Kryethi (หรือเขียนอีกแบบว่าKrytha , Krythiและต่อมาKruta ; ในภาษาละติน: Crutta ) เป็นชนเผ่าอัลบาเนีย ( bashkësi ) ในยุคกลางที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ชายฝั่งทางตอนเหนือของอัลบาเนียและทางตอนใต้ของมอนเตเนโกร

ชื่อนี้เป็นคำประสมของคำภาษาแอลเบเนียkrye- (หัว) และ-thi (หมูป่า) ^{[ 1 ]}ในเชิงเปรียบเทียบ หมายถึง หัวแข็งหรือเด็ดเดี่ยว ชื่อสถานที่Sfinodolที่ปรากฏใกล้กับSvinjare ในปัจจุบัน ในโคโซโวในปี 1455 อาจเป็นการแปลภาษาสลาฟของชื่อนี้ผ่านรูปแบบตัวกลางSvinoglav (แปลตรงตัวว่า หัวหมู) ^{[ 2 ]}ในเอกสารสำคัญของเวนิสมีการสะกดว่าCruettiและCrutta

ชาวครีเอธีเป็นชุมชนที่ยึดหลักความสัมพันธ์ทางเครือญาติจากบรรพบุรุษฝ่ายบิดาเดียวกัน พวกเขามีความสัมพันธ์ทางเครือญาติ ( lidhje fisnore ) แต่ในแง่ของการจัดระเบียบอาณาเขต พวกเขาเป็นบาชเกซีในแง่ที่ว่าในเวลานั้นพวกเขาไม่มีสิทธิส่วนรวมแต่เพียงผู้เดียวเหนืออาณาเขตใดอาณาเขตหนึ่งเหมือนกับพวกฟิส

พบในทะเบียนที่ดินของ Scutari ในปี 1416-1417 ทั่วพื้นที่ชายฝั่งของAlbania Venetaหมู่บ้านสองแห่งที่มีชื่อดังกล่าวปรากฏในทะเบียนที่ดิน หมู่บ้านCrueti (Kryethi) ซึ่งมีสิบครัวเรือนนั้นมีผู้คนจากชุมชนเครือญาติอาศัยอยู่ทั้งหมด สถานที่ตั้งของหมู่บ้านนี้ไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดInjac Zamputiผู้แปลทะเบียนที่ดินเป็นภาษาแอลเบเนียได้ระบุตำแหน่งไว้ระหว่างSheldiและGajtanหมู่บ้านนี้ปรากฏขึ้นอีกครั้งในพื้นที่เดียวกันใน defter ของออตโตมันในปี 1485 ในเวลานั้น มันยังคงเป็นชุมชนที่จัดตั้งขึ้นโดยมีความสัมพันธ์ทางเครือญาติเป็นพื้นฐาน^{[ 3 ]}

หมู่บ้านครูเอติม (สะกดอีกแบบว่า Kryethim หรือ Krythim ในภาษาแอลเบเนีย) หรือที่เรียกว่าแฟรงเคชีปรากฏอยู่ในแผนที่ใกล้ชายฝั่ง บาชเคซีสองคนที่อาศัยอยู่ในหมู่บ้านคือ บาชเคซีของตระกูลครีเอธี ได้แก่ ปาล ครีธา ผู้เฒ่า ปาล ครีธา ผู้เยาว์ และโทเม ครีธา และบาชเคซีของตระกูลแฟรงเคซี ได้แก่ ปาล และทานุช แฟรงเคชี ร่วมกับหมู่บ้านเรเนซีพวกเขาได้รับสิทธิ์เสรีในการจับปลาตามแนวชายฝั่ง^{[ 4 ]}

ครัวเรือนมากกว่า 25 หลังที่เชื่อมโยงกับ Kryethi ปรากฏอยู่ในทะเบียนที่ดิน ส่วนใหญ่ไม่ได้อาศัยอยู่ในหมู่บ้านที่มีชื่อเดียวกัน แต่กระจายอยู่ทั่วภูมิภาค พวกเขานับถือศาสนาคาทอลิก เจ้าอาวาส Pjetër Kryethi ( Petrus Cruettio ) ปรากฏเป็นหัวหน้าอารามSaint Sergiusบนฝั่งแม่น้ำ Bunaใกล้กับชายแดนแอลเบเนีย-มอนเตเนโกรในปัจจุบันในปี 1410 และในทะเบียนที่ดินในปี 1416 ^{[ 4 ]}ชื่อของพวกเขายังคงได้รับการรักษาไว้ในชื่อสถานที่ขนาดเล็ก เช่น^Kodra e Kryethiut (เนินเขาของ Kryethi) ในIballëและGropa e KryethiutในRrapshë [ ^{5 ]}

ในเวลาต่อมา มีหลักฐานว่ามีหมู่บ้านสามแห่งที่ก่อตั้งโดยชนเผ่านี้ หมู่บ้าน Krytha ใกล้Dajçปรากฏขึ้นในปี 1640 โดยมี 20 ครัวเรือน เป็นหมู่บ้านคาทอลิกที่มีนักบุญเดเมตริอุสเป็นนักบุญอุปถัมภ์^{[ 6 ]}อีกสองหมู่บ้านอยู่ใกล้กับพื้นที่ทางประวัติศาสตร์ที่ชาว Kryethi อาศัยอยู่ในยุคกลางKrytha e Katërkollës (Krute ในภาษามอนเตเนโกร) และKrytha e Ulqinit (Kruta) ทั้งสองแห่งปรากฏอยู่ในเขตเทศบาล Ulcinjใกล้ชายแดนแอลเบเนีย-มอนเตเนโกร

มาริอาโน โบลิซซานักการทูตชาวเวนิสที่เดินทางในพื้นที่นี้ในปี ค.ศ. 1614 บันทึกไว้ว่า Krytha e Katërkollës มี 30 ครัวเรือนและทหาร 75 นายภายใต้การบัญชาการของ Gjur Çeka หมู่บ้าน Seocaทางเหนือของ Krytha ก็มีGioan Cruta (Gjon Krytha) เป็นหัวหน้าเช่นกัน ทางใต้ใกล้กับ Krytha e Ulqinit หมู่บ้าน Gjerana ซึ่งปัจจุบันเป็นย่านหนึ่งของเมืองUlcinjในขณะนั้นเป็นหมู่บ้านเล็กๆ มีMarco Crutta เป็นหัวหน้า พร้อมทหาร 180 นาย^{[ 7 ]}

การล่มสลายของสคูตารีในปี 1479 และการล่มสลายของดุลซิโญในปี 1571 ให้แก่พวกออตโตมัน ทำให้สมาชิกหลายคนของเผ่านี้อพยพไปยังดินแดนซารา ซึ่งอยู่ภายใต้การปกครองของเวนิส วูโค ครูตตา ปรากฏตัวในฐานะผู้ว่าการทหารของซาราในช่วงปลายศตวรรษที่ 16 ในช่วงปี 1608-1611 จาโคโบ ครูตตา อัลบานีสเป็นผู้บัญชาการทหารประจำชายแดนเวนิส-ออตโตมัน สาขานี้ดูเหมือนจะยังคงรักษาความสัมพันธ์กับแอลเบเนียตอนเหนือไว้ บุตรชายของจาโคโบ ครูตตา คือ ไซมอน เป็นกัปตันในกองทัพเวนิส ในพินัยกรรมของเขา มีการกล่าวถึงความเชื่อมโยงทางบรรพบุรุษของครอบครัวกับหมู่บ้านคาคาร์ริก (ใกล้เลเช ) ในแอลเบเนีย ในดินแดนของเวนิส พวกเขาปรากฏตัวครั้งแรกในฐานะผู้บัญชาการทหาร และต่อมาเมื่อสถานะทางสังคมสูงขึ้น พวกเขาก็รับตำแหน่งทางการทูตมากขึ้นเรื่อยๆ และตั้งรกรากในดินแดนเวนิสอื่นๆเช่นไซปรัสในแอลเบเนีย ฟรานซิสคัส ครูตตา ได้เป็นบิชอปคาทอลิกแห่งชโคดราในปี ค.ศ. 1640 ^{[ 8 ]}

เมื่อไซปรัสและดุลซิญโญตกอยู่ภายใต้การปกครองของออตโตมันหลังปี 1571 พวกเขาก็เริ่มปรากฏตัวในฐานะนักการทูตในสถานทูตของรัฐต่างๆ ในยุโรปที่คอนสแตนติโนเปิล ในปี 1693 สาขาหนึ่งของพวกเขาได้ตั้งรกรากอยู่ในเปรานักการทูตจากตระกูลนี้ทำหน้าที่เป็นดราโกแมนในสถานทูตฝรั่งเศส โปแลนด์ รัสเซีย อังกฤษ และเวนิส^{[ 9 ]}อันโตนิโอ ครูตตาเป็นสมาชิกของสาขานี้^{[ 9 ]}