เท็กซิปทลา (Teixiptla)คือรูปจำลองของเทพเจ้าที่ใช้ในพิธีกรรมของชาวแอซเท็ก เท็กซิปทลาอาจเป็นบุคคลหรือรูปปั้น ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นตัวแทนของเทพเจ้า และในบางกรณีเป็นตัวแทนของบรรพบุรุษผู้ล่วงลับที่ได้รับการเคารพนับถือในฐานะเทพเจ้า^{[ 1 ]}ชาวแอซเท็กเชื่อว่า ผ่านการแต่งกายตามพิธีกรรมและกระบวนการอื่นๆ เท็กซิปทลาจะได้รับพลังชีวิต/พลังสากล (เรียกว่าเทโอทล์ ) ของเทพเจ้าและกลายมาเป็นรูปจำลองของเทพเจ้านั้น^{[ 2 ]}เครื่องแต่งกายตามพิธีกรรมเหล่านี้รวมถึงหนังที่ถูกลอกออกจากเหยื่อบูชายัญและ/หรือเครื่องราชกกุธภัณฑ์ของเทพเจ้า ซึ่งรวมถึงเครื่องประดับศีรษะและเสื้อผ้า รวมถึงเครื่องประดับอื่นๆ^{[ 3 ]}เท็กซิปทลามักเป็นศูนย์กลางของพิธีกรรมในเทศกาลของชาวแอซเท็ก และปรากฏอยู่ทั่วไปในชีวิตของชาวแอซเท็ก ไม่ว่าจะเป็นในเมือง ชนบท ฯลฯ^{[ 1 ]}

คำแปลโดยประมาณของ “teixiptla” จากภาษา Nahuatlเป็นภาษาอังกฤษคือ “ผู้ปลอมตัว”, “ตัวแทน”, “ตัวแทน” และ “ภาพ” อย่างไรก็ตาม รากศัพท์ของคำนี้ชี้ให้เห็นถึงแนวคิดที่ลึกซึ้งและซับซ้อนกว่าคำจำกัดความเหล่านี้มาก คำนี้ประกอบด้วยหน่วยคำxipและixtli  ซึ่งหมายถึง “ลอกหนัง” หรือ “ปอกเปลือก” และ “ตา/ใบหน้า/พื้นผิว” ตามลำดับ^{[ 2 ] [ 4 ]}นอกจากนี้ยังมีคำต่อท้าย - tlaซึ่งหมายถึง “ทำให้ใครบางคนหรือบางสิ่งเป็นหรือได้รับการปฏิบัติเหมือนหรือมีลักษณะเหมือน” ^{[ 5 ]}ผลลัพธ์คือคำว่า “ixiptla” ซึ่งแปลว่า “ทำให้ใครบางคนหรือบางสิ่งได้รับการปฏิบัติ/ได้รับการปฏิบัติเหมือน/มีลักษณะเหมือนใบหน้าที่ถูกลอกหนัง” ^{[ 5 ]}

แม้ว่าคำประสมนี้จะปรากฏอยู่ในบันทึกทางวิชาการบางฉบับ แต่ “ixiptla” ไม่ควรจะอยู่โดดๆ โดยไม่มีคำนำหน้าแสดงความเป็นเจ้าของte- (ในภาษาอังกฤษ his/hers/theirs/its) ทั้งนี้เพราะ “ixiptla” สามารถดำรงอยู่ได้ก็ต่อเมื่อเป็นตัวแทนของสิ่งมีชีวิตเท่านั้น กล่าวอีกนัยหนึ่ง “ixiptla” ต้องรับเอา “ผิวหนัง” ของสิ่งมีชีวิตบางอย่างเพื่อที่จะ “มีลักษณะเฉพาะ” โดยสิ่งนั้น ซึ่งหมายความว่า teixiptla ไม่สามารถดำรงอยู่ได้อย่างอิสระจากผู้ครอบครอง ซึ่งเป็นข้อเท็จจริงที่ได้รับการยืนยันจากความสำคัญทางพิธีกรรมของ teixiptla ^{[ 5 ]}

เพื่อให้กลายเป็นเทกซิปทลา ทั้งมนุษย์และรูปปั้นต่างได้รับการประดับประดาเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการทางพิธีกรรม สี ลวดลาย และวัสดุที่ใช้ในการตกแต่งเทกซิปทลาได้รับการเลือกอย่างพิถีพิถันเพื่อถ่ายทอดคุณสมบัติของเทพเจ้าเพื่อให้มนุษย์สามารถสัมผัสถึงการปรากฏตัวของพวกเขาได้^{[ 2 ]}ซึ่งหมายความว่าตำนาน ปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ กระบวนการทางพิธีกรรม ฯลฯ ที่เกี่ยวข้องกับเทพเจ้าที่ได้รับการแสดงนั้น ล้วนถูกนำมาพิจารณาในการสร้างเทกซิปทลาเพื่อให้พวกเขามี “คุณสมบัติของเทพเจ้า” อย่างถูกต้อง^{[ 2 ] [ 5 ]} Florentine Codexกล่าวถึงการประดับประดาของทั้งนักบวช (ชื่อ Topiltzin Quetzalcoatl ) และเทกซิปทลารูปปั้นของเทพเจ้าHuitzilopotchtliที่ชื่อ Painal ^{[ 5 ]}

“และเมื่อรุ่งเช้ามาถึง Painaltzin ก็ปรากฏตัวขึ้น ซึ่งเป็นร่างจำลองเฉพาะที่ของ Huitzilopochtli เขา [Topiltzin Quetzalcoatl] อุ้มเขาไว้ในอ้อมแขน ร่างจำลองไม้ของ Painal นั้นมีรูปร่างเหมือนมนุษย์ ผู้ที่อุ้มเขาไว้ในอ้อมแขนเรียกว่า Topiltzin Quetzalcoatl เขาประดับประดาด้วยเครื่องประดับขนนกจากไหล่ถึงสะโพก และร่างจำลองของ Painal นั้นประดับประดาด้วยเครื่องแต่งกายรูปนกฮัมมิงเบิร์ด เครื่องประดับศีรษะ ธงสีทองที่ห้อยลงมา สร้อยคอหินสีเขียว และกระจกเงาด้านหลัง ทั้งหมดทำจากเทอร์ควอยซ์ และเขานำทางเขา เขาถือไม้เท้ารูปงูที่หุ้มด้วยเทอร์ควอยซ์” ^{[ 5 ]}

เทกซิปทลาสที่เป็นมนุษย์มักเป็นทาสที่ถูกซื้อมาเพื่อทำตามวัตถุประสงค์ทางพิธีกรรมของการเป็นร่างจำลองของเทพเจ้า^{[ 4 ]}เป็นเรื่องปกติที่พ่อค้าจะซื้อทาสและเดินทางไปกับพวกเขาจากชุมชนโดยรอบไปยังเทโนชติทลันซึ่งพวกเขาจะผ่านกระบวนการทางพิธีกรรมต่างๆ เช่น การอาบน้ำ การแต่งกาย การเต้นรำ และเมื่อสิ้นสุดพิธีกรรม พวกเขาจะถูกนำไปยังวิหารและถูกบูชายัญ^{[ 1 ]}บ่อยครั้งที่เครื่องแต่งกายที่เทกซิปทลาสที่เป็นมนุษย์สวมใส่คือหนังที่ถูกลอกออกมาจากเหยื่อบูชายัญ เนื่องจากชาวแอซเท็กเชื่อว่าหนังมีพลังงานของอัตลักษณ์ของบุคคล และการสวมหนังเป็นการรับเอาอัตลักษณ์ใหม่ นั่นคืออัตลักษณ์ของเทพเจ้า^{[ 3 ] [ 5 ]}

รูปปั้นเทกซิปทลาสทำจากหิน ไม้ หรือแป้ง^{[ 1 ]}รูปปั้นเหล่านี้มีรูปร่างคล้ายมนุษย์ แต่เน้นเครื่องแต่งกายในพิธีกรรมมากกว่ากายวิภาคที่ถูกต้อง พวกมันถูกแกะสลักให้สวมเสื้อผ้าครบชุดหรือเปลือย (ซึ่งตั้งใจจะสวมใส่เครื่องแต่งกายในพิธีกรรมที่ทำจากวัสดุอื่นในภายหลัง) ^{[ 1 ]}เทกซิปทลาสเหล่านี้ไม่ได้ถูกมองว่าเป็นรูปปั้นที่ไร้ชีวิต แต่เป็นสิ่งมีชีวิตที่มีจิตวิญญาณ อยู่แล้ว เนื่องจากวัสดุที่ใช้ทำนั้นมีเทโอทล์ และการสร้างพวกมันเป็นการเรียกการปรากฏตัวของเทพเจ้า^{[ 5 ]}เทกซิปทลาสบางชิ้นตั้งใจให้คงอยู่ถาวร แต่บางชิ้นก็ถูกฝังหรือทำลายเป็นส่วนหนึ่งของพิธีกรรม^{[ 6 ] [ 1 ]}

เทซิปทลาบางองค์เป็นตัวแทนของบรรพบุรุษผู้ล่วงลับแทนที่จะเป็นเทพเจ้า ผู้นำชุมชนแอซเท็กถือว่าได้รับเทโอทล์ในระดับที่สูงกว่า เนื่องจากพวกเขารับผิดชอบในการรักษาความกลมกลืนระหว่างชุมชนของพวกเขากับจักรวาล^{[ 1 ]}เทซิปทลาถูกสร้างขึ้นเมื่อบุคคลสำคัญในชุมชนเหล่านี้เสียชีวิตเพื่อเป็นการ "ยืนยันทางพิธีกรรม" ถึงการ "หลอมรวม" ของบุคคลนั้นเข้ากับเทโอทล์เมื่อเสียชีวิต รวมถึงการ "รักษา" "ตำแหน่งที่ต่อเนื่อง" ของพวกเขา^{[ 1 ]}เทซิปทลาเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นเครื่องเตือนใจถึงความสัมพันธ์ที่พึ่งพาซึ่งกันและกันของชุมชนแอซเท็กกับพลังแห่งจักรวาล

• DiCesare, Catherin R. (2009). กวาดล้างเส้นทาง: การเปลี่ยนแปลงใต้น้ำในเทศกาล Ochpaniztli ของชาวแอซเท็กสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยโคโลราโด ISBN 978-0-87081-943-8