ภาษาโลดี (Lodi, Lohi, Lozi) เป็นกลุ่มภาษาถิ่นอินโด-อารยัน ของอินเดียเว็บไซต์ Ethnologueระบุว่ามีความคล้ายคลึงกันทางคำศัพท์ในระดับสูง (50–75%) กับภาษาโอริยา ภาษา เบ งกาลีและภาษาคาริยา ทาร์ซึ่งมีผู้พูดเพียงหนึ่งในสี่ของกลุ่มชาติพันธุ์โลดีในรัฐโอริสสาเท่านั้น อย่างไรก็ตาม แม้ว่าEthnologue จะยอมรับว่าภาษาโลดีมีความเกี่ยวข้องกับ ภาษาโซรา ซึ่งเป็นภาษาในกลุ่มมุนดา แต่ก็จัดให้ภาษาโลดีอยู่ในกลุ่มภาษาอินเดีย ( เบงกาลี-อัสสัม ) และถือว่าเป็นภาษาฮินดีสายพันธุ์หนึ่งในสำมะโนประชากรของอินเดีย จึงอาจมีทั้งภาษาในกลุ่มมุนดาและภาษาในกลุ่มอินเดียรวมอยู่ภายใต้ชื่อภาษาโลดี

อย่างไรก็ตาม แอนเดอร์สัน (2008:299) เสนอว่าภาษาโลธี (โลธา) ทางตอนเหนือของรัฐโอริสสา อาจเป็น ภาษาถิ่น อินโด-อารยันมากกว่าภาษามุนดาที่ใกล้สูญพันธุ์ สมาชิกบางคนใช้ชื่อเรียกตนเองว่าซาบาร์ หรือ ซาบารา

หมายเหตุ: อย่าสับสนกับภาษาโลดี (ภาษาชนเผ่า) ซึ่งบางครั้งถูกบันทึกไว้ในทะเบียนภาษาของรัฐบาลว่าเป็นภาษาที่พูดโดย ผู้คน ในวรรณะโลดี /โลธา/โลธ ในภาคกลางของอินเดีย

ภาษาโลดีใช้พูดกันในภาษา:

• โมราดาและซูเลียปาดา แผนกซาดาร์เขตมยุรบานจ์รัฐโอริสสา
• บล็อกโซราอำเภอบาลัสโซร์รัฐโอริสสา
• บล็อก Binpur และ Kharagpur-1 ในอำเภอ West Medinipurรัฐเวสต์เบงกอล
• รัฐฌาร์ขันด์ (ตามแนวชายแดนรัฐเบงกอลตะวันตก)

เนื่องจากชาวโลธาอาศัยอยู่ในชุมชนพหุภาษาที่มีการติดต่อกับผู้คนต่างๆ เช่นชาวคาริยา ชาวเบ งกาลีและชาวภุมิ ช บ่อยครั้ง ชาวโลธาเกือบทั้งหมดจึงพูดได้สองภาษาและสามารถพูดภาษาเบงกาลีได้ นอกจากความสามารถในการพูดสองภาษาแล้ว ความสามารถในการพูดหลายภาษาของชาวโลธายังหมายความว่าภาษาโลธีจะใช้เฉพาะภายในบ้านหรือในหมู่เผ่าเท่านั้น ภาษาโลธีกำลังเสื่อมถอยลงเนื่องจากปัจจุบันผู้พูดส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุ โดยประชากรรุ่นเยาว์หันไปใช้ภาษาเบงกาลีแทน^{[ 2 ]}

ภาษาโลธีไม่ได้เป็นวิชาหรือสื่อการเรียนการสอนในโรงเรียนใดๆ ไม่ได้ใช้ในระบบยุติธรรมหรือระบบราชการ ภาษาโลธีถูกใช้น้อยมากในพิธีกรรมทางศาสนาและวัฒนธรรม มีการใช้ภาษาเบงกาลีแทนภาษาโลธี^{[ 2 ]}

ภาษาโลธีส่วนใหญ่ไม่มีการเขียน แต่เมื่อจำเป็นต้องเขียนจะใช้อักษรเทวนาครี^{[ 2 ]}

หน่วยเสียงทั้งหมดสามารถปรากฏได้ทั้งในตอนต้น ตอนกลาง หรือตอนท้ายของคำ^{[ 2 ]}

สระประสมทั้ง 4 ตัว ที่ใช้คือ: /eu/ /oi/ /ua/ /ui/ ^{[ 2 ]}

พจนานุกรมของ Lodhi แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม: คำส่วนใหญ่จะอยู่ในกลุ่มแรกซึ่งประกอบด้วยภาคแสดงส่วนเติมเต็มของภาคแสดง และตัวดัดแปลงและกลุ่มที่สองที่มีขนาดเล็กกว่าซึ่งทำหน้าที่บ่งชี้สิ่ง^{ต่างๆ}เช่นกาลบุคคลและจำนวน [ ^{2 ]}

คำนามในภาษาโลดีมีความแตกต่างกันโดยจำนวนทางไวยากรณ์เพศทางไวยากรณ์และการกและสามารถใช้ได้เฉพาะที่หัววลีภาคแสดงเท่านั้น โดยแบ่งตามความเป็นสิ่งมีชีวิตออกเป็นสองกลุ่ม คือ สิ่งมีชีวิตและสิ่งไม่มีชีวิต คำนามที่มีชีวิตได้แก่คำเช่นเลบูกิ (คน) และบิโลอิกิ (แมว) ในขณะที่คำนามที่ไม่มีชีวิตได้แก่คำเช่นดารู (หิน) ^{[ 2 ]}

คำในภาษาโลดีแบ่งออกเป็น 3 ประเภทตามจำนวน ได้แก่เอกพจน์ทวิพจน์และพหูพจน์คำเอกพจน์ไม่มีเครื่องหมาย คำทวิพจน์มีเครื่องหมายต่อท้ายด้วย-kiyarและคำพหูพจน์มีเครื่องหมายต่อท้ายด้วย-ki ^{[ 2 ]}

คำนามคู่ยังสามารถใช้ร่วมกับชื่อบุคคลเพื่ออ้างถึงบุคคลนั้นและบุคคลที่เกี่ยวข้องกับเขาหรือเธอในลักษณะใดลักษณะหนึ่ง โดยปกติคือโดยการแต่งงาน ในขณะที่คำนามพหูพจน์มักใช้เพื่อแสดงถึงความใกล้เคียงระหว่างสองสิ่ง^{[ 2 ]}

ภาษาโลดีไม่มีเพศตามหลักไวยากรณ์ แต่มีเพศตามธรรมชาติโดยคำที่ใช้เรียกสิ่งของที่มีเพศจะใช้คำที่มีเพศอยู่ในคำจำกัดความ เช่นkonselu (ผู้หญิง) และkõpuu (ผู้ชาย) หรืออาจเติมคำต่อท้าย-ayเพื่อเปลี่ยนคำจากรูปเพศหญิงเป็นรูปเพศชาย เช่นsaw (สามี) กับsaway (ภรรยา) วัตถุที่ไม่มีชีวิตไม่มีเพศที่เกี่ยวข้อง^{[ 2 ]}

Lodhi มี 3 กรณี ได้แก่กรณีประธานกรณีสถานที่และกรณีแสดงความเป็นเจ้าของ^{[ 2 ]}

รูปประธานไม่มีเครื่องหมายกำกับ เช่น dʰ aru (ต้นไม้), bi:or (ป่า)

คำบอกสถานที่มักเติมคำต่อท้ายว่า-te เช่น oʔ (บ้าน) oʔte (ในบ้าน)

คำแสดงความเป็นเจ้าของจะใช้คำต่อท้าย 1 ใน 3 แบบ ขึ้นอยู่กับบุคคลทางไวยากรณ์ของคำแสดงความเป็นเจ้าของนั้น

มีคำบุพบทท้าย คำหลายคำ ใน Lodhi โดยคำที่ได้รับความนิยมมากที่สุดคือ^{[ 2 ]}

คำคุณศัพท์ในภาษาโลดีแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ คำคุณศัพท์ธรรมดาและคำสรรพนามที่มาจากคำคุณศัพท์ธรรมดา คำคุณศัพท์ธรรมดาทั้งหมดเป็นคำคุณศัพท์ที่มีหน่วยเสียง เดียว ^{[ 2 ]}

คำคุณศัพท์ที่มาจากคำอื่นจะถูกสร้างขึ้นโดยการเติม-i, -eหรือ-teต่อท้ายคำคุณศัพท์ธรรมดาเพื่อให้ได้คำคุณศัพท์ใหม่ที่มีความหมายที่เกี่ยวข้องแต่แตกต่างกัน ตัวอย่างเช่นdhoa (ควัน) เทียบกับdhoate (ควัน), mati (ดิน) เทียบกับmaite (ต้น) และdes (ประเทศ) เทียบกับdesi (พื้นเมือง) ^{[ 2 ]}

ในภาษาโลดี กริยาที่ลงท้ายด้วยคำต่อท้ายส่วนบุคคลเรียกว่ากริยาแท้และกริยาที่ไม่ลงท้ายด้วยคำต่อท้ายส่วนบุคคลและมีคำต่อท้ายกริยาช่อง 3 หรือ คำต่อท้าย กริยา ไม่แท้ เรียกว่ากริยาไม่แท้นอกจากนี้ กริยายังมีคำต่อท้ายแสดงลักษณะและ/หรือกาลหรือ คำ สั่งหรือคำ ต่อท้ายกริยา แสดงกริยาแท้^{[ 2 ]}

ในภาษาโลดีมีกาลสี่แบบได้แก่อดีตปัจจุบันอนาคตและกาลต่อเนื่อง^{[ 2 ]}

กริยาในรูปคำสั่งใช้ได้เฉพาะกับบุคคลที่สองเท่านั้น และจะระบุโดยใช้คำแทรก-na-เช่นในคำว่าcom (ไป) เทียบกับconam (คุณไป) ^{[ 2 ]}

คำกริยาในรูปสมบูรณ์ (Perfect participle)จะระบุด้วยคำต่อท้าย-konเช่นco (ไป) กับcokon (ไปแล้ว)

คำกริยาไม่ผันรูปจะถูกเติมด้วยคำต่อท้าย-naเช่นcoกับcona (ไป)

คำกริยา nousถูกสร้างขึ้นโดยการเพิ่มคำต่อท้าย-ne-หรือ-na-เข้ากับคำกริยา เช่นdej (ตัด) denej (ขวาน) ^{[ 2 ]}

กริยา แสดงสาเหตุจะถูกสร้างขึ้นโดยการเติมคำแทรก-b-สำหรับรากคำหลายพยางค์ หรือโดยการเติมคำนำหน้า-ob-สำหรับรากคำพยางค์เดียว เช่นnog (กิน) เทียบกับobnog (ป้อน) เช่นremag (เรียก) เทียบกับrebmag (ทำให้มันเรียก) ^{[ 2 ]}

กริยาปฏิเสธมีเครื่องหมายสองแบบ คือ กริยาที่อยู่หน้ากริยาที่ไม่ใช่คำสั่งจะใช้คำนำหน้าum-ในขณะที่กริยาที่อยู่หน้ากริยาคำสั่งจะใช้คำนำหน้าag-เช่นin cona (ฉันจะไป) กับunim cona (ฉันจะไม่ไป) เช่นnok og (เขากิน) กับumnok og (เขาไม่ได้กิน) ^{[ 2 ]}

กริยาผสมเกิดจากการรวมกริยาสองคำเข้าด้วยกัน เช่นpad (กระโดด) และparo (ข้าม) > padparo (กระโดดและข้าม) ^{[ 2 ]}

การสร้าง ประโยคกรรมวาจกทำได้โดยการเพิ่มคำต่อท้าย-domเข้ากับรากคำกริยา เช่นyo (ดู) เทียบกับyodom (เห็น) ^{[ 2 ]}

มีสรรพนามคำถามพิเศษสองคำคือbetu (เด็กชายคนไหน) และlebu (ผู้ชายคนไหน) ^{[ 2 ]}

• แอนเดอร์สัน, เกรกอรี ดีเอส (บรรณาธิการ). 2008. ภาษาตระกูลมุนดา . ชุดภาษาตระกูลรูทเลดจ์ เล่ม 3. นิวยอร์ก: รูทเลดจ์. ISBN 0-415-32890-X.