คำว่าzhyd ( zhid ) และzhydovka ( zhidovka/zhydivka/zhidivka ) เป็นคำที่ใช้เรียก ชาย ชาวยิวและหญิงชาวยิวตามลำดับ ในภาษาสลาฟหลายภาษา^{[ 1 ] [ 2 ] [ 3 ]}ในภาษารัสเซียและยูเครน ปัจจุบันคำเหล่านี้ถือเป็น คำดูหมิ่น ทาง เชื้อชาติ

Max Vasmerอ้างว่าคำว่าжид / żyd / žìdเป็นต้น มาจากภาษาอิตาลีgiudeoซึ่งมาจากภาษาละตินjudaeusในขณะที่ปฏิเสธรากศัพท์อื่นๆ บางส่วน^{[ 4 ]}

ในภาษารัสเซีย สมัยใหม่ ( жидовка / жид ) ถือเป็นคำดูหมิ่นเหยียดหยามชาวยิว คล้ายกับคำว่าyidมาตั้งแต่กลางศตวรรษที่ 19 ^{[ 1 ] [ 5 ]}

เมื่อวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2305 จักรพรรดินีแคทเธอรีนที่ 2ได้ออกประกาศอนุญาตให้ชาวต่างชาติทุกคนเดินทางและตั้งถิ่นฐานในรัสเซีย โดยเพิ่มคำว่าkromye zhidov (“ยกเว้นชาวยิว”) ^{[ 6 ]}ในกฎหมายที่ตราขึ้นในช่วงทศวรรษสุดท้ายของรัชสมัยของแคทเธอรีน คำว่าzhidถูกแทนที่ด้วยеврей yevreyซึ่งหมายถึง “ภาษาฮีบรู” ^{[ 7 ]}

ภายใต้อิทธิพลของรัสเซีย คำเหล่านี้จึงกลายเป็นคำที่มีความหมายเชิงลบในภาษาอูเครน สมัยใหม่ ( жидівка / жид , zhydivka / zhyd ) ^{[ 8 ] [ 9 ] [ 10 ]}นิกิตา ครุสชอฟได้แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับคำนี้ในบันทึกความทรงจำของเขา: ^{[ 11 ]}

“ผมจำได้ว่าครั้งหนึ่งเราเคยเชิญชาวยูเครน ชาวยิว และชาวโปแลนด์...ไปประชุมกันที่โรงละครโอเปราลวีฟ  ผมรู้สึกแปลกใจมากที่ได้ยินผู้พูดชาวยิวในที่ประชุมเรียกตัวเองว่า 'ยิด' ... “พวกเรายิดขอประกาศตัวว่าสนับสนุนเรื่องนั้นเรื่องนี้” หลังจากประชุมเสร็จ ผมได้หยุดพวกเขาบางคนไว้ที่ล็อบบี้และถามว่า “พวกคุณกล้าดียังไงถึงใช้คำว่า 'ยิด'? ไม่รู้หรือว่ามันเป็นคำที่หยาบคายมาก เป็นการดูถูกชาติยิว?” พวกเขาอธิบายว่า “ที่นี่ในยูเครนตะวันตกมันตรงกันข้ามเลยครับ เราเรียกตัวเองว่ายิด ...” ปรากฏว่าสิ่งที่พวกเขาพูดเป็นความจริง ถ้าคุณย้อนกลับไปดูวรรณกรรมยูเครน ...คุณจะเห็นว่าคำว่า 'ยิด' ไม่ได้ถูกใช้ในเชิงดูถูกหรือเหยียดหยาม”

ในภาษายิดดิชสำเนียงยูเครนตะวันตก คำว่า "ชาวยิว" คือ "Zhyd" ซึ่งพบได้ในชื่อของราชวงศ์ฮัสสิดิกแห่งซิดิตชอฟ สำเนียงนี้เน้นเสียง "Y" ในคำว่า "Yid" ในภาษายิดดิช โดยเปลี่ยนเป็น "Zh"

ในเดือนธันวาคม 2012 นักการเมืองยูเครนIhor Miroshnychenkoจากพรรค SvobodaเขียนบนFacebookว่าMila Kunis นักแสดงฮอลลี วูดซึ่งเป็นชาวยิว "ไม่ใช่ชาวยูเครนแต่เป็น zhydivka" ^{[ 2 ]}ชาวยิวในยูเครนประท้วงการใช้คำนี้^{[ 8 ]}เจ้าหน้าที่ของพรรค Svoboda และนักภาษาศาสตร์ยูเครนOleksandr Ponomarivโต้แย้งว่าในภาษายูเครน คำนี้ไม่ได้มีความหมายต่อต้านชาวยิวเสมอไปเหมือนในภาษารัสเซียแม้ว่า Ponomariv จะเตือนว่าคำนี้จะถูกมองว่าเป็นการดูหมิ่นโดยชาวยิว^{[ 12 ] [ 13 ] [ nb 1 ]}กระทรวงยุติธรรมของยูเครนประกาศว่าการใช้คำของ Miroshnichenko นั้นถูกกฎหมายเพราะเป็นคำโบราณที่ใช้เรียกชาวยิวและไม่จำเป็นต้องเป็นการดูหมิ่น^{[ 12 ]}ในจดหมายประท้วงที่ส่งถึงนายกรัฐมนตรีของยูเครน ในขณะนั้น Mykola Azarovคำว่าZhydovkaได้รับการอธิบายโดย Rabbi Marvin Hier จาก ศูนย์ Simon Wiesenthalในสหรัฐอเมริกาว่าเป็น "คำดูหมิ่นที่ร้ายกาจซึ่งพวกนาซีและผู้ร่วมมือของพวกเขานำมาใช้ในขณะที่พวกเขารวบรวมชาวยิวเพื่อสังหารพวกเขาที่Babi Yarและในค่ายมรณะ" ^{[ 2 ]}

ในภาษาโปแลนด์คำว่าżyd / żydówkaเป็นคำที่เป็นกลาง มาตรฐาน และไม่เป็นการดูหมิ่นที่ใช้เรียกชาวยิว ซึ่งชาวยิวชาวโปแลนด์ ใช้ เรียกตัวเอง (เช่น "Żydowski Instytut Historyczny" – สถาบันประวัติศาสตร์ยิว หรือ "Gmina Wyznaniowa Żydowska" – ชุมชนศาสนายิว) อย่างไรก็ตาม มีคำที่มาจากคำนี้จำนวนมาก ซึ่งบางคำอาจมีความหมายในเชิงลบ เช่นżydzisko , żydek ^{[ 15 ] [ 16 ] [ 17 ] [ 18 ] [ 19 ]}รูปพหูพจน์ที่ไม่ดูหมิ่นคือżydzi ( ลักษณะ เพศชาย ) ในขณะที่żydyมีความหมายในเชิงลบ เพราะ (ในทางไวยากรณ์) ทำให้คำนามเพศชายไปอยู่ในหมวดหมู่ของสัตว์หรือเพศหญิง^{[ 20 ]}ลักษณะเชิงลบของคำว่าżydยังสะท้อนให้เห็นได้จากข้อเท็จจริงที่ว่าคำนี้เคยเป็นคำพ้องความหมายในภาษาพูดของคำว่า " หมึกหยด " ^{[ 19 ]}

ในภาษาสลาฟ อื่นๆ ส่วนใหญ่ เช่นภาษาเช็ก/สโลวัก ( židovka / žid ), สโลเวเนีย , โครเอเชีย ( židovka, židovแปลว่า "ชาวยิว"; และŽidovka, Židovแปลว่า "ชาวอิสราเอล", "พลเมืองอิสราเอล" ^{[ 21 ]} ) รวมถึง ภาษา ฮังการีและลิทัวเนียซึ่งได้รับอิทธิพลจากภาษาสลาฟ คำเหล่านี้คล้ายกับการใช้ในภาษาโปแลนด์ไม่ได้มีความหมายเชิงลบ เนื่องจากหมายถึง 'ชาวยิว' เฉยๆ อย่างไรก็ตาม ในอดีตคำนี้มีความหมายเชิงลบเนื่องจากการเลือกปฏิบัติต่อชาวยิว^{[ 19 ] [ 22 ]}