ประเด็นลวงคือสิ่งที่ทำให้เข้าใจผิดหรือเบี่ยงเบนความสนใจจากคำถามที่เกี่ยวข้องหรือสำคัญ^{[ 1 ]}อาจเป็นความผิดพลาด ทางตรรกะ หรือกลวิธีทางวรรณกรรมที่นำผู้อ่านหรือผู้ชมไปสู่ข้อสรุปที่ผิดพลาด ประเด็นลวงอาจถูกใช้โดยเจตนา เช่น ในนิยายลึกลับหรือเป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์ทางวาทศิลป์ (เช่น ในการเมือง ) หรืออาจถูกใช้ในการโต้แย้งโดยไม่ได้ตั้งใจ^{[ 2 ]}

สำนวนนี้ได้รับความนิยมในปี พ.ศ. 2450 โดยวิลเลียม คอบเบตต์นักโต้วาที ชาวอังกฤษ ซึ่งเล่าเรื่องการใช้ปลาเฮริงรมควันที่มีกลิ่นแรงเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของสุนัขล่าสัตว์ไม่ให้ไล่ตามกระต่าย^{[ 3 ]}

ในฐานะที่เป็นความผิดพลาดแบบไม่เป็นทางการ การเบี่ยง เบนประเด็น (red herring) จัดอยู่ในกลุ่มความผิดพลาดที่ เกี่ยวข้อง กับความเกี่ยวข้องในวง กว้าง ต่างจากการเบี่ยงเบนประเด็น แบบหุ่นฟาง (straw man ) ซึ่งเกี่ยวข้องกับการบิดเบือนจุดยืนของอีกฝ่าย^{[ 4 ​​]}การเบี่ยงเบนประเด็นเป็นกลยุทธ์การเบี่ยงเบนที่ดูเหมือนจะสมเหตุสมผล แต่สุดท้ายแล้วไม่เกี่ยวข้อง^{[ 5 ]}ตามพจนานุกรมภาษาอังกฤษของอ็อกซ์ฟอร์ดการเบี่ยงเบนประเด็นอาจเป็นไปโดยตั้งใจหรือไม่ตั้งใจก็ได้ ไม่จำเป็นต้องเป็นเจตนาที่จะทำให้เข้าใจผิดโดยตั้งใจ^{[ 1 ]}

สำนวนนี้ส่วนใหญ่ใช้เพื่อยืนยันว่าข้อโต้แย้งนั้นไม่เกี่ยวข้องกับประเด็นที่กำลังถกเถียงกันอยู่ ตัวอย่างเช่น "ฉันคิดว่าเราควรทำให้ข้อกำหนดด้านวิชาการสำหรับนักเรียนเข้มงวดขึ้น ฉันขอแนะนำให้คุณสนับสนุนเรื่องนี้เพราะเรากำลังประสบกับวิกฤตงบประมาณ และเราไม่ต้องการให้เงินเดือนของเราได้รับผลกระทบ" ประโยคที่สองถึงแม้จะใช้เพื่อสนับสนุนประโยคแรก แต่ก็ไม่ได้กล่าวถึงหัวข้อนั้นโดยตรง

ในนิยายและสารคดี เบาะแสลวงอาจหมายถึงเบาะแสเท็จที่ตั้งใจจะนำผู้อ่านหรือผู้ชมไปสู่ข้อสรุปที่ผิดพลาด^{[ 6 ] [ 7 ] [ 8 ]}ตัวอย่างเช่น ตัวละครบิชอปอาริงกาโรซาในนวนิยายเรื่อง The Da Vinci Codeของแดน บราวน์ถูกนำเสนอเกือบตลอดทั้งเรื่องราวกับว่าเขาเป็นศูนย์กลางของการสมคบคิดของศาสนจักร แต่ต่อมากลับถูกเปิดเผยว่าเขาถูกหลอกอย่างบริสุทธิ์ใจโดยศัตรู ตัวจริง ของเรื่อง ชื่อของตัวละครนี้เป็นการแปลภาษาอิตาลีแบบคร่าวๆ ของคำว่า "red herring" ( aringa rosa ; rosaจริงๆ แล้วหมายถึง' สีชมพู'และใกล้เคียงกับrossa ' สีแดง' มาก ) ^{[ 9 ]}

ใน เรื่องเชอร์ล็อก โฮลมส์ เรื่องแรก " A Study in Scarlet"มีเบาะแสที่ทำให้เข้าใจผิดโดยฆาตกรเขียนคำว่า"Rache" ("การแก้แค้น" ในภาษาเยอรมัน) ไว้ที่เกิดเหตุ ทำให้ตำรวจและผู้อ่านเข้าใจผิดคิดว่าคนร้ายเป็นชาวเยอรมัน

ประเด็นลวงมักถูกใช้ในการศึกษากฎหมายและปัญหาข้อสอบเพื่อทำให้เข้าใจผิดและเบี่ยงเบนความสนใจของนักเรียนจากการได้ข้อสรุปที่ถูกต้องเกี่ยวกับประเด็นทางกฎหมาย โดยมีจุดประสงค์เพื่อทดสอบความเข้าใจของนักเรียนเกี่ยวกับกฎหมายพื้นฐานและความสามารถในการแยกแยะข้อเท็จจริงที่สำคัญได้อย่างถูกต้อง^{[ 10 ]}

ไม่มีปลาชนิดใดที่เรียกว่า "ปลาเฮริงแดง" แต่เป็นชื่อที่ใช้เรียกปลาเค็ม ชนิดหนึ่งที่มีรสชาติเข้มข้นเป็นพิเศษ ซึ่งทำจากปลา (โดยทั่วไปคือปลาเฮริง ) ที่ผ่านการดองในน้ำเกลือหรือรมควัน อย่างหนัก กระบวนการนี้ทำให้ปลามีกลิ่นฉุนเป็นพิเศษ และหากใช้น้ำเกลือเข้มข้นมากพอ เนื้อปลาจะเปลี่ยนเป็นสีแดง^{[ 13 ]}ในความหมายตามตัวอักษรนี้ ในฐานะปลาเค็มที่ผ่านการดองอย่างเข้มข้น คำนี้สามารถย้อนไปได้ถึงปลายศตวรรษที่ 13 ในบทกวีแองโกล-นอร์มันเรื่องThe TreatiseโดยWalter of Bibbesworthซึ่งปรากฏครั้งแรกในภาษาอังกฤษยุคกลางในช่วงต้นศตวรรษที่ 14: " He eteþ no ffyssh / But heryng red. " ^{[ 1 ]}ข้อความในศตวรรษที่ 15 ที่รู้จักกันในชื่อ Heege Manuscript มีเรื่องตลกเกี่ยวกับวัวที่ต่อสู้กันจนเหลือเพียง "ปลาเฮริงแดงสามตัว" ^{[ 14 ]}

ความหมายเชิงเปรียบเทียบของ "ปลาเฮอร์ริ่งแดง" นั้นเชื่อกันว่ามีที่มาจากเทคนิคการฝึกสุนัขดมกลิ่น [ ^{13 ] มี}เรื่องเล่าหลายเวอร์ชัน แต่ตามเวอร์ชันหนึ่ง ปลาเฮอร์ริ่งแดงที่มีกลิ่นฉุนจะถูกลากไปตามเส้นทางจนกว่าลูกสุนัขจะเรียนรู้ที่จะตามกลิ่น^{[ 15 ]}ต่อมา เมื่อสุนัขถูกฝึกให้ตามกลิ่นจางๆ ของสุนัขจิ้งจอกหรือแบดเจอร์ผู้ฝึกสอนจะลากปลาเฮอร์ริ่งแดงในแนวตั้งฉากกับเส้นทางของสัตว์เพื่อทำให้สุนัขสับสน^{[ 16 ]}ในที่สุดสุนัขก็เรียนรู้ที่จะตามกลิ่นเดิมมากกว่ากลิ่นที่แรงกว่า เรื่องราวที่แตกต่างออกไปนี้ปรากฏอยู่ในหนังสือ The Macmillan Book of Proverbs, Maxims, and Famous Phrases (1976) โดยไม่ได้กล่าวถึงการนำไปใช้ในการฝึก และมีการอ้างถึงการใช้ครั้งแรกสุดในหนังสือLife of Napier ของ WF Butler ซึ่งตีพิมพ์ในปี 1849 ^{[ 17 ]}พจนานุกรม Brewer's Dictionary of Phrase and Fable (1981) ให้วลีเต็มว่า "Drawing a red herring across the path" ซึ่งเป็นสำนวนที่หมายถึง "การเบี่ยงเบนความสนใจจากประเด็นหลักด้วยประเด็นรอง" ในที่นี้ ปลาเฮอร์ริ่ง "แห้ง รมควัน และเค็ม" เมื่อ "ลากข้ามเส้นทางของสุนัขจิ้งจอกจะทำลายกลิ่นและทำให้สุนัขล่าเนื้อเข้าใจผิด" ^{[ 18 ]}เรื่องราวเกี่ยวกับสุนัขอีกรูปแบบหนึ่งมาจาก Robert Hendrickson (1994) ซึ่งกล่าวว่านักโทษที่หลบหนีใช้ปลาที่มีกลิ่นฉุนเพื่อหลอกสุนัขล่าเนื้อที่กำลังไล่ตาม^{[ 19 ]}

จากบทความสองบทความโดยศาสตราจารย์ Gerald Cohen และ Robert Scott Ross ที่ตีพิมพ์ในComments on Etymology (2008) ซึ่งได้รับการสนับสนุนโดยนักนิรุกติศาสตร์Michael Quinionและได้รับการยอมรับจากพจนานุกรม Oxford English Dictionaryสำนวนนี้ไม่ได้มีต้นกำเนิดมาจากการล่าสัตว์^{[ 13 ]} Ross ได้ทำการวิจัยต้นกำเนิดของเรื่องราวและพบว่าการอ้างอิงที่เก่าแก่ที่สุดเกี่ยวกับการใช้ปลาเฮอริ่งในการฝึกสัตว์นั้นอยู่ในบทความเกี่ยวกับการขี่ม้าที่ตีพิมพ์ในปี 1697 โดย Gerland Langbaine ^{[ 13 ]} Langbaine แนะนำวิธีการฝึกม้า (ไม่ใช่สุนัขล่าสัตว์) โดยการลากซากแมวหรือสุนัขจิ้งจอกเพื่อให้ม้าคุ้นเคยกับการติดตามความวุ่นวายของกลุ่มล่าสัตว์^{[ 13 ]}เขากล่าวว่าหากไม่มีสัตว์ที่ตายแล้ว ปลาเฮอริ่งแดงก็สามารถใช้แทนได้^{[ 13 ]}คำแนะนำนี้ถูกเข้าใจผิดโดย Nicholas Cox ซึ่งตีพิมพ์ในหมายเหตุของหนังสืออีกเล่มหนึ่งในช่วงเวลาเดียวกัน โดยเขากล่าวว่าควรใช้ในการฝึกสุนัขล่าสัตว์ (ไม่ใช่ฝึกม้า) ^{[ 13 ]}ไม่ว่าในกรณีใด ปลาเฮริงไม่ได้ถูกใช้เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของสุนัขล่าสัตว์หรือม้าจากเส้นทาง แต่ใช้เพื่อนำทางพวกมันไปตามเส้นทางนั้น^{[ 13 ]}

การใช้ "red herring" ในเชิงเปรียบเทียบที่แตกต่างออกไปเล็กน้อยปรากฏในจุลสารที่พิมพ์โดยRichard Baldwin ในปี 1682 เพื่อปกป้องเอิร์ลแห่ง Shaftesbury : "แต่ภารกิจของท่านลอร์ดคือการฝึกสุนัขล่าเนื้อของท่านให้เห่าหอนอย่างเต็มที่เพื่อต่อต้านสมาคมที่แสร้งทำ เพราะในเมื่อท่านหาสมาคมที่แท้จริงไม่เจอ จึงต้องตามล่าและติดตามปลาเฮอริ่งแดงจากครัวของท่านเองไปทั่วราชอาณาจักรเพื่อสร้างเสียงดัง" ^{[ 20 ]}

การอ้างอิงที่เก่าแก่ที่สุดเกี่ยวกับการใช้ปลาเฮอริ่งเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของสุนัขล่าสัตว์คือบทความที่ตีพิมพ์เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2450 โดยนักข่าวหัวรุนแรงWilliam Cobbettในวารสารโต้แย้ง ของเขา Political Register ^{[ 13 ] [ 1 ] [ 12 ] [ b ]}

ตามที่ Cohen และ Ross กล่าวไว้ และได้รับการยอมรับจาก OED นี่คือที่มาของความหมายเชิงเปรียบเทียบของคำว่า "red herring" ^{[ 13 ]}ในบทความ William Cobbett วิพากษ์วิจารณ์สื่ออังกฤษที่รายงานความพ่ายแพ้ของนโปเลียนอย่างผิดพลาด Cobbett เล่าว่าเขาเคยใช้ "red herring" เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของสุนัขล่าเนื้อที่กำลังไล่ล่ากระต่าย โดยกล่าวเสริมว่า "มันเป็นเพียงผลชั่วคราวของ red herring ทางการเมือง เพราะในวันเสาร์ กลิ่นนั้นก็เย็นชาเหมือนก้อนหิน" ^{[ 13 ]} Quinion สรุปว่า "เรื่องราวนี้ และการที่ [Cobbett] เล่าซ้ำอย่างยาวนานในปี 1833 ก็เพียงพอที่จะทำให้ผู้อ่านเข้าใจความหมายเชิงเปรียบเทียบของ " red herring"ได้ น่าเสียดายที่ยังมีความคิดผิดๆ ว่ามันมาจากวิธีปฏิบัติจริงของนักล่าสัตว์ด้วย" ^{[ 13 ]}

แม้ว่า Cobbett จะทำให้การใช้ในเชิงเปรียบเทียบเป็นที่นิยม แต่เขาก็ไม่ใช่คนแรกที่พิจารณาใช้ปลาเฮอร์ริ่งแดงในการล่อสุนัขล่าเหยื่อในความหมายตรงตัว มีการอ้างอิงก่อนหน้านี้ในจุลสารNashe's Lenten Stuffe ซึ่งตีพิมพ์ในปี 1599 โดยThomas Nashe นักเขียนสมัยเอลิซาเบธ ซึ่งเขากล่าวว่า "ถัดไป ในการล่อสุนัขล่าเหยื่อให้มาหากลิ่น ไม่มีอะไรเทียบได้กับหนังปลาเฮอร์ริ่งแดง" ^{[ 21 ]}พจนานุกรมภาษาอังกฤษของอ็อกซ์ฟอร์ดไม่ได้เชื่อมโยงคำพูดของ Nashe กับความหมายเชิงเปรียบเทียบของปลาเฮอร์ริ่งแดงในการเบี่ยงเบนความสนใจจากเป้าหมายที่ตั้งใจไว้ แต่เชื่อมโยงเฉพาะในความหมายตรงตัวของการล่าสัตว์เพื่อล่อสุนัขให้มาหากลิ่นเท่านั้น^{[ 1 ]}

การใช้ปลาเฮอริ่งเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของสุนัขดมกลิ่นที่กำลังไล่ล่าได้รับการทดสอบในตอนที่ 148ของซีรีส์MythBusters ^{[ 22 ]}แม้ว่าสุนัขที่ใช้ในการทดสอบจะหยุดกินปลาและสูญเสียกลิ่นของผู้หลบหนีไปชั่วคราว แต่ในที่สุดมันก็ย้อนกลับไปและพบเป้าหมาย ส่งผลให้แนวคิดนี้ถูกจัดประเภทโดยรายการว่าเป็นความเชื่อผิดๆ ที่ "ถูกหักล้าง" ^{[ 23 ]}

• ความหมายของคำว่า"red herring"ในพจนานุกรมวิกิพีเดีย