เจมส์แห่งวิตรี ( ฝรั่งเศส: Jacques , ละติน: Iacobus de Vitriaco ; ประมาณ ค.ศ. 1160/70 – 1 พฤษภาคม ค.ศ. 1240) เป็นนักบวชชาวฝรั่งเศส ผู้มีชื่อเสียงในด้านศาสนศาสตร์และบันทึกเหตุการณ์ในยุคสมัยของเขา เขาได้รับเลือกเป็นบิชอปแห่งเอเคอร์ในปี ค.ศ. 1214 และได้รับ การแต่งตั้ง เป็นพระคาร์ดินัลในปี ค.ศ. 1229 ผลงานของเขาเรื่อง Historia Orientalis (หรือที่รู้จักกันในชื่อHistoria Hierosolymitana ) เป็นแหล่งข้อมูลสำคัญสำหรับการเขียนประวัติศาสตร์สงครามครูเสด

ฌาคส์เกิดในภาคกลางของฝรั่งเศส (อาจจะเป็นแร็งส์ ) เขาเกิดอย่างช้าที่สุดในปี ค.ศ. 1170 ^{[ 1 ]}

เขาศึกษาที่มหาวิทยาลัยปารีสและได้รับ การแต่งตั้งเป็น นักบวชประจำที่สำนักสงฆ์แซงต์-นิโคลัส ดัวญีส์ในเขตสังฆมณฑลลีแยฌในปี 1210 ซึ่งเป็นตำแหน่งที่เขาดำรงอยู่จนกระทั่งได้รับการแต่งตั้งเป็นบิชอปในปี 1216 ตั้งแต่ปี 1211 ถึง 1213 เขาได้เทศนาสั่งสอนสงครามครูเสดอัลบิเจนเซียนโดยเดินทางไปทั่วฝรั่งเศสและเยอรมนีกับวิลเลียม อาร์คดีคอนแห่งปารีส และเกณฑ์นักรบครูเสดจำนวน มาก ^{[ 2 ]}

ในปี ค.ศ. 1214 ฌาคส์ได้รับการเลือกตั้งเป็นบิชอปแห่งเอเคอร์เขาได้รับการอภิเษกเป็นบิชอปและเดินทางมาถึงที่ทำการในปี ค.ศ. 1216 ต่อมาเขามีส่วนร่วมอย่างมากในสงครามครูเสดครั้งที่ 5โดยเข้าร่วมในการล้อมเมืองดามิเอตตาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1218 ถึง 1220 ในปี ค.ศ. 1219 เขาเริ่มเขียนHistoria Hierosolymitanaซึ่งเป็นประวัติศาสตร์ของดินแดนศักดิ์สิทธิ์ตั้งแต่การเข้ามาของศาสนาอิสลามจนถึงสงครามครูเสดในยุคของเขา แต่เขียนเสร็จเพียงสองส่วนเท่านั้น เขากลับไปยังยุโรปในปี ค.ศ. 1225

ระหว่างวันที่ 16 เมษายนถึง 29 กรกฎาคม ค.ศ. 1229 สมเด็จพระสันตะปาปาเกรกอรีที่ 9ได้แต่งตั้งฌาคส์ขึ้นเป็นพระคาร์ดินัลและย้ายเขาไปยังเขตปกครองย่อยของเมืองฟราสกาติยกเว้นการไปเป็นผู้แทนพระองค์สั้นๆ ที่จักรพรรดิเฟรเดอริกที่ 2ในปี ค.ศ. 1232 เขาใช้เวลาช่วงสุดท้ายของชีวิตทำงานในราชสำนักของพระสันตะปาปา เขาลงนามในพระราชกฤษฎีกาของพระสันตะปาปาในช่วงระหว่างวันที่ 29 กรกฎาคม ค.ศ. 1229 ถึง 23 มิถุนายน ค.ศ. 1239 เขาเสียชีวิตที่กรุงโรมในฐานะคณบดีของวิทยาลัยพระคาร์ดินัลศักดิ์สิทธิ์ศพของเขาถูกย้ายไปยังเมืองออยนีส์และฝังไว้ที่นั่นในปี ค.ศ. 1241

หลังจากที่พระสังฆราชละตินแห่งเยรูซาเลม เกโรลด์แห่งโลซานน์ สิ้นพระชนม์ในปี ค.ศ. 1238 หรือ 1239 คณะสงฆ์ของคริสตจักรในเยรูซาเลมได้ขอให้เกรกอรีที่ 9 ส่งฌาคส์กลับไปทางตะวันออกในฐานะพระสังฆราชองค์ใหม่ ตามคำตอบของเกรกอรีที่ลงวันที่ 14 พฤษภาคม ค.ศ. 1240 ฌาคส์ได้เสียชีวิตไปแล้ว และพระสันตะปาปาจึงแต่งตั้งโรเบิร์ตแห่งน็องต์เป็นพระสังฆราชองค์ใหม่ แทน ^{[ 3 ]}

นอกเหนือจากHistoriaแล้ว ผลงานของเขายังรวมถึงบทเทศน์หลายร้อยบท และจดหมายถึงสมเด็จพระสันตะปาปาโฮโนริอุสที่ 3เขายังเขียนเกี่ยวกับชีวิตที่ผิดศีลธรรมของนักศึกษาที่มหาวิทยาลัยปารีสและชีวิตอันศักดิ์สิทธิ์ของเหล่าเบกีนแห่งลีแยฌโดยเฉพาะอย่างยิ่งชีวประวัติของมารี ดัวญีซึ่งคำแนะนำของเธอเป็นแรงบันดาลใจให้เขากลายเป็นนักบวชประจำ^{[ 4 ]}

Jacques de Vitry รู้สึกทึ่งกับอำนาจที่เหล่าเบกีนมี โดยพวกเธอถูกเปรียบเทียบกับนักบวชในสมัยนั้น แต่กลับทำงานอยู่นอกคริสตจักร^{[ 5 ]} แม้ว่าขบวนการนี้จะไม่ได้รับการยอมรับในคริสตจักร แต่ Jacques ก็ได้ยื่นอุทธรณ์ต่อสมเด็จพระสันตะปาปาโฮโนริอุสที่ 3 เพื่อให้การรับรองการทำงานของชุมชนของพวกเขา รวมถึงสังฆมณฑลลีแยฌ ฝรั่งเศสทั้งหมด และทั่วจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์^{[ 6 ]}

ในปี 2015 โครงการ CROMIOSS ซึ่งนำโดยสมาคมโบราณคดีแห่งนามูร์ (SAN) ร่วมกับมหาวิทยาลัยและสถาบันวิจัยหลายแห่งในเบลเยียม ได้ดำเนินการศึกษาทางวิทยาศาสตร์แบบสหวิทยาการเกี่ยวกับหีบเก็บพระธาตุของ Jacques de Vitry ซึ่งตั้งอยู่ในโบสถ์Saint Marie d'Oiginesในเบลเยียม การวิเคราะห์ทางมานุษยวิทยา ไอโซโทป และพันธุกรรมบ่งชี้ว่ามีความเป็นไปได้สูงที่ซากศพนั้นเป็นของ Jacques de Vitry จริงๆ^{[ 7 ]}หมวกบิชอปที่ทำจากหนังสัตว์อันเป็นเอกลักษณ์ของเขาก็ได้รับการวิเคราะห์เช่นกัน^{[ 8 ]}งานนิติวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับกะโหลกศีรษะ เสริมด้วยหลักฐานดีเอ็นเอ ยังช่วยให้สามารถสร้างภาพจำลองว่าบิชอปอาจมีหน้าตาเป็นอย่างไร^{[ 9 ] [ 10 ]}ซากศพถูกนำไปฝังใหม่ที่ Oignies ในปี 2019 ^{[ 11 ]}

ประวัติศาสตร์นิพนธ์

• Orientalis และประวัติศาสตร์ตะวันตกเอ็ด F. Moschi อดีตนักพิมพ์ Balthazaris Belleri, Douai, 1596, ( archive.org , โทรสารออนไลน์ )
• ประวัติความเป็นมา เฮียโรโซลิมิตตานา.เอ็ด Jacques Bongars ใน: Gesta Dei Per Francos, Sive Orientalium Expeditionum, Et Regni Francorum Hierosolimitani Historia 1611 ( โทรสารออนไลน์ )
• จอห์น เฟรเดอริก ฮินเนบุช (บรรณาธิการ): ประวัติศาสตร์ตะวันตกของ Jacques de Vitry ฉบับวิจารณ์ (= Spicilegium Friburgense. Texte zur Geschichte des kirchlichen Lebens. vol. 17, ISSN 0561-6158 ) สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยฟรีบูร์ก 2515 
• ฌาคส์ เดอ วิทรี. ฮิสตอเรีย โอเรียนทัลลิส , เอ็ด. ฌอง ดอนนาดิเยอ, 2551.

คำแปล:

• คำแปลภาษาอังกฤษแบบย่อและไม่สมบูรณ์: ประวัติศาสตร์เยรูซาเลมฉบับย่อ ค.ศ. 1180 โดย ฌาคส์ เดอ วิทรี (= สมาคมตำราแสวงบุญแห่งปาเลสไตน์เล่มที่ 11 ฉบับที่ 2 รหัส ZDB-ID 2224954-0 ) แปลโดย ออเบรย์ สจ๊วร์ต ปี ค.ศ. 1896 
• แปลภาษาฝรั่งเศส: Histoire des croisades, par Jacques de Vitryแปลโดย François Guizot ปี 1825

คำเทศนา

• เทศนาชั่วคราว Kreuzherrenkonvent, Düsseldorf 1486, ( ดิจิทัล )
• เซอร์โมเนสเดอเทมปอร์ใน aedibus viduae & haeredum Ioannis Steelsij, Antwerpen 1575
• เอียโคบุส เด วิเตรีอาโก Sermones vulgares vel ad status I, ed. J. Longère ( Corpus Christianorum. Continuatio Mediaevalis 255), Turnhout: ผู้จัดพิมพ์ Brepols, 2013 ( ISBN 978-2-503-54532-5)
• คำเทศนาหยาบคายใน: Analecta Novissima Spicilegiisolesmensis.ดิสเซอรุยต์ โยแอนเนส บัปติสตา ปิตรา . วงดนตรี 2. Typis Tusculanis, Paris 1888, (ข้อความที่ตัดตอนมา)
• ตัวอย่างหรือเรื่องราวประกอบจาก Sermones Vulgares ของ Jacques de Vitry (= สิ่งพิมพ์ของสมาคมคติชนวิทยา 26, ZDB-ID 401527-7 ) เรียบเรียงพร้อมคำนำ การวิเคราะห์ และหมายเหตุโดย Thomas Frederick Crane สำนักพิมพ์ Nutt, ลอนดอน 1890 ( archive.org ) 
• Joseph Greven (บรรณาธิการ): Die Exempla aus den Sermones feriales et communes des Jakob von Vitry (= Sammlungen mittellateinischer Texte. 9, ZDB-ID 500169-9 ) ฤดูหนาว ไฮเดลเบิร์ก 2457 ( archive.org ) 
• กอสวิน เฟรงเกน, Die Exempla des Jacob von Vitry. Ein Beitrag zur Geschichte der Erzählungsliteratur des Mittelalters (= Quellen und Unterschungen zur lateinischen Philologie des Mittelalters. vol. 5.1, ZDB-ID 516355-9 ) เบ็ค มิวนิค 2457 

จดหมาย

• ไรน์โฮลด์ เรอห์ริชท์ (บรรณาธิการ): Briefe.ใน: Zeitschrift für Kirchengeschichteฉบับที่ 14, 1894, 97–118; ฉบับที่ 15 พ.ศ. 2438 ฉบับที่ 568–587; ฉบับที่ 16 พ.ศ. 2439 72–114
• เลตเทรส เดอ ฌาค เดอ วิตรีเอ็ด. อาร์บีซี ไฮเกนส์ ไลเดน, 1960.

อื่น

• วิต้า บี. มาเรีย ออยญีส.ใน: Acta Sanctorum . จูนี่.ฉบับที่ 4. เปทรัส จาคอบส์, แอนต์เวิร์ป 1707, 636–666 .

• Lewis E 138 Historia hierosolymitana (ประวัติศาสตร์กรุงเยรูซาเล็ม) ที่ OPenn

• คำแปลของ บทเทศน์สองบทของฌาคส์ เดอ วิตรี(สำหรับผู้ที่อยู่ในคณะทหาร) ที่ De Rei Militari

• ฌาคส์ เดอ วิตรี: ชีวิตของนักศึกษาในปารีส
• หมวกมิตรที่ทำจากหนังสัตว์ของฌาคส์ เดอ วิตรี เป็นชิ้นเดียวที่หลงเหลืออยู่จนถึงปัจจุบัน