หนังสือไก่ (หรือที่รู้จักกันในชื่อหนังสือไก่เอธิโอปิกหรือหนังสือไก่ตัวผู้ ; ^{[ A ]} Geʽez : Mäṣḥafä Dorho , መጽሐፈ፡ ዶርሆ ^{፡ [ 2 ]} ) เป็น เรื่องเล่า ภาษาเกเอซเกี่ยวกับ ความทุกข์ ทรมานของพระเยซูทำให้เป็นพระกิตติคุณแห่งความทุกข์ทรมานน่าจะเขียนขึ้นในศตวรรษที่ 5 หรือ 6 และอิงจากฉบับก่อนหน้าในภาษาอาหรับหรือกรีกปัจจุบันยังมีการใช้ในหมู่คริสเตียนชาวเอธิโอเปียบางกลุ่ม

หนังสือไก่เป็น เรื่องเล่า ของชาวเกเอซเกี่ยวกับความทุกข์ทรมานของพระเยซู ( พระวรสารแห่งความทุกข์ทรมาน ) ^{[ 3 ]}น่าจะมีพื้นฐานมาจากต้นฉบับ (ฉบับก่อนหน้า) ในภาษาอาหรับ^{[ 4 ]}หรือภาษากรีก [ ^{5 ] น่า}จะเขียนขึ้นในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 4 หรือ 5 ^{[ B ]} โดยใช้เนื้อหาจาก พระวรสารทั้งสี่เล่ม( มาร์คลูกามัทธิวและยอห์น ) และแหล่งข้อมูลอื่นๆ^{[ 6 ]}

หนังสือเล่มนี้บรรยายถึงสามวันสุดท้ายในชีวิตของพระเยซู รวมถึงลำดับเหตุการณ์ที่พระองค์ทรงชุบชีวิตไก่ตัวผู้ ขึ้นมา ซึ่งไก่ตัวนั้นได้สอดแนมยูดาสอิสคาริโอทที่วางแผนจะทรยศพระเยซู^{[ C ] [ 8 ]}ไก่ตัวผู้ได้บอกแผนการนี้แก่ พระเยซูและ เหล่าสาวก ของพระองค์ ^{[ 8 ]}ในบรรดาเหตุการณ์อื่นๆหนังสือไก่ตัวผู้บรรยายถึง การมีส่วนร่วมของ เซาโลแห่งทาร์ซัสในการจับกุม ทำร้าย และตรึงกางเขนพระเยซู การทรยศพระเยซูโดยญาติหญิงของยูดาส การโต้เถียงระหว่างปิลาตและเฮโรดเกี่ยวกับความผิดของพระเยซู ความโศกเศร้าของมารีย์ ยอห์นผู้ประกาศข่าวประเสริฐ^{[ 1 ]} เป็นพยานในการตรึง กางเขนพระเยซูและบทสนทนาที่พระเยซูมีกับโจรสองคนที่ถูกตรึงกางเขนพร้อมกับพระองค์ ( เกสตัส (Awsēmobyā) และเดมาส (Salikonilidākki)) หนังสือเล่มนี้ยังอ้างอิงถึง ปาฏิหาริย์ต่างๆ ที่พระเยซูทรงกระทำ ในระหว่างที่พระองค์ยังมีชีวิต^{[ 9 ]} ไก่ตัวผู้ อาจมีที่มาจากZiz ใน ตำนานของ ชาวยิว ซึ่งเป็นนกยักษ์^{[ 10 ]} เช่นเดียวกับพระวรสารของยูดาสจากศตวรรษที่ 2 ซึ่งพยายามอธิบายการทรยศของยูดาสก่อนอาหารมื้อสุดท้ายซึ่งการกระทำดังกล่าวตามประเพณีแล้วถือว่ากระทันหันหรือขาดเหตุผล^{[ 11 ]}

ในศตวรรษที่สิบเก้า ลำดับเหตุการณ์ไก่ตัวผู้ถูกมองว่าเป็นเรื่องราวที่สมบูรณ์ ในปี 1985 นักวิชาการด้านพระคัมภีร์ Roger Crowley เขียนว่ามันเป็นลำดับเหตุการณ์ภายในเรื่องเล่าที่ใหญ่กว่า^{[ 12 ]}

Pierluigi Piovanelli อธิบายว่าหนังสือไก่เป็นหนังสือ "กึ่งศักดิ์สิทธิ์" ที่มีการใช้งานอย่างแพร่หลายในชุมชนคริสเตียนในเอธิโอเปีย [ ^{12 ] ต้นฉบับ}ของข้อความนี้ที่มีอยู่มากกว่าครึ่ง (หรือต้นฉบับที่เก็บรักษาบางส่วนของข้อความ) อยู่ในห้องสมุดของเอธิโอเปีย และมีการใช้ควบคู่ไปกับข้อความคริสเตียนอื่นๆ ในกิจกรรมสัปดาห์ศักดิ์สิทธิ์ ของเอธิโอเปีย ^{[ 13 ]}

• "หนังสือไก่"ภาพรวมและบรรณานุกรม NASSCAL: e-Clavis: คัมภีร์นอกสารบบของคริสเตียน
• คำแปลภาษาอังกฤษพร้อมคำอธิบายประกอบของหนังสือไก่ตัวผู้ฉบับภาษาเอธิโอเปียแปลโดย เดวิด บล็อกเกอร์ ในปี 2024