ยูเซเบีย (ภาษากรีก: εὐσέβειαจากεὐσεβής "ผู้ศรัทธา" จากεὖ euหมายถึง "ดี" และσέβας sebasหมายถึง "ความเคารพ" ซึ่งเกิดจากseb-ที่หมายถึงความเกรงขามและความเคารพอันศักดิ์สิทธิ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการกระทำ) เป็นคำภาษากรีกที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในปรัชญากรีก รวมถึงในการแปลตำราศาสนาอินเดีย เป็นภาษากรีก และพันธสัญญาใหม่ฉบับภาษา กรีก ซึ่งหมายถึงการกระทำที่เหมาะสมกับเทพเจ้า รากศัพท์seb- ( σέβ- ) เกี่ยวข้องกับอันตรายและการหลบหนี ดังนั้นความหมายของความเคารพจึงเดิมทีอธิบายถึงความกลัวเทพเจ้า^{[ 1 ] [ 2 ]}

คำนี้ถูกใช้ในกรีกโบราณซึ่งหมายถึงการประพฤติตนตามประเพณีที่กำหนดไว้ในความสัมพันธ์ทางสังคมและต่อเทพเจ้า บุคคลแสดงความเคารพต่อเทพเจ้าโดยการปฏิบัติตามธรรมเนียม (เทศกาล การสวดมนต์ การบูชายัญ การสักการะสาธารณะ) โดยขยายความไปถึงการแสดงความเคารพต่อผู้อาวุโส เจ้านาย ผู้ปกครอง และทุกสิ่งทุกอย่างที่อยู่ภายใต้การคุ้มครองของเทพเจ้า^{[ 3 ]}

สำหรับนักปรัชญาเพลโต "eusebeia" หมายถึง "การประพฤติที่ถูกต้องเกี่ยวกับเทพเจ้า" สำหรับนักปรัชญาสโตอิก หมาย ถึง "ความรู้เกี่ยวกับวิธีการบูชาพระเจ้า " ^{[ 4 ]}นักปรัชญาเอพิคิวเรียน (ในคำกล่าวของวาติกันที่ 32) สอนว่าทัศนคติที่ศรัทธาต่อบุคคลผู้มีปัญญาเป็นประโยชน์ต่อผู้ที่ให้เกียรติ

ใน ศาสนา และตำนานกรีกโบราณแนวคิดของยูเซเบียถูกทำให้เป็นรูปทรงมนุษย์ในฐานะยูไดมอน (เทพีที่ดี วิญญาณ) แห่งความเคารพศรัทธา ความจงรักภักดี หน้าที่ และความเคารพต่อบิดามารดา ตามแหล่งข้อมูลหนึ่ง สามีของเธอคือโนมอส (กฎหมาย) และลูกสาวของพวกเขาคือไดค์เทพีแห่งความยุติธรรมและการตัดสินที่เที่ยงธรรม ในเรื่องเล่าอื่นๆ ไดค์เป็นลูกสาวของเทพเจ้าซุสและ/หรือเทพีเธมิส (ระเบียบ) เทียบเท่าในโรมันคือปีเอตัส ส่วน ขั้วตรงข้ามของเธอคือดิสเซเบียไดมอนแห่งความไม่เคารพศรัทธา

สิ่งที่ตรงข้ามกับยูเซเบีย (Eusebeia) คือ อาเซ เบีย (Asebeia)ซึ่งถือเป็นอาชญากรรมในเอเธนส์ โทษอาจเป็นการประหารชีวิตหรือเนรเทศนักปรัชญาบางคน เช่นอนาซาโกราสโปรทาโกราสและโสกราตีสถูกกล่าวหาและพิจารณาคดีโดยศาลเฮลิยา (Heliaia )

จักรพรรดิอโศก แห่งอินเดีย ในพระราชดำรัสเมื่อ 250 ปีก่อนคริสตกาล ทรงใช้คำว่า "eusebeia" เป็นคำแปลภาษากรีกสำหรับแนวคิดหลักของอินเดียเรื่อง " ธรรมะ " ในจารึกหินสองภาษาที่กันดาฮาร์^{[ 5 ]}

คำว่า "Eusebeia" ในพระคัมภีร์พันธสัญญาใหม่ฉบับภาษากรีกดั้งเดิม ปรากฏในฉบับภาษาอื่นๆ ในงานเขียนในภายหลัง ซึ่งโดยทั่วไปมักแปลว่า "ความเลื่อมใสในพระเจ้า" ซึ่งเป็นการแปลที่ไม่ชัดเจน สะท้อนให้เห็นถึงความไม่แน่นอนเกี่ยวกับความหมายที่เกี่ยวข้องในพระคัมภีร์พันธสัญญาใหม่ตัวอย่างเช่น "ฤทธิ์อำนาจของพระเจ้าได้ประทานทุกสิ่งทุกอย่างที่เกี่ยวกับชีวิตและความเลื่อมใสในพระเจ้า (eusébeia) แก่เรา โดยความรู้ที่แท้จริง (สมบูรณ์ เป็นส่วนตัว และเป็นประสบการณ์) เกี่ยวกับพระองค์ผู้ทรงเรียกเราด้วยพระสิริและความเลิศล้ำของพระองค์เอง" (2 เปโตร 1:3) ดังที่คำกล่าวอ้างต่อไปนี้จากBullingerแสดงให้เห็น ผู้แปลปรับความหมายของ eusebeia ให้เข้ากับแนวคิดที่เหมาะสมกับการปฏิบัติของคริสเตียน (และไม่ใช่บนพื้นฐานทางภาษาศาสตร์):

คำว่า εὐσέβεια ที่ใช้ในพระคัมภีร์พันธสัญญาใหม่ฉบับภาษากรีกมีความหมายว่า "ความศรัทธา" และแตกต่างจาก θρησκεία ( thrēskeia ) ซึ่งหมายถึง "ศาสนา" Eusebeia หมายถึงความสัมพันธ์ที่แท้จริง บริสุทธิ์ มีชีวิตชีวา และเป็นฝ่ายวิญญาณกับพระเจ้า ในขณะที่thrēskeiaหมายถึงพิธีกรรมทางศาสนาภายนอก ซึ่งเป็นสิ่งที่กระทำได้ด้วยกำลังกาย คำว่า "ศาสนา" ในภาษาอังกฤษไม่เคยถูกใช้ในความหมายของความศรัทธาที่แท้จริง แต่หมายถึงรูปแบบภายนอกของการนมัสการเสมอ ใน 1 ทิโมธี 3:16 ความลึกลับ หรือความลับที่เกี่ยวข้องกับศาสนาคริสต์ที่แท้จริง ซึ่งแตกต่างจากศาสนา คำนี้อยู่ในรูปกรรมวาจกแสดงความสัมพันธ์ (ความหมายเฉพาะนี้ปรากฏเฉพาะในกิจการ 3:12 เท่านั้น)] คำนี้ปรากฏในพันธสัญญาใหม่ภาษากรีกใน 1 ทิโมธี 2:2, 1 ทิโมธี 3:16, 1 ทิโมธี 4:7, 1 ทิโมธี 4:8, 1 ทิโมธี 6:3, 1 ทิโมธี 6:5, 1 ทิโมธี 6:6, 1 ทิโมธี 6:11, 2 ทิโมธี 3:5, ติตัส 1:1, 2 เปโตร 1:3, 2 เปโตร 1:6, 2 เปโตร 1:7, 2 เปโตร 3:11 ^{[ 6 ]}