พรูท โพราตา, ไพรีตัส
แม่น้ำ Prut ใกล้Hoverlaแคว้นIvano-Frankivsk
แผนที่แม่น้ำพรุต
ที่ตั้ง
ประเทศ	ยูเครน โรมาเนีย มอลโดวา
เขต/ อำเภอ/ จังหวัด	ยูเครน : อีวาโน-ฟรังคิฟสค์ เชอร์นิฟซี โรมาเนีย : โบโตซานี Iași วาสลุย กาลาตี มอลโดวา : บริเซนี เอดิเนต ริสกานี กลอเดนี ฟาเลชติ อุงเกนี นิสปอเรนี ฮินเชชติ เลโอวา คันเตมีร์ คาฮูล
เมืองต่างๆ	โคโลเมีย เชอร์นิฟซี อุงเกนี เลโอวา คาฮูล
ลักษณะทางกายภาพ
แหล่งที่มา	ภูเขาโฮเวอร์ลาเทือกเขา คาร์พาเทียน
• ที่ตั้ง	Yablunytsia , Nadvirna Raion , Ivano-Frankivsk Oblast , ยูเครน
• พิกัด	48°9′16.9194″เหนือ24°30′32.2194″ตะวันออก / 48.154699833°N 24.508949833°E / 48.154699833; 24.508949833
ปาก	แม่น้ำดานูบ
• ที่ตั้ง	กาลาตีประเทศโรมาเนีย จิอูร์จิอูเลชติประเทศ มอล โดวา
• พิกัด	45°28′8″เหนือ28°12′28″ตะวันออก / 45.46889°N 28.20778°E / 45.46889; 28.20778
ความยาว	953 กม. (592 ไมล์)
ขนาดอ่าง	27,540 ตารางกิโลเมตร( 10,630 ตารางไมล์)
การจำหน่าย
• ที่ตั้ง	ปาก
• เฉลี่ย	110 ลบ.ม. /วินาที (3,900 ลูกบาศก์ฟุต/วินาที)
ลักษณะเด่นของแอ่งน้ำ
ความก้าวหน้า	แม่น้ำดานูบ → ทะเลดำ
ลำน้ำสาขา
• ขวา	เชอเรโมชจิเจีย
พื้นที่ชุ่มน้ำแรมซาร์
ชื่อทางการ	ต้นน้ำแม่น้ำพรุต
กำหนดให้	20 มีนาคม 2562
หมายเลขอ้างอิง	2395 [ 1 ]

แม่น้ำพรูท (สะกดในภาษาอังกฤษว่าPruth ; การออกเสียงภาษาโรมาเนีย: [prut] , ภาษาอูเครน : Прут ) เป็นแม่น้ำในยุโรปตะวันออกเป็นสาขาทาง ซ้าย ของแม่น้ำดานูบ^{[ 2 ] [ 3 ]}และมีความยาว 953 กิโลเมตร (592 ไมล์) ^{[ 4 ]}บางส่วนของเส้นทางไหลผ่านพรมแดนของโรมาเนีย กับ มอลโดวา และยูเครน

แม่น้ำพรุตมีต้นกำเนิดบนเนินเขาด้านตะวันออกของภูเขาโฮเวอร์ลาในเทือกเขาคาร์พาเทียนประเทศยูเครน ( จังหวัดอีวาโน-ฟรังคิฟสค์ ) ในตอนแรก แม่น้ำไหลไปทางทิศเหนือ ใกล้กับเมืองยาเรมเช แม่น้ำจะเปลี่ยนทิศไปทางตะวันออกเฉียงเหนือ และใกล้กับเมืองโคโลเมีย จะ เปลี่ยนทิศไปทางตะวันออกเฉียงใต้ เมื่อถึงพรมแดนระหว่างมอลโดวาและโรมาเนีย แม่น้ำจะเปลี่ยนทิศไปทางตะวันออกเฉียงใต้มากขึ้น และจากนั้นก็ไหลลงใต้ ในที่สุดก็ไหลไปรวมกับแม่น้ำดานูบใกล้กับเมืองจิอูร์จิอูเลชติทางตะวันออกของเมืองกาลาตีและทางตะวันตกของเมืองเรนี

ระหว่างปี 1918 ถึง 1939 แม่น้ำสายนี้อยู่ในโปแลนด์ บางส่วน และอยู่ในโรมาเนียใหญ่ (โรมาเนีย: România Mare ) บางส่วน ก่อนสงครามโลกครั้งที่ 1 แม่น้ำ สายนี้ทำหน้าที่เป็นพรมแดนระหว่างโรมาเนียและจักรวรรดิรัสเซียหลังสงครามโลกครั้งที่ 2แม่น้ำสายนี้ก็เป็นพรมแดนอีกครั้ง คราวนี้ระหว่างโรมาเนียและสหภาพโซเวียต ปัจจุบัน แม่น้ำสายนี้เป็น พรมแดนระหว่างโรมาเนียและยูเครนเป็นระยะทาง 31 กิโลเมตร (19 ไมล์) และเป็นพรมแดนระหว่างโรมาเนียและมอลโดวา เป็นระยะทาง 711 กิโลเมตร (442 ไมล์) ^{[ 4 ]}มีลุ่มน้ำขนาด 27,540 ตารางกิโลเมตร^[ 5 ^{] ซึ่ง} 10,990 ตารางกิโลเมตร^{( 4,240}ตารางไมล์) อยู่ในโรมาเนีย[ ^{3 ] และ} 7,790 ตารางกิโลเมตร (3,010 ตารางไมล์) อยู่ในมอลโด ^วาเมืองที่ใหญ่ที่สุดริมฝั่งแม่น้ำคือ เชอ ร์ นิฟซีประเทศยูเครน

เขื่อนสแตนกา-คอสเตชติซึ่งดำเนินการร่วมกันโดยมอลโดวาและโรมาเนีย สร้างขึ้นบนแม่น้ำปรุต นอกจากนี้ยังมีสถานีผลิตไฟฟ้าพลังน้ำในเมืองสเนียติน ( ยูเครน ) เรือโดยสารเดินทางจากปากแม่น้ำไปยังเมืองท่าเลโอวา (ทางตอนใต้ของมอลโดวา )

ส่วนล่างสุดของลุ่มน้ำเป็นพื้นที่ชื้นแฉะมากปริมาณน้ำไหล เฉลี่ย ที่ปากแม่น้ำคือ 110 m³ ^/ s (3,900 cu ft/s) ^{[ 5 ]}ปริมาณน้ำไหลเฉลี่ยที่เมืองเลโอวาคือ 69.2 m³ ^/ s (2,440 cu ft/s) ความลาดชันของแม่น้ำแตกต่างกันไปตั้งแต่ 100 m/km (ใกล้ต้นกำเนิด) ถึง 0.05 m/km (ใกล้ปากแม่น้ำ) ในบริเวณต้นน้ำ (ถึงเดลยาติน) มีลักษณะเป็นภูเขา มีฝั่งขวาที่ลาดชัน บางครั้งลักษณะหน้าตัดของลำน้ำมีลักษณะเป็นสันเขา ใกล้กับเมืองยาเรมเชมีน้ำตกโปรบีย์

ใน สมัยโบราณแม่น้ำพรุตเป็นที่รู้จักในชื่อไพรีตัส ( ภาษากรีกโบราณ : Πυρετός , โรมันไนซ์ :  Pyretós ) หรือ สคิเธียน โพราตา (อาจเป็นไปได้) ^{[ 6 ]}ฮีราซัส ( Ἱέρασος , Hiérasos ) หรือเกราซิอุส [ ^{7 ] เฮ}โรโดตัสระบุแม่น้ำพรุตภายใต้ชื่อโพราตาหรือไพรีตัสว่าเป็นหนึ่งในห้าแม่น้ำที่ไหลผ่าน ดินแดน สคิเธียนซึ่งทำให้แม่น้ำดานูบมีปริมาณน้ำมากขึ้น^{[ 8 ]}ในพงศาวดารออตโตมัน-บัลแกเรียเล่มที่สองของอิมาน "จาจฟาร์ ทาริฮี" (1680) แม่น้ำพรุตถูกกล่าวถึงในชื่อ บูรัต และในตำราไบแซนไทน์ของคอนสแตนติน พอร์ฟีโรเจนเนตอ ส เรื่อง " ว่าด้วยการบริหารจักรวรรดิ " ได้มีการกล่าวถึงแม่น้ำนี้ในชื่อแม่น้ำบรูท (บทที่ 38) หรือแม่น้ำบูรัต (บทที่ 42)

เมืองต่อไปนี้ตั้งอยู่ริมแม่น้ำปรุตจากแหล่งสู่ปากต่อปาก: Vorokhta , Yaremche , Deliatyn , Lanchyn , Kolomyia , Zabolotiv , Sniatyn , Nepolokivtsi , Luzhany , Chernivtsi , Novoselytsia , Darabani , Lipcani , Ungheni , Leova , CantemirและCahul Prisacani

แม่น้ำต่อไปนี้เป็นสาขาของแม่น้ำ Prut (จากต้นน้ำถึงปากแม่น้ำ): ^{[ 3 ]}

ซ้าย: Turka , Chorniava , Sovytsia , Rokytna , Rynhach , Cherlena , Larga (Briceni) , Vilia , Lopatnic , Racovăţ , Ciuhur , Camenca , Delia , Nârnova , Lăpușna , Sărata , Larga (Cantemir)

ขวา: พิสตีนกา , ริบนีตเซีย,เชเรโมช,เดเรลุย , เฮิร์ต ซา , โปยานา, คอร์เนชตี, อิสโนเวต , Rădăuţi, Ghireni , โวโลเว ต, บาดู , บา เซอู , โคโรเกีย , แบร์ซา เวเช, ไรโออาซา, โซโลเนสเต , เซอร์เช โซเอีย , จิจิอา , โบติน , โมชนา , พรูเตซ , Gârla Boul Bătrân, Copăceana, Belciug, Elan , Horincea , Oancea, Stoeneșa, Brănești, Chineja

ในปี ค.ศ. 1538 กองทัพออตโตมันของสุลต่านสุไลมานผู้ยิ่งใหญ่ได้ข้ามแม่น้ำพรุตระหว่างการรบที่คาราโบดัน^{[ 9 ]}

ในช่วงสงครามรัสเซีย-ตุรกี ค.ศ. 1710–1711เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม ค.ศ. 1711 กองกำลังรัสเซียซึ่งแบ่งออกเป็นสองฝ่าย ฝ่ายหนึ่งประจำการอยู่ที่กองทัพของปีเตอร์มหาราช ทางฝั่งตะวันตก และอีกฝ่ายประจำการอยู่ที่กองทัพของ บอริส เชเรเมเตฟทางฝั่งตะวันออกของแม่น้ำปรุต โดยร่วมมือกับดิมิทรี คันเตมีร์ผู้ปกครองมอลโดวา ได้ปะทะกับกองทัพออตโตมันที่นำโดยมหาเสนาบดีบัลตาซี เมห์เหม็ด ปาชากองทัพตุรกีและชาวตาตาร์ไครเมียได้โจมตีเชเรเมเตฟก่อน ซึ่งต่อมาเขาก็ล่าถอยไปยังอีกฝั่งเพื่อเข้าร่วมกับปีเตอร์มหาราช หลังจากนั้นกองทัพรัสเซียได้ตั้งค่ายป้องกันระหว่างสตานิเลชติและแม่น้ำ ซึ่งต่อมาถูกกองทัพออตโตมันล้อมรอบอย่างสมบูรณ์ การเจรจาเริ่มต้นขึ้นในวันที่ 21 กรกฎาคม ค.ศ. 1711 และ มีการลงนามใน สนธิสัญญาปรุตในวันที่ 23 กรกฎาคม ค.ศ. 1711 หลังจากสนธิสัญญานี้ ดิมิทรี คันเตมีร์ต้องลี้ภัยไปยังมอสโก สนธิสัญญานี้ส่งผลให้ราชวงศ์ท้องถิ่นสิ้นสุดลง และมีการขึ้นครองราชย์ของกษัตริย์ชาวกรีกจากย่านฟานาร์ ( ฟานาริโอเตส ) ในอิสตันบูล

ในช่วงสงครามรัสเซีย-ตุรกี ค.ศ. 1768-1774เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม ค.ศ. 1770 กองกำลังรัสเซียภายใต้การนำของจอมพลปิโอตร์ รูมยานต์เซฟได้เอาชนะกองทัพออตโตมันที่มีขนาดใหญ่กว่า ภายใต้การนำของมหาเสนาบดีอิวาซซาเด ฮาลิล ปาชา ในยุทธการที่คากุลบนแม่น้ำปรุต

ในปี ค.ศ. 1821 อเล็กซานเดอร์ ยิปซิแลนติสผู้นำชาตินิยมกรีกได้ข้ามแม่น้ำพรุตที่เมืองสคูเลนีโดยมีเจตนาที่จะจุดชนวนการก่อกบฏในดินแดนลุ่มแม่น้ำดานูบแม้ว่าการลุกฮือของชาววาลลาเคียจะล้มเหลวในที่สุด โดยเฉพาะอย่างยิ่งเนื่องจากความขัดแย้งที่ไม่อาจปรองดองกันได้ระหว่างยิปซิแลนติสและทูดอร์ วลาดิมิเรสคู พันธมิตรของเขาในวาลลาเคี ย แต่เหตุการณ์นี้ได้จุดชนวนสงครามประกาศอิสรภาพของกรีกซึ่งนำไปสู่การที่ราชอาณาจักรกรีกได้รับเอกราชในอีกสิบปีต่อมา ในดินแดนลุ่มแม่น้ำดานูบ เหตุการณ์นี้ได้นำไปสู่การสิ้นสุดการปกครองของชาวฟานาริโอเตกรีก และโดยอ้อมแล้วนำไปสู่การปกครองตนเองที่เพิ่มขึ้น และในที่สุดก็นำไปสู่เอกราชของโรมาเนียในอีกหลายทศวรรษต่อมา ในประวัติศาสตร์กรีก การข้ามแม่น้ำพรุตของยิปซิแลนติสเป็นเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญ ซึ่งได้รับการรำลึกถึงในภาพวาดที่มีชื่อเสียงซึ่งจัดแสดงอยู่ที่กรุง เอเธนส์

Sydir Vorobkevych : ภายในหุบเขา Prut (Над Прутом у лузі) ^{[ 10 ]}

ในหุบเขาพรุตแห่งนั้น มีกระท่อมหลังหนึ่งตั้งอยู่ใกล้ๆ ซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยของหญิงสาวคนหนึ่ง เธอเป็นดั่งดอกกุหลาบแสนสวย ดวงตาของเธอเหมือนดวงดาวที่ส่องสว่างบนท้องฟ้า เมื่อเจ้าเห็นดวงตาของเธอแล้ว เจ้าจะต้องหยุดชะงักพร้อมกับถอนหายใจ

ในหุบเขาพรุตนั้น ดวงจันทร์ไม่ส่องแสง มีเพียงคนรักที่มาเยือนสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ของเขา เสียงกระซิบหวานแผ่วเบาดังขึ้น ขณะที่สายน้ำเก่าแก่ไหลเอื่อยๆ

ในหุบเขาพรูทนั้น ดอกไม้ถูกเด็ด และพวงหรีดสำหรับงานแต่งงานที่ประดับด้วยใบเมอร์เทิลถูกนำมาจัดวาง ภายในกระท่อม เสียงไวโอลินและเบสบรรเลง ขณะที่เพื่อนฝูงร้องเพลงด้วยกัน เพื่อความสุขของพวกเขา!

แปลโดยวัลดิมีร์ เซเมนีนา (13 ตุลาคม 1933, หนังสือพิมพ์รายสัปดาห์ยูเครน )

• สะพานลิปคานี-ราดาอุตตี-ปรุต
• สะพานไอเฟล, อุงเกนี
• Costești-Stânca
• ฟัลชิอู-คันเตมีร์
• ออนเซีย-คาฮูล
• Galați-Giurgiulești

• มอลโดวา
• โปคุตตยา

• 
  สฟิงซ์โครงกระดูก
• 
  Prut ใกล้GiurgiuleștiอำเภอCahul
• 
  สะพานข้ามแม่น้ำพรุตที่เมืองยาเรมเชภาพวาดโดย คาร์ล เยซมิเอนิโอวสกี ปี 1893
• 
  ภาพริมฝั่งแม่น้ำพรูท ในหนังสือพิมพ์ The Illustrated London Newsฉบับปี 1876
• 
  วิศวกรชาวเยอรมันกำลังสร้างสะพานลอยน้ำข้ามแม่น้ำพรุต ระหว่างการรุกคืบไปยังเมืองอูมานในปี 1941
• 
  พรูทในตอนเริ่มต้น
• 
  แม่น้ำ Prut ระหว่างDămideni (โรมาเนีย) และBalatina (มอลโดวา)

วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับแม่น้ำพรุต

• (ในภาษาอังกฤษ) แม่น้ำพรุตในสารานุกรมยูเครน