุงกา ) คือชุดรวมนิทานพื้นบ้านไอซ์ แลนด์ ที่เขียนโดยผู้ประพันธ์หลายคนจากศตวรรษที่ 12 และ 13 รวบรวมขึ้นประมาณปี ค.ศ. 1300 ในภาษานอร์สโบราณ เนื้อหาส่วนใหญ่กล่าวถึงเรื่องราวของ ตระกูล สตูร์ลุงซึ่งเป็นตระกูลที่มีอำนาจในช่วงยุคแห่งสตูร์ลุงของเครือจักรภพไอซ์แลนด์

Sturlunga sagaส่วนใหญ่ครอบคลุมประวัติศาสตร์ของไอซ์แลนด์ระหว่างปี 1117 ถึง 1264 ^{[ 1 ]}เริ่มต้นด้วยGeirmundar þáttr heljarskinnsตำนานของGeirmundr heljarskinn ผู้ปกครองภูมิภาคในปลายศตวรรษที่ 9 ของนอร์เวย์ ผู้ซึ่งย้ายไปไอซ์แลนด์เพื่อหลีกหนีอำนาจที่เพิ่มขึ้นของกษัตริย์Harald Finehair [ ^{2 ] เรื่องราว}ทางประวัติศาสตร์ที่ลึกซึ้งกว่าเริ่มต้นในปี 1117 ด้วยÞorgils saga ok Hafliða Sagas อื่นๆ ที่รวมอยู่ในคอลเลกชัน ได้แก่Sturlu saga , Prestssaga Guðmundar Arasonar , Guðmundar saga biskups , Hrafns saga Sveinbjarnarsonar , Þórðar saga kakala , Svínfellinga sagaและÍslendinga sagaแต่งโดยSturla Þórðarsonซึ่งประกอบขึ้นเป็น เกือบครึ่งหนึ่งของการรวบรวมและครอบคลุมช่วง ค.ศ. 1183–1264 ^{[ 1 ]}ผู้เรียบเรียงรวบรวมส่วนประกอบต่างๆ ตามลำดับเวลา เพิ่มþættirรวมถึงGeirmundar þáttrและHaukdæla þáttrและลำดับวงศ์ตระกูล และพยายามที่จะรวมเข้าด้วยกันเป็นงานเดียว โดยปกติจะแทนที่จุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุดด้วยข้อความที่เชื่อมโยง^{[ 3 ]}ในบางกรณี เขาได้แยกเรื่องราวต่างๆ ออกเพื่อให้เรียงลำดับตามเวลา^{[ 1 ] [ 4 ]}การรวบรวมนี้มักถูกมองว่าประกอบด้วยข้อความหลักที่อยู่ในกลุ่มข้อความ (หรือประเภทย่อย) ที่เรียกกันทั่วไปว่าsamtíðarsögurหรือ 'เรื่องราวร่วมสมัย' แม้ว่าจะได้รับการปฏิบัติในฐานะแหล่งข้อมูลทางประวัติศาสตร์ล้วนๆ แต่ในช่วงไม่กี่ทศวรรษที่ผ่านมา มีการยอมรับว่าข้อความเหล่านี้เป็นข้อความที่สร้างขึ้นเพื่อนำเสนอเรื่องราวในอดีต^{[ 5 ] [ 6 ]}

Sturlunga sagaเป็นแหล่งข้อมูลหลักของประวัติศาสตร์ไอซ์แลนด์ในช่วงศตวรรษที่ 12 และ 13 และเขียนโดยผู้ที่ประสบกับการต่อสู้แย่งชิงอำนาจภายในซึ่งจบลงด้วยการสูญเสียอำนาจอธิปไตยของไอซ์แลนด์และการยอมจำนนต่อนอร์เวย์ในปี 1262–1264 คำอธิบายเกี่ยวกับบาดแผลในÍslendinga sagaมีรายละเอียดมากจนอาจอ้างอิงจากบันทึกของผู้เห็นเหตุการณ์ที่ใช้ในการเรียกร้องค่าชดเชย^{[ 7 ]}นอกจากนี้ยังขาดไม่ได้สำหรับรายละเอียดของประวัติศาสตร์สังคมที่บรรจุอยู่^{[ 1 ]}หลักฐานทางอ้อมชี้ให้เห็นว่ารวบรวมโดยÞórðr Narfason (เสียชีวิตในปี 1308) ^{[ 8 ]}ซึ่งอาจเป็นผู้เขียนGeirmundar þáttrและHaukdæla þáttrและอาจรวมถึงSturlu þáttrด้วย^{[ 1 ]}

งานเขียนนี้ได้รับการเก็บรักษาไว้ในเวอร์ชันที่แตกต่างกันเล็กน้อยในแผ่นหนังไอซ์แลนด์ตะวันตกสองแผ่นที่ชำรุดซึ่งมีอายุย้อนไปถึงครึ่งหลังของศตวรรษที่ 14 ได้แก่ Króksfjarðarbók และ Reykjafjarðarbók (AM 122 a fol. และ AM 122 b fol.) ^{[ 2 ]}และในต้นฉบับกระดาษในศตวรรษที่ 17 ที่ได้มาจากแผ่นหนังเหล่านี้ แผ่นหนังแรกยังมีเนื้อหาจากHákonar saga Hákonarsonarด้วย ส่วนแผ่นหนังหลังมีส่วนแทรกจากÞorgils saga SkarðaและยังมีSturlu þáttrและอีกสองมหากาพย์ซึ่งโดยปกติไม่ได้นับรวมเป็นส่วนหนึ่งของSturlunga sagaได้แก่Jartegna saga Guðmundar biskupsและArna saga biskups ^{[ 1 ] [ 3 ]}

หนังสือเล่มนี้ได้รับการแปลเป็นภาษาอังกฤษโดย Julia H. McGrew โดยได้รับความช่วยเหลือเป็นครั้งคราวจากSigurður Nordalการแปลนี้มีข้อผิดพลาดบางประการ เช่น ข้อความที่ตัดตอนมาจากจดหมาย หรือข้อความตัวอย่างLorem ipsumแทรกอยู่กลางข้อความ

• พีเดอร์ เอราสมุส คริสเตียน คาลันด์ , เอ็ด. Sturlunga saga efter Membranen Króksfjarðarbók udfyldt efter Reykjarfjarðarbók . คองเกลิเก นอร์ดิสเก โอลด์สคริฟเซลสกับ 2 ฉบับ โคเปนเฮเกน/คริสเตียนเนีย: Gyldendal, 1906, 1911. OCLC 812627729 (ในภาษาเดนมาร์ก) 
• จอน โยฮันเนสสัน, แม็กนุส ฟินน์โบกาสัน และคริสจัน เอลด์ยาร์น , eds. ตำนานของสเตอร์ลุงกา . 2 ฉบับ Rejkjavík: Sturlunguútgáfan, 1946. OCLC 8056161 (ในภาษาไอซ์แลนด์) 
• Sturlunga Sagaแปลโดย Julia H. McGrew จำนวน 2 เล่ม จัดพิมพ์โดย The Library of Scandinavian Literature, The American-Scandinavian Foundationหน้า 9–10 นิวยอร์ก: Twayne, 1970–74 ISBN 9780805733655.
• สตีเฟน นอร์แมน ทรานเตอร์. ตำนาน Sturlunga: บทบาทของ Creative Compiler วิทยานิพนธ์ระดับปริญญาเอก, University of Freiburg, 1985 Europäische Hochschulschriften Reihe I, Deutsche Sprache und Literatur, 941. Frankfurt/New York: Lang, 1987. ISBN 9783820495027.
• โลอิส แบรกก์. "ความตึงเครียดระหว่างรุ่นใน 'Sturlunga saga'" Arkiv สำหรับ nordisk filologi NS 112 (1997) 5–35.
• Guðrún Nordal. "ฝันหรือไม่ฝัน: คำถามเกี่ยวกับวิธีการ" ใน: เรื่องราวเหนือจริงในวรรณกรรมนอร์สโบราณ/ไอซ์แลนด์: มหากาพย์และหมู่เกาะอังกฤษบรรณาธิการโดย John McKinnell, David Ashurst และ Donata Kick. Durham: ศูนย์การศึกษาในยุคกลางและยุคฟื้นฟูศิลปวิทยา มหาวิทยาลัย Durham, 2006. ISBN 9780955333507หน้า 304–13

• Sturlúnga-Saga edr Íslendinga-Saga hin mikla: เล่มที่ 1 เล่มที่ 2 ส่วนที่ 1 เล่มที่ 2 ส่วนที่ 2เรียบเรียงด้วยคำนำเป็นภาษาไอซ์แลนด์และเดนมาร์กโดย Bjarni Þorsteinsson จัดพิมพ์ในโคเปนเฮเกนโดย Þorsteinn Einarsson Rangel: 1817, 1818 และ 1820 ตามลำดับ
• ฉบับดิจิทัลที่ปรับการสะกดคำเป็นภาษาไอซ์แลนด์สมัยใหม่ที่ Rafbókavefurinn
• Geirmundar þáttr heljarskinns (ข้อความนอร์สเก่าอ้างอิงจากฉบับของ Gudbrand Vigfusson) แปลเป็นภาษาอังกฤษในชื่อThe Tale of Geirmund Deathskin